PRO_GETT DWAR IS-SENG_HA
TA’ _HADDIEM TA’ L-IR_HAM - PRO_GETT NRU. 13 _g L.S.343.11 1
LE_GISLAZZJONI SUSSIDJARJA 343.11
PRO_GETT DWAR IS-SENG_HA
TA’ _HADDIEM TA’ L-IR_HAM - PRO_GETT NRU. 13
18 ta’ April, 1967
L-AVVI_Z LEGALI 26 ta’ l-1967, kif emendat bl-Avvi_zi Legali 119 ta’ l-
1969, 47 u 77 ta’ l-1970, 124 ta’ l-1976, 61 u 86 ta’ l-1967, 51 ta’ l-1978 u
80 ta’ l-1979.
Titolu.
_Haddiem ta’ l-Ir_ham - Pro_gett Nru. 13.
Tifsir.
Emendat:
A.L. 124 ta’ l-
1976;
A.L. 61 ta’ l-1977.
Kap. 252.
2. F’dan il-pro_gett, kemm-il darba r-rabta tal-kliem ma
te_htie_gx xort’o_hra -
"festi tas-soltu" tfisser il-_granet (barra l-_Hadd) dikjarati g_hal dak
i_z-_zmien b_hala btajjel pubbli_ci skond jew ta_ht l-Att dwar il-Jum
Nazzjonali u Btajjel Pubbli_ci o_hra.
"sig_hat tax-xog_hol" jinkludu kull perijodu ta’ tag_hlim f’kull
wie_hed mill-pro_cessi; u kull perijodu ta’ assenza mix-xog_hol
min_habba mard appo_g_gat minn _certifikat mediku prodott lill-
prin_cipal, g_hall-perijodi ta’ mhux i_zjed fit-total mis-sig_hat tax-
xog_hal totali li jkun hemm fi tmien _gimg_hat tax-xog_hol ordinarji,
matul sena tal-kalendarju; u kull perijodu ta’ assenza mill-post tax-
xog_hol jew tat-tag_hlim bil-permess tal-prin_cipal;
"pro_cessi" tfisser u tinkludi kull wie_hed mill-pro_cessi spe_cifikati
fl-artikolu 4.
Edukazzjoni 
ba_zika.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 51 ta’ l-1978.
3. Ebda persuna ma tista’ ti_gi mpjegata b_hala apprendista ta_ht
dan il-pro_gett kemm-il darba ma ji_gix muri g_has-sodisfazzjon tad-
Direttur li dik il-persuna tkun spi_c_cat jew ir-raba’ sena ta’ Skola
Sekondarja jew il-kors kollu ta’ l-Iskola tas-Snajja’.
Pro_cessi li 
g_handhom ji_gu 
mg_hallma waqt l-
apprendistat.
4. Il-prin_cipali g_handhom jintrabtu li jg_hallmu lill-apprendisti
ta_ht dan il-pro_gett u li jag_htuhom dawk il-fa_cilitajiet biex
jitg_hallmu l-pro_cessi li _gejjin:
(a) il-klassifikazzjoni ta’ l-ir_ham u l-u_zu differenti tieg_hu;
(b) it-ta_hlit ta’ tajn li g_handu ji_gi w_zat ma’ kull tip ta’
r_ham;
(_c) xog_hol fuq il-bank inklu_z mudellar u in_ci_zjoni ta’ ittri;
(d) tisnin bl-idejn u lustrar ta’ r_ham;
(e) l-u_zu ta’ g_hodod pnewmati_ci u g_hodod o_hra u_zati fis-
seng_ha ta’ _haddiem ta’ l-ir_ham;
(f) it-te_hid ta’ qisien u l-eg_hmil ta’ mudelli;
(g) l-u_zu ta’ makkinarju u_zat fil-pro_cessar ta’ r_ham fil-
fabbrika u fuq il-post, b_halma huma makni ta’ qtug_h,
makni ta’ titqib, makni ta’ lustrar, makni ta’ mudellar,
makni li jrammlu u makni mobbili ta’ lustrar u ta’
tisnin;
(h) it-tqeg_hid ta’ r_ham b_halma huma u_cu_h tat-tara_g, zokkli
2 L.S.343.11 _h
PRO_GETT DWAR IS-SENG_HA
TA’ _HADDIEM TA’ L-IR_HAM - PRO_GETT NRU. 13
u pavimenti fix-xog_hol tal-bini;
(i) il-kisi ta’ _hitan bl-ir_ham inklu_zi dawk tal-fa_c_cati tal-
_hwienet u ta’ l-oqbra;
(j) il-finitura, il-mili u l-lustrar tal-fa_c_cati tal-_hwienet u
tal-monumenti.
