OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 1
KAPITOLU 413
ATT DWAR OPPORTUNITAJIET INDAQS 
(PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
10 ta’ Frar, 2000
1 ta’ Ottubru, 2000
L-Att I ta’ l-2000.
TAQSIMA I
PRELIMINARI
Titolu fil-qosor.
Opportunitajiet Indaqs g_hal Persuni b’Di_zabilit_a .
Tifsir.
xort’o_hra -
"a_genzija ta’ impieg" tfisser kull min jew kull korp li, sew jekk
bi _hlas sew le, jassisti lil persuni jsibu impieg jew xog_hol ie_hor jew
li jkun jassisti lil prin_cipali jsibu impjegati jew _haddiema, u
tinkludi kull attivit_a  mwettqa f’Malta g_har-rekluta_g_g ta’ persuni
biex ji_gu impjegati f’Malta jew barra minn Malta;
"akkomodazzjoni" tinkludi akkomodazzjoni residenzjali jew
kummer_cjali, u adattament strutturali jew bidliet f’bini e_zistenti;
"awtorit_a  edukattiva" tfisser korp jew persuna li jkunu qed
jamministraw istituzzjoni edukattiva;
"di_zabilit_a " tfisser nuqqas fi_ziku jew mentali li jillimita b’mod
sostanzjali xi attivit_a  vitali ma_g_guri wa_hda jew iktar minn wa_hda
ta’ dik il-persuna;
"et_a  pensjonabbli", g_har-rigward ta’ persuna, tfisser kull et_a  li
matulha din il-persuna jkollha jedd g_hal pensjoni g_hal min jirtira
skond id-disposizzjonijiet ta’ l-Att dwar is-Sigurt_a  So_cjali; 
"et_a  ta’ skola obbligatorja", g_har-rigward ta’ persuna, tfisser l-
et_a  meta dik il-persuna tkun su_g_getta g_had-disposizzjonijiet ta’ l-
Att dwar l-Edukazzjoni sal-limitu li dawn ikunu jirrelataw g_hal dik
l-et_a ;
"impieg" tfisser impieg b’kuntratt ta’ servizz;
"istituzzjoni edukattiva" tfisser kindergarten, skola, kulle_g_g,
universit_a  jew istituzzjoni o_hra li fihom ji_gu provduti edukazzjoni
jew ta_hri_g;
"Kummissjoni" tfisser il-Kummissjoni Nazzjonali Persuni
b’Di_zabilit_a  mwaqqfa skond ma hemm fl-artikolu 21 ta’ dan l-Att,
u tinkludi lil kull uffi_cjal tal-Kummissjoni minnha debitament
awtorizzat biex ja_gixxi f’isimha g_hal xi g_han spe_cifiku jew
kategorija ta’ g_hanijiet ta_ht dan l-Att;
"kuntratt ta’ servizz" tfisser ftehim ta’ impieg bejn _zew_g persuni,
jew bejn persuna u korp ta’ persuni, sew bil-miktub, bil-fomm jew
mifhum, li bih l-impjegat ikollu obbligu li jag_hti servizzi lill-
prin_cipal g_hal g_hadd ta’ sig_hat stabbiliti, fuq ba_zi sew ta’ full-time
jew ta’ part-time, sew temporanja, b’paga, salarju, rimunerazzjoni
2 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
bi _hlas jew kull benefi_c_cju jew privile_g_g ie_hor hekk kif kollha
stabbiliti bla _hsara g_hall-jedd li jkollu l-prin_cipal li jikkontrolla,
jissorvelja, imexxi u jie_hu kull g_hamla ta’ azzjoni dixxiplinarja fuq
l-impjegat skond kif dak iwettaq dmirijietu;
"membru tal-familja", g_har-rigward ta’ individwu,
tinkludi -
(a) il-_genituri;
(b) il-mara jew ir-ra_gel;
(_c) l-iben, il-bint, _hu jew o_ht, li jkollhom tmintax-il sena
jew aktar; u
(d) tutur legali jew kuratur, ta’ dak l-individwu;
"Ministru" tfisser il-Ministru responsabbli g_hall-_harsien so_cjali u
l-i_zvilupp ta’ dan il-qasam, u tinkludi kull persuna li tkun
debitament awtorizzata mill-Ministru msemmi biex ta_gixxi f’ismu
g_hal g_han spe_cifiku jew kategorija ta’ g_hanijiet ta_ht dan l-Att;
"nuqqas", fil-kuntest ta’ di_zabilit_a , tfisser kull telfien,
restrizzjoni jew anormalit_a  ta’ funzjoni psikolo_gika, fi_zjolo_gika jew
struttura anatomika;
"g_hajnuna aw_ziljarja" tfisser kull mezz palljattiv (li jtaffi) jew
terapewtiku, kull g_hajnuna prostetika, jew kull mezz ie_hor jew
g_hajnuna o_hra li jistg_hu jin_htie_gu minn persuna b’di_zabilit_a  b’mod
spe_cifiku min_habba f’dik id-di_zabilit_a ;
"persuna b’di_zabilit_a  kwalifikata" tfisser -
(a) g_har-rigward ta’ xi impieg b_hal dak imsemmi fit-
Titolu I tat-Taqsima III ta’ dan l-Att, persuna
b’di_zabilit_a  li jkollha iktar mill-et_a  ta’ skola
obbligatorja i_zda li tkun g_hadha ma la_hqitx l-et_a
pensjonabbli, u li, sew jekk ikollha sew jekk ma
jkollhiex xi akkomodazzjoni skond it-Titolu msemmi
qabel, tkun tista’ twettaq il-funzjonijiet essenzjali tal-
kariga fl-impieg li jkollha jew li tapplika g_haliha jew li
jista’ jkollha jew li tista’ tapplika g_haliha; u
(b) g_har-rigward tal-provvediment ta’ o_g_getti, fa_cilitajiet
jew servizzi kif imsemmi fit-Titolu 4 tat-Taqsima III
ta’ dan l-Att, persuna b’di_zabilit_a  li jkollha l-_hti_giet ta’
eli_gibilt_a  essenzjali g_hall-provvediment ta’ dawk l-
o_g_getti, fa_cilitajiet jew servizzi jew sabiex hija
tipparte_cipa f’dawk il-programmi jew attivitajiet
b_halma jistg_hu ji_gu provduti minn xi persuna jew korp
skond it-Taqsima qabel imsemmija ta’ dan l-Att.
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 3
TAQSIMA II
TIFSIRA TA’ DISKRIMINAZZJONI MIN_HABBA 
F’DI_ZABILIT_A
Diskriminazzjoni 
min_habba 
f’di_zabilit_a  dovuta 
g_hal xi trattaament 
inqas favorevoli.
3. (1) Persuna tkun qieg_hda tiddiskrimina kontra persuna
o_hra min_habba f’di_zabilit_a  f’_cirkostanzi relevanti g_hall-g_hanijiet
ta’ xi disposizzjoni ta’ dan l-Att jekk - 
(a) f’_cirkostanzi li huma simili jew li m’humiex
materjalment differenti, hija tittratta jew tipproponi li
tittratta persuna b’di_zabilit_a  b’mod inqas favorevoli
milli tittratta jew kieku tittratta persuna li ma jkollhiex
di_zabilit_a  b_hal dik; jew 
(b) hija tittratta jew tipproponi li tittratta persuna b’mod
inqas favorevoli min_habba f’xi karatteristika li soltu
jkollhom persuni li jkollhom dik id-di_zabilit_a  jew
karatteristika mist_hajla li soltu tkun fuq persuni li
jkollhom di_zabilit_a  b_hal dik.
(2) G_hall-g_hanijiet tal-paragrafu (a) tas-subartikolu (1) ta’ dan
l-artikolu, il-fatt li l-persuna b’di_zabilit_a  tista’ te_htie_g
akkomodazjoni differenti u, jew, servizzi differenti, m’g_handu
f’ebda ka_z jitqies b_hala li jkun qed jikkostitwixxi _cirkostanzi li
huma materjalment differenti.
Diskriminazzjoni 
min_habba 
f’di_zabilit_a  dovuta 
g_hal xi nuqqas ta’ 
konformit_a  ma xi 
_htie_ga jew 
kondizzjoni.
4. Persuna tkun qieg_hda tiddiskrimina ma’ persuna o_hra
min_habba f’di_zabilit_a  jekk dik il-persuna l-o_hra ten_htie_g li
tikkonforma ma’ xi _htie_ga jew kondizzjoni li mag_hha
jikkonformaw jew ikunu jistg_hu jikkonformaw il-ma_g_goranza ta’
persuni li ma jkollhomx dik id-di_zabilit_a , u
(a) li ma tkunx ra_gonevoli fi_c-_cirkostanzi tal-ka_z; u
(b) li mag_hha dik il-persuna l-o_hra ma tkunx tikkonforma
jew ma tkunx tista’ tikkonforma.
Diskriminazzjoni 
min_habba 
f’di_zabilit_a  dovuta 
g_hal kull g_hajnuna 
aw_ziljarja.
5. Persuna tkun qieg_hda tiddiskrimina ma’ persuna o_hra
min_habba f’di_zabilit_a  jekk hija tittratta, jew tipproponi li tittratta,
lil dik il-persuna l-o_hra b’mod inqas favorevoli milli tittratta jew
kieku tittratta lil persuni o_hrajn li ma jkollhomx dik id-di_zabilit_a
min_habba fil-fatt li dik il-persuna l-o_hra tkun akkumpanjata bi jew
ikollha g_hajnuna aw_ziljarja li tintu_za minn dik il-persuna l-o_hra jew
min_habba f’kull _ha_ga li jkollha x’taqsam ma’ dak il-fatt, sew jekk
tkun sew jekk ma tkunx il-prattika li tittratta b’mod hekk inqas
favorevoli lil xi persuna li tkun akkumpanjata bi jew li jkollha xi
g_hajnuna aw_ziljarja b_hal dik.
Diskriminazzjoni 
min_habba 
f’di_zabilit_a  dovuta 
g_hal xi assistenza.