Perijodu ta’ 
apprendistat.
5. Il-perijodu ta’ apprendistat jkun ta’ erba’ snin.
Pagi ta’ 
apprendisti.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 124 ta’ l-
1976;
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 80 ta’ l-1979.
6. Il-pagi li jit_hallsu lil apprendisti fis-snajja’ li g_halihom
japplika dan il-pro_gett g_handhom ikunu kif _gej:
Sig_hat ta’ xog_hol u 
sahra.
Sostitwit:
A.L. 47 ta’ l-1970.
7. (1) Il-_hinijiet ta’ xog_hol ta’ apprendisti mpjegati ta_ht dan
il-pro_gett ma g_handhomx ikunu iktar minn disa’ sig_hat f’kull
_gurnata:
I_zda l-prin_cipali jistg_hu j_haddmu apprendisti bis-sahra bl-
approvazzjoni tad-Direttur, li jista’ jimponi dawk il-kondizzjonijiet
li jidhirlu xierqa, bir-rati ta’ _hlas li _gejjin:
(a) g_hal kull _hin ta’ xog_hol i_zjed minn disa’ sig_hat kuljum
- _hin u nofs;
(b) g_hal kull _hin ta’ xog_hol i_zjed minn _hamsa u erbg_hin
sieg_ha f’kull _gimg_ha, esklu_z kull _hin im_hallas b’rata
ta’ sahra - _hin u nofs;
(_c) g_hal kull _hin ta’ xog_hol fil-_Hdud u fil-vaganzi tas-
soltu - _hin doppju.
(2) Apprendisti ta_ht l-et_a  ta’ 16-il sena ma jistg_hux ji_gu
m_haddma bejn il-11 p.m. ta’ _gurnata u s-6 a.m. tal-_gurnata ta’ wara.
Vakanzi bi _hlas.
Sostitwit:
A.L. 77 ta’ l-1970;
A.L. 86 ta’ l-1977.
8. L-apprendisti jkollhom dritt, f’kull sena kalendarja, g_hal -
(a) il-vaganzi tas-soltu kollha b’paga s_hi_ha, u
(b) wara tliet xhur fl-impieg, leave ta’ vaganza ta’ dak in-
numru ta’ _granet tax-xog_hol b’paga s_hi_ha li jkun daqs
in-numru ta’ _granet tax-xog_hol li dak l-apprendist
partikolari normalment ikollu jattendi g_hax-xog_hol
matul perijodu ta’ erba’ _gimg_hat:
I_zda -
(a) l-apprendisti kollha li jkun ilhom fl-impieg g_hal anqas
minn sena jkollhom dritt g_hal dik il-parti ta’ l-
imsemmi leave ta’ vaganza li tkun bi proporzjon g_han-
numru ta’ xhur fl-impieg, u
(b) leave ta’ vaganza ma jistax normalment jittie_hed f’xi
_gurnata li fiha l-apprendist ikun me_htie_g jattendi skola
g_hal tag_hlim teoriku.
Sena Pagi fil-_gimg_ha
L-Ewwel Lm 10.55,0
It-Tieni Lm 13.22,0
It-Tielet Lm 15.90,0
Ir-Raba’ Lm 18.57,0.
PRO_GETT DWAR IS-SENG_HA
TA’ _HADDIEM TA’ L-IR_HAM - PRO_GETT NRU. 13 _g L.S.343.11 3
Permess g_hal mard 
b’paga s_hi_ha.
Mi_zjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Kap. 318.