6. Persuna tkun qeg_hda tiddiskrimina ma’ persuna o_hra
min_habba f’di_zabilit_a  jekk hija tittratta, jew tipproponi li tittratta,
lil dik il-persuna l-o_hra b’mod inqas favorevoli milli tittratta jew
kieku tittratta lil persuni o_hrajn li ma jkollhomx dik id-di_zabilit_a
min_habba fil-fatt li dik il-persuna l-o_hra tkun akkumpanjata minn -
(a) interpretu; jew
(b) qarrej; jew
(_c) assistent; jew
4 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
(d) persuna li tie_hu _hsiebha,
li jipprovdi servizzi ta’ interpretazzjoni, qari jew servizzi o_hra lil
dik il-persuna l-o_hra min_habba fid-di_zabilit_a  ta’ dik il-persuna l-
o_hra jew min_habba f’kull _ha_ga li jkollha x’taqsam ma’ dak il-fatt,
sew jekk tkun sew jekk ma tkunx il-prattika li tittratta b’mod inqas
favorevoli lil xi persuna li tkun akkumpanjata minn interpretu,
qarrej, assistent jew persuna li tie_hu _hsieb, skond il-ka_z.
TAQSIMA III
PROJBIZZJONI TA’ DISKRIMINAZZJONI MIN_HABBA 
F’DI_ZABILIT_A
TITOLU I - IMPIEG
7. (1) Ebda prin_cipal ma jista jiddiskrimina min_habba
f’di_zabilit_a  kontra persuna b’di_zabilit_a  kwalifikata g_har-rigward
ta’-
(a) pro_ceduri li jkollhom x’jaqsmu ma’ applikazzjonijiet
g_hal impieg;
(b) l-inga_g_g, promozzjoni jew tke_c_cija ta’ impjegati;
(_c) il-kumpens li jing_hata lil impjegat;
(d) ta_hri_g f’xi okkupazzjoni; u
(e) kull patt, kondizzjoni u privile_g_g ie_hor li g_handu
x’jaqsam ma’ impieg.
(2) G_hall-g_hanijiet tas-subartikolu (1) ta’ dan l-artikolu u
ming_hajr pre_gudizzju g_hall-_generalit_a  tat-Taqsima II ta’ dan l-Att,
prin_cipal jitqies li jkun qed jiddiskrimina min_habba f’di_zabilit_a
kontra persuna kif hemm imsemmi, jekk dak il-prin_cipal b’mod li
mhux ra_gonevoli -
(a) jillimita, jissegrega jew jikklassifika lil dik il-persuna
b’mod li dan itellef  l-opportunitajiet jew il-grad ta’
dik il-persuna; jew
(b) jipparte_cipa f’xi kuntratt, jew arran_gament ie_hor jew
relazzjoni o_hra, li t-twettiq tag_hhom ikollu l-effett li
jag_hmel lil dik il-persuna su_g_getta g_hal
diskriminazzjoni; jew
(_c) ju_za livelli, kriterji jew metodi ta’ amministrazzjoni li
jkollhom effett kuntarju g_hall-opportunitajiet, grad
jew benefi_c_cji ta’ dik il-persuna; jew
(d) jonqos milli jipprovdi bdil ra_gonevoli g_had-di_zabilit_a
ta’ dik il-persuna, _hlief jekk il-prin_cipal jista’ j_gib
prova li l-bdil me_htie_g ser jippre_gudika b’mod mhux
xieraq, it-t_haddim tas-seng_ha jew tan-negozju li dak il-
prin_cipal ji_g_gestixxi; jew
(e) ji_c_had opportunitajiet ta’ impieg lil dik il-persuna meta
dik i_c-_ca_hda tkun fondata fuq il-_htie_ga tal-prin_cipal li
jipprovdi bdil ra_gonevoli g_had-dizabilit_a  ta’ dik il-
persuna; jew
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 5
(f) ju_za livelli ta’ kwalifika, provi dwar l-impieg, jew
kriterji ta’ g_ha_zla o_hra li jaqtg_hu ’l barra jew jistg_hu
jaqtg_hu ’l barra lil xi persuna jew klassi ta’ persuni li
jkollhom xi di_zabilit_a  kemm-il darba l-prin_cipal ma
j_gibx prova li l-livelli, provi jew kriterji ta’ g_ha_zla
o_hra jkunu kwalifika jew _htie_ga essenzjali g_hall-kariga
li tkun; jew 
(g) jonqos milli jag_h_zel u jag_hmel provi dwar xi impieg
bil-mod l-iktar effettiv sabiex ji_zgura li, meta ssir il-
prova fuq dik il-persuna, u dik il-persuna tinzerta
jkollha di_zabilit_a  li tnaqqas il-kapa_citajiet tag_hha ta’
kif t_hoss, tu_za jdejha jew titkellem, ir-ri_zultati ta’
dawk il-provi jkunu jirriflettu b’mod pre_ci_z il-
kapa_citajiet jew ix-xe_htiet ta’ dik il-persuna.
(3) Meta prin_cipal jeskludi minn xi impieg jew tkomplija ta’
impieg lil xi persuna li jkollha l-kwalifiki li ting_hata dak l-impieg
jew li tkompli f’dak l-impieg jew xort’o_hra jillimita l-
opportunitajiet, grad jew benefi_c_cji ta’ dik il-persuna min_habba fid-
di_zabilit_a  ta’ persuna o_hra li mag_hha dik il-persuna tkun mag_hrufa
jew suspetta li jkollha relazzjoni jew asso_cjazzjoni, dik l-esklu_zjoni
jew limitazzjoni g_handhom, g_hall-g_hanijiet ta’ dan l-artikolu,
jitqiesu b_hallikieku kienu diskriminazzjoni min_habba f’di_zabilit_a
kontra persuna b_halma hemm imsemmi fis-subartikolu (1) ta’ dan l-
artikolu.
(4) G_hall-g_hanijiet tal-paragrafu (d) tas-subartikolu (2) ta’ dan
l-artikolu, il-fatturi li g_handhom jitqiesu sabiex ji_gi stabbilit jekk
tibdil ikunx se jippre_gudika b’mod mhux xieraq it-t_haddim ta’
seng_ha jew negozju _gestit mill-prin_cipal g_handhom ikunu
jinkludu;-
(a) ix-xorta u n-nefqa tat-tibdil;
(b) ir-ri_zorsi finanzjarji totali tal-post tax-xog_hol involuti
fl-g_hemil tat-tibdil;
(_c) l-g_hadd ta’ impjegati fuq il-post tax-xog_hol li jkunu
je_htie_gu tibdil;
(d) l-effett fuq l-ispejje_z u r-ri_zorsi u l-impatt li t-tibdil
me_htie_g se jkollu fuq it-t_haddim tal-post tax-xog_hol;
(e) ir-ri_zorsi finanzjarji totali tal-prin_cipal;
(f) il-qies totali tan-negozju tal-prin_cipal inklu_z l-g_hadd
ta’ impjegati, u l-g_hadd u t-tip tal-postijiet tax-xog_hol
u fejn dawn ikunu jinsabu;
(g) it-tip ta’ kull _hidma li jag_hmel il-prin_cipal, inklu_zi l-
g_hamla, l-istruttura u l-funzjonijiet ta’ dawk li ja_hdmu
u x-xog_hol li jag_hmlu; u
(h) kemm ikunu jistg_hu jing_hataw flus minn fondi
pubbli_ci biex itaffu n-nefqa li ssir g_hal xi tibdil.
(5) G_hall-g_hanijiet ta’ dan l-artikolu, il-fra_zi "jipprovdi tibdil
ra_gonevoli" tinkludi -
(a) li fa_cilitajiet e_zistenti li jintu_zaw mill-impjegati jsiru
b’mod li jkunu fa_cilment a_c_cessibbli g_hal, u jkunu
6 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
jistg_hu jintu_zaw minn persuni li jkollhom
di_zabilitajiet; u
(b) ristrutturar ta’ impiegi, it-tnedija ta’ sistemi ta’ xog_hol
part-time jew skeda ta’ xog_hol modifikata, it-tqassim
mill-_gdid ta’ karigi battala, l-akkwist jew il-modifika
ta’ tag_hmir jew mezzi, l-a_g_gustament jew tibdil xieraq
ta’ e_zamijiet jew materjal ta’ ta_hri_g jew policies, il-
provvediment ta’ qarrejja jew interpreti, u l-g_hemil ta’
kull tibdil ie_hor simili g_hal persuna b’di_zabilit_a .
E_zamijiet medi_ci. 8. (1) Salv kif hemm provdut fis-subartikoli (2) u (3) ta’ dan
l-artikolu, prin_cipal m’g_handux imexxi jew jesi_gi xi e_zami mediku
jew xort’o_hra jitkixxef dwar min japplika g_hal xi impieg mieg_hu
jew xi impjegat tieg_hu dwar jekk min ikun applika jew l-impjegat
tieg_hu jkunx persuna b’di_zabilit_a  jew dwar ix-xorta jew il-gravit_a
ta’ dik l-inkapa_cit_a  _hlief biex ja_c_certa ru_hu mill-kapa_cit_a  li jwettaq
_certi funzjonijiet li jkollhom x’jaqsmu max-xog_hol tieg_hu jew
sabiex jag_hraf xi tkun in-nefqa li se jkollu jag_hmel fit-tibdiliet li
jistg_hu jen_htie_gu b’ri_zultat ta’ dik id-di_zabilit_a .
(2) Wara li ssir offerta ta’ impieg lil min japplika sabiex dan
ji_gi impjegat u qabel ma dak l-impieg fil-fatt jibda jse_h_h, prin_cipal
jista’ jipprovdi g_hall-g_hemil ta’ e_zami mediku, jew jesi_gi li dan
isir, jew inkella jag_hmel l-offerta ta’ dak l-impieg kondizzjonata
mir-ri_zultati ta’ dak l-e_zami biss jekk kull min japplika g_hal din l-
istess g_hamla ta’ impieg ikunu wkoll su_g_getti g_hal dak l-e_zami.
(3)Meta ji_gri li fil-fatt isir e_zami b_hal dak imsemmi fis-
subartikolu (1) u (2) ta’ dan l-artikolu, kull tag_hrif li jinkiseb dwar
il-kondizzjoni u l-istorja medika ta’ min japplika dwar id-di_zabilit_a
li jkollu g_handu -
(a) jin_gabar u jibqa’ jin_zamm fuq formoli separati;
(b) jin_zammu f’files medi_ci separati; u
(_c) jitqies b_hala notament mediku konfidenzjali.
(4) Minkejja d-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) ta’ dan l-
artikolu, jekk min japplika ji_gi sussegwentement impjegat, ebda
_ha_ga m’g_handha _z_zomm lill-prin_cipal tieg_hu milli jg_harraf,  jekk
iqis li jkun hekk xieraq, lil
(a) supervisors u managers fi _hdan l-istess stabbiliment
dwar kull restrizzjoni me_htie_ga fuq ix-xog_hol jew id-
dmirijiet ta’ dik il-persuna li tkun applikat u kull tibdil
li jista’ jin_htie_g u,
(b) persunal li jag_hti l-ewwel g_hajnuna u jie_hu _hsieb l-
inkolumit_a  ta’ l-impjegati dwar kull kura ta’
emer_genza li tkun tista’ ten_htie_g dik il-persuna li tkun
applikat min_habba fid-di_zabilit_a  tag_hha jew dwar kull
prekawzjoni spe_cjali li tista’ tkun me_htie_ga min_habba
f’dik id-di_zabilit_a .