9. (1) Wara li jag_hlqu u l-ewwel sitt xhur ta’ ta_hri_g, l-
apprendisti jkunu intitolati g_hal g_hoxrin _gurnata permess g_hall-
mard b’paga s_hi_ha f’kull sena kalendarja nieqes kull benefi_c_cju
g_hall-mard li g_halih huma jista’ jkollhom dritt skond l-Att dwar is-
Sigurt_a  So_cjali:
I_zda g_handu ji_gi pre_zentat _certifikat mediku li ji_c_certifika
inkapa_cit_a  g_hax-xog_hol li jkopri l-perijodu ta’ assenza lill-prin_cipal
li jista’ je_htie_g lit-tabib tieg_hu li je_zamina lill-apprendista.
(2) L-apprendisti ma jkunu intitolati g_hal ebda _hlas ta’ paga
g_hall-ewwel tliet ijiem ta’ kull perijodu ta’ permess g_hall-mard:
I_zda n-numru ta’ _granet bla _hlas ta’ permess g_hall-mard ma
g_handux jitnaqqas mid-dritt ta’ permess g_hall-mard bi _hlas.
Permess bi _hlas fil-
ka_z ta’ mewt.
Mi_zjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
10. L-apprendisti jkollhom jumejn permess bi _hlas fil-ka_z tal-
mewt ta’ xi wie_hed minn dawn li _gejjin: il-mara, ir-ra_gel, l-omm, il-
missier (jew il-persuna li f’dak i_z-_zmien kienet fil-fatt qeg_hda
tag_hmilha ta’ omm jew ta’ missier) iben, bint, _hu u o_ht l-
apprendista.
L-apprendisti 
su_g_getti g_hall-
prin_cipal.
11. L-apprendisti jkunu su_g_getti g_hall-prin_cipal tag_hhom u
g_handhom i_harsu l-ordnijiet tieg_hu safejn ma jkunux inkonsistenti
mad-disposizzjonijiet espressi ta’ dan il-pro_gett.
Klassijiet spe_cjali 
ta’ tag_hlim.
12. (1) Il-prin_cipal g_handu jag_hti lil kull apprendist impjegat
minnu ta_ht dan il-pro_gett fa_cilitaliet biex jattendi waqt il-perijodu
ta’ apprendistat dawk il-klassijiet ta’ tag_hlim kif il-Ministru jista’
jistabbilixxi b’ordni.
(2) Dawk il-klassijiet ma g_handhomx jie_hdu aktar minn g_haxar
sieg_hat f’kull _gimg_ha wa_hda, u, jekk dawk il-klassijiet isiru waqt
is-sig_hat tax-xog_hol ordinarji, is-sig_hat hekk me_huda g_handhom
ji_gu kalkolati b_hala sig_hat ta’ xog_hol g_hall-finijiet tal-_hlas tal-paga.
Nuqqas ta’ 
attendenza g_hal 
tag_hlim.
13. (1) L-apprendista jkun marbut li jattendi l-klassijiet kollha
stabbiliti kif intqal qabel.
(2) Jekk jonqos milli jattendi f’xi _gurnata ming_hajr kaw_za
_gusta, il-prin_cipal ikun jista’ jag_hmel tnaqqis mill-pagi ta’ l-
apprendista daqs wa_hda minn tnax tar-rata fil-_gimg_ha relattivament
g_hal kull nofs ta’ nhar jew parti minn nofs ta’ nhar ta’ nuqqas.
Leave g_hal 
korriment.
Mi_zjud:
A.L. 80 ta’ l-1979.
Kap. 318.
14. Apprendist ikun intitolat g_hal sena leave g_hal korriment
b’paga s_hi_ha, nieqes l-ammont s_hi_h ta’ kull benefi_c_cju g_hal
korriment li g_halih apprendist ikollu dritt skond l-Att dwar is-
Sigurt_a  So_cjali, jekk ikorri waqt il-qadi attwali ta’ dmirijietu u dak
il-korriment ma jkunx min_habba negli_genza kontributorja minn
na_ha tieg_hu jew min_habba li jkun kiser regoli ta’ _harsien mill-
periklu stabbiliti mill-management.