(5) B’_zieda mad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (1) ta’ dan l-
artikolu, i_zda bla _hsara g_had-disposizzjonijiet tas-subartikoli (3) u
(4) ta’ dan l-artikolu, prin_cipal jista’ jitlob li jsiru e_zamijiet medi_ci
fuq ba_zi volontarji, inklu_z il-_gbir ta’ kull storja medika b’mod
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 7
volontarju, li jkunu jag_hmlu sehem minn programm ta’ sa_h_ha g_hall-
impjegati.
(6) G_hall-g_hanijiet ta’ dan l-artikolu, kull e_zami mediku
b_halma hemm imsemmi fih g_handu jinkludi kull e_zami mediku u,
jew, psikolo_giku li jista’ jsir fi_c-_cirkostanzi tal-ka_z.
Trade Unions.
Kap. 452.
9. Organizzazzjoni re_gistrata skond l-Att dwar l-Impiegi u r-
Relazzjonijiet Industrijali jew kumitat tat-tmexxija jew membru
tal-kumitat tat-tmexxija ta’ organizzazzjoni re_gistrata b_hal dik ma
jistg_hux jiddiskriminaw kontra -
(a) persuna, min_habba fid-di_zabilit_a  ta’ dik il-persuna jew
id-di_zabilit_a  ta’ xi wie_hed mill-membri tal-familja ta’
dik il-persuna -
(i) billi ji_c_hdu jew jonqsu milli ja_c_cettaw l-
applikazzjoni tag_hha g_has-s_hubija; jew
(ii) fil-patti jew kondizzjonijiet li bihom dik l-
organizzazzjoni tkun lesta li ta_c_cetta l-
applikazzjoni tag_hha g_has-s_hubija; u, jew 
(b) membru ta’ organizzazzjoni re_gistrata b_hal dik,
min_habba fid-di_zabilit_a  ta’ dak il-membru jew id-
di_zabilit_a  ta’ xi membru tal-familja ta’ dak il-membru
billi -
(i) ji_c_hadlu l-jedd g_hal xi benefi_c_cju provdut mill-
organizzazzjoni jew jillimitalu l-jedd tieg_hu
g_hal dak il-benefi_c_cju; jew
(ii) ine_h_hilu s-s_hubija mill-organizzazzjoni; jew
jibdillu l-kundizzjonijiet ta’ dik is-s_hubija.
A_genzija ta’ l-
impieg.
10. (1) A_genzija ta’ l-impieg ma tistax tiddiskrimina kontra
persuna min_habba fid-di_zabilit_a  tag_hha jew id-di_zabilit_a  ta’ xi
wie_hed mill-membri tal-familja tag_hha -
(a) billi ti_c_had milli tipprovdi lil dik il-persuna xi servizz
li l-a_genzija tag_hti; jew
(b) fil-patti jew kondizzjonijiet li l-a_genzija toffri li
tipprovdi lil dik il-persuna bis-servizzi tag_hha; jew
(_c) fil-mod kif l-a_genzija tipprovdi lil dik il-persuna xi
servizz li tag_hti.
(2) G_hall-iskop ta’ dan l-artikolu a_genzija ta’ l-impieg ma
g_handhiex titqies li qed tiddiskrimina kontra persuna min_habba fid-
di_zabilit_a  tag_hha jekk, meta jkun ikkunsidrat it-ta_hri_g ta’ dik il-
persuna, il-kwalifiki u l-esperjenza rilevanti g_hax-xog_hol li hija
tkun qieg_hda tfittex, u l-fatturi rilevanti l-o_hra kollha li g_handhom
ra_gonevolment jitqiesu, dik il-persuna ma tkunx kapa_ci, min_habba
fid-di_zabilit_a  tag_hha, li twettaq il-_hti_giet ne_cessarji tax-xog_hol li
tkun qed tfittex.
TITOLU 2 - EDUKAZZJONI
Edukazzjoni.
artikolu, awtorit_a  jew istituzzjoni edukattiva ma tistax
tiddiskrimina kontra -
8 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
(a) min japplika biex jidda_h_hal b_hala student min_habba
f’xi di_zabilit_a  tieg_hu jew xi di_zabilit_a  ta’ xi wie_hed
mill-membri tal-familja tieg_hu -
(i) billi ti_c_hadlu jew tonqos milli tilqa’ l-
applikazzjoni tieg_hu g_hal dak id-d_hul, jew
(ii) fil-patti jew kondizzjonijiet li bihom dik l-
awtorit_a  jew istituzzjoni edukattiva tkun lesta li
dda_h_hlu b_hala student; u, jew,
(b) student min_habba f’xi di_zabilit_a  tieg_hu jew xi
di_zabilit_a  ta’ xi wie_hed mill-membri tal-familja tieg_hu
billi -
(i) ti_c_hadlu l-jedd g_hal xi benefi_c_cju provdut minn
dik l-awtorit_a  jew istituzzjoni edukattiva jew
tillimitalu l-jedd tieg_hu g_hal dak il-benefi_c_cju;
jew
(ii) tke_c_cih mill-istituzzjoni edukattiva fejn huwa
jkun qieg_hed jattendi.
(2) Meta awtorit_a  jew istituzzjoni edukattiva jkunu _gew g_hal
kollox jew primarjament imwaqqfa g_hal studenti li jkollhom xi
di_zabilit_a  partikolari jew spe_cifika, dik l-awtorit_a  jew istituzzjoni
edukattiva jistg_hu jag_hmlu restrizzjoni ta’ d_hul f’dik l-istituzzjoni
biss g_hal persuni li jkollhom dik id-di_zabilit_a  partikolari jew
spe_cifika u ji_c_hdu d-d_hul lil persuni o_hra li ma jkollhomx dik id-
di_zabilit_a  partikolari jew spe_cifika i_zda jkollhom di_zabilit_a  o_hra.
(3) Meta d-d_hul ta’ persuna b’di_zabilit_a  b_hala student
f’istituzzjoni edukattiva jkun jen_htie_g l-g_hoti ta’ servizzi jew
fa_cilitajiet li ma jkunux me_htie_ga minn studenti li ma jkollhomx
di_zabilit_a , l-awtorit_a  jew istituzzjoni edukattiva involuta tista’
ti_c_had jew tonqos milli t_halli li jsir id-d_hul b_hala student ta’ dik il-
persuna f’dik l-istituzzjoni edukattiva jekk dik l-awtorit_a  jew
istituzzjoni _g_gib prova li d-d_hul ta’ dik il-persuna f’dik l-
istituzzjoni jkun je_htie_g servizzi jew fa_cilitajiet li l-g_hoti tag_hhom
jimponi pi_z mhux _gustifikat fuq l-istituzzjoni jew awtorit_a
edukattiva involuta.
TITOLU 3 - D_HUL
D_hul _gewwa 
postijiet.
12. (1) Salv kif provdut fis-subartikolu (2) ta’ dan l-artikolu,
_hadd ma jista’ jiddiskrimina kontra persuna o_hra min_habba fid-
di_zabilit_a  ta’ dik il-persuna l-o_hra jew f’di_zabilit_a  ta’ xi wie_hed
mill-membri tal-familja  ta’ dik il-persuna l-o_hra - 
(a) billi ji_c_had milli j_halli lil dik il-persuna l-o_hra milli
tid_hol _gewwa jew tu_za xi post, jew xi fa_cilitajiet li
jkunu jinsabu f’dak il-post, li l-pubbliku jew settur tal-
pubbliku jkollhom jedd jew permess biex jid_hlu fih
jew ju_zawh (sew bi _hlas sew le); jew
(b) fil-patti jew kondizzjonijiet li bihom dik il-persuna
tkun lesta t_halli lil dik il-persuna l-o_hra li tid_hol
_gewwa, jew li tu_za dak il-post jew dawk il-fa_cilitajiet;
jew
(_c) g_har-rigward ta’ l-g_hoti ta’ mezzi ta’ d_hul f’dak il-post
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 9
inklu_z kull tibdil me_htie_g f’dak il-post jew fa_cilitajiet
sabiex id-d_hul ikun possibbli; jew
(d) billi j_gieg_hel lil dik il-persuna l-o_hra li titlaq minn dak
il-post jew li tieqaf milli tibqa’ tu_za dawk il-fa_cilitajiet
jew li jag_hmel restrizzjonijiet mhux _gustifikati b’kull
mod li jkun fuq l-u_zu tag_hhom.
(2) Meta -
(a) il-post jew fa_cilitajiet imsemmija qabel f’dan l-
artikolu jkunu mfasslin jew mibnija b’tali mod li
persuna b’di_zabilit_a  ma tkunx tista’ tid_hol fihom
b’mod fa_cli; u
(b) it-tibdil li jsir f’dak il-post jew fa_cilitajiet jimponi pi_z
mhux _gustifikat fuq kull min jista’ jkun me_htie_g li
jipprovdi dak id-d_hul,
ma jkunx kontra l-li_gi li dik il-persuna tiddiskrimina kontra persuna
b’di_zabilit_a  billi ti_c_hadlu d-d_hul _gewwa, jew l-u_zu ta’ xi post jew
fa_cilitajiet b_hal dawk imsemmija fil-paragrafu (a) tas-subartikolu
(1) ta’ dan l-artikolu jew li ti_c_had li twettaq xi tibdil f’dak il-post
jew fa_cilitajiet li kieku xort’o_hra jag_hmlu d-d_hul _gewwa dak il-post
jew f’dawk il-fa_cilitajiet possibbli g_hal persuna b’di_zabilit_a .
TITOLU 4 - G_HOTI TA’ O_G_GETTI, FA_CILITAJIET JEW 
SERVIZZI
G_hoti ta’ o_g_getti u 
servizzi lil persuni 
b’di_zabilit_a  
kwalifikata.
13. (1) Salv kif provdut fis-subartikolu (3) ta’ dan l-artikolu,
ebda persuna b’di_zabilit_a  kwalifikat m’g_handha, min_habba
f’di_zabilit_a , tkun esklu_za milli tipparte_cipa fi jew ti_c_ca_h_had mill-
benefi_c_cji tal-programmi jew attivitajiet ta’ xi persuna jew korp
g_har-rigward ta’ l-o_g_getti, fa_cilitajiet  jew servizzi li dan l-artikolu
japplika g_halihom jew li ssir diskriminazzjoni kontriehom minn xi
persuna jew korp li jkunu jipprovdu dawn l-o_g_getti, fa_cilitajiet jew
servizzi li l-persuna kwalifikata tkun qieg_hda tfittex li tikseb jew li
tu_za.
(2) Dan l-artikolu japplika g_hall-g_hoti (sew bi _hlas sew le) ta’
o_g_getti, fa_cilitajiet u servizzi lill-pubbliku jew lil xi settur tal-
pubbliku u jinkludi b’mod partikolari, i_zda ming_hajr pre_gudizzju
g_hall-_generalit_a  ta’ dak imsemmi qabel -
(a) id-d_hul _gewwa u l-u_zu ta’ kull post li fih jit_hallew
jid_hlu l-membri tal-pubbliku jew settur tal-pubbliku;
(b) l-g_hoti ta’ jeddijiet dwar il-proprjet_a  u d-djar;
(_c) l-akkomodazzjoni f’lukanda, dar ta’ allo_g_g jew
stabbiliment simili;
(d) fa_cilitajiet bankarji jew g_hal assigurazzjoni jew g_hal
g_hotjiet, self, kreditu, jew finanzi;
(e) parte_cipazzjoni fi skemi okkupazzjonali u skemi o_hra
ta’ pensjoni;
(f) fa_cilitajiet edukattivi;
(g) fa_cilitajiet g_hal divertiment, sports jew rikreazzjoni;
(h) fa_cilitajiet g_hal trasport jew ivvja_g_gar fuq l-art, bil-
10 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
ba_har jew bl-ajru;
(i) is-servizzi ta’ xi professjoni jew seng_ha, jew ta’ xi
awtorit_a  lokali jew awtorit_a  o_hra pubblika;
(j) is-s_hubija f’asso_cjazzjonijiet, clubs jew organizzaz-
zjonijiet o_hra;
(k) tgawdija ta’ jeddijiet _civi_ci u twettiq ta’ dmirijiet
_civi_ci; u
(l) dawk il-fa_cilitajiet u servizzi o_hra li l-Ministru jista’
jippreskrivi b’regolamenti li jsiru bis-sa_h_ha ta’ dan l-
Att.
(3) Id-disposizzjonijiet tas-subartikoli (1) u (2) ta’ dan l-
artikolu m’g_handhomx ikunu japplikaw meta t-t_haris ta’ dawk id-
disposizzjonijiet li jkollhom x’jaqsmu ma’ persuna b’di_zabilit_a
kwalifikata ma jkunx prattiku jew inkolumi u ma jkunx jista’ jsir
prattiku jew inkolumi permezz ta’ bdil ra_gonevoli fir-regoli,
prin_cipji ta’ e_zekuzzjoni jew prattika, jew bit-tne_h_hija ta’ ostakoli
arkitettoni_ci, ta’ komunikazzjoni jew fit-trasport jew l-g_hoti ta’
kull g_hajnuna jew servizzi aw_ziljarji.
TITOLU 5 - AKKOMODAZZJONI
Akkomodazzjoni. 14. (1) Salv kif provdut fis-subartikoli (2) u (3) ta’ dan l-
artikolu ebda persuna, sew jekk prin_cipal sew jekk a_gent, ma
g_handha tiddiskrimina kontra persuna o_hra min_habba fid-di_zabilit_a
ta’ dik il-persuna l-o_hra jew f’di_zabilit_a  ta’ xi wie_hed mill-membri
tal-familja ta’ dik il-persuna l-o_hra -
(a) billi ji_c_had applikazzjoni li ssir minn dik il-persuna l-
o_hra g_hall-akkomodazzjoni; jew 
(b) fil-patti jew kondizzjonijiet li bihom ti_gi offerta l-
akkomodazzjoni lil dik il-persuna l-o_hra; jew
(_c) billi tiddiferixxi l-applikazzjoni ta’ dik il-persuna l-
o_hra g_hall-akkomodazzjoni jew billi tag_hti lil dik il-
persuna l-o_hra ordni ta’ pre_cedenza inqas f’xi lista ta’
applikanti g_hal dik l-akkomodazzjoni; jew 
(d) billi ti_c_had id-d_hul lil dik il-persuna l-o_hra, jew
tillimita d-d_hul ta’ dik il-persuna l-o_hra, g_hal kull
benefi_c_cju li jkollu x’jaqsam ma’ akkomodazzjoni
okkupata minn dik il-persuna l-o_hra; jew
(e) billi tke_c_ci lil dik il-persuna l-o_hra minn kull
akkomodazzjoni li tkun okkupata minn dik il-persuna
l-o_hra; jew
(f) billi tikkondizzjona lil dik il-persuna l-o_hra g_hal xi
detriment ie_hor f’dak li g_handu x’jaqsam ma’ l-
akkomodazzjoni okkupata minn dik il-persuna l-o_hra;
jew
(g) billi ti_c_had milli t_halli lil dik il-persuna l-o_hra li
tag_hmel bdil ra_gonevoli f’akkomodazzjoni okkupata
minn dik il-persuna l-o_hra jekk - 
(i) dik il-persuna l-o_hra tkun qablet li tre_g_g_a  lura l-
akkomodazzjoni bi spejje_z tag_hha g_hall-
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 11
kondizzjoni li kienet tinsab fiha qabel il-bdil
malli hija titlaq mill-akkomodazzjoni, u x-
xog_hol me_htie_g biex jer_ga’ j_gib lura l-
akkomodazzjoni g_hall-kondizzjoni li kellha
qabel il-bdil ikun fil-fatt prattiku li jsir;
(ii) il-bdil ma jkunx jinvolvi l-bdil ta’ postijiet o_hra
okkupati minn persuni o_hra.
(2) Id-disposizzjonijiet tas-subartikolu (1) ta’ dan l-artikolu
ma japplikawx jekk -
(a) il-persuna li tipprovdi jew tipproponi li tipprovdi l-
akkomodazzjoni jew qarib vi_cin ta’ dik il-persuna,
tkun toqg_hod u tkun bi _hsiebha tkompli toqg_hod f’dak
il-post; u
(b) l-akkomodazzjoni provduta f’dak il-post ma tkunx
abitabbli minn iktar minn erba’ persuni.
(3) Id-disposizzjonijiet tas-subartikolu (1) ta’ dan l-artikolu ma
japplikawx ukoll jekk l-g_hoti ta’ akkomodazzjoni f’postijiet fejn
ikunu jen_htie_gu servizzi jew fa_cilitajiet spe_cjali mill-persuna
b’di_zabilit_a  jkunu jimponu pi_z mhux _gustifikat fuq il-persuna li
tkun qed tipprovdi jew tipproponi li tipprovdi l-akkomodazzjoni
sew b_hala prin_cipal sew b_hala a_gent.
TITOLU 6 - E_ZENZJONIJIET
Diskriminazzjoni 
po_zitiva.
15. Ebda _ha_ga ta_ht dan l-Att m’g_handha b’xi mod tinftiehem
b_hala li tipprojbixxi xi g_hamla ta’ azzjoni li tista’ tittie_hed fi_c-
_cirkostanzi tal-ka_z minn xi persuna, awtorit_a  jew istituzzjoni sabiex
ti_zgura li persuni li jkollhom di_zabilit_a  b’xi mod jew ie_hor
jing_hataw -
(a) opportunitajiet indaqs ma’ persuni o_hra li ma
jkollhomx di_zabilit_a ; jew
(b) trattament spe_cjali li jkun konformi mal-_hti_giet
spe_cjali tag_hhom fl-g_hoti ta’ o_g_getti, fa_cilitajiet,
servizzi jew opportunitajiet sabiex ji_gu sodisfatti dawk
il-_hti_giet spe_cjali; jew
(_c) g_hotjiet, benefi_c_cji jew programmi, sew diretti sew
indiretti, sabiex ji_gu sodisfatti l-_hti_giet spe_cjali
tag_hhom,
bil-g_han li dawk il-persuni ji_gu integrati ma’ persuni o_hra li ma
jkollhomx di_zabilit_a  fi _hwejje_g li jkollhom x’jaqsmu ma’ impieg,
edukazzjoni, akkomodazzjoni, l-g_hoti ta’ o_g_getti, servizzi u
fa_cilitajiet, l-amministrazzjoni ta’ li_gijiet u l-kapa_cit_a  tag_hhom li
jg_hixu _hajja indipendenti fi _hdan il-komunit_a  kollha kemm hi.
Protezzjoni 
permezz ta’ 
assigurazzjoni.
16. (1) Minkejja kull disposizzjoni o_hra ta’ qabel ta’ dan l-
Att, persuna ma g_handhiex titqies li qed tiddiskrimina kontra
persuna o_hra min_habba f’di_zabilit_a  ta’ dik il-persuna l-o_hra billi
ti_c_had milli toffri lil dik il-persuna l-o_hra jew billi toffri lil dik il-
persuna l-o_hra patti jew kondizzjonijiet diskriminatorji g_hal
protezzjoni permezz ta’   assigurazzjoni, b’dan illi -
(i) de_ci_zjoni b_hal dik tkun ba_zata fuq ba_zi ta’
12 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
tag_hrif statistiku jew ta’ attwarju li jkun
ra_gonevolment rilevanti g_hal kalkolu tar-riskju
li jkun ser ji_gi assigurat; u
(ii) meta dak it-tag_hrif statistiku jew ta’ attwarju ma
jkunx disponibbli u ma jkunx jista’ jinkiseb
ra_gonevolment, dik id-de_ci_zjoni tkun wa_hda
ra_gonevoli wara li jitqiesu l-fatturi kollha
rilevanti g_hal kalkolu tar-riskju li jkun ser ji_gi
assigurat.
(2) G_hal fini ta’ dan l-artikolu biss, persuna tista’ titlob
ming_hand persuna o_hra li titlob polza ta’ assigurazzjoni, kull
informazzjoni o_hra li tkun rilevanti g_hall-kalkolu tar-riskju li ser
ikun assigurat.
Atti mag_hmula 
b’awtorit_a .
17. Ebda _ha_ga mag_hmula bis-sa_h_ha ta’ dan l-Att m’g_handha
b’xi mod tinftiehem b_hala li tipprojbixxi lil xi persuna, awtorit_a
jew istituzzjoni milli t_hares xi ordni jew de_cizjoni ta’ qorti jew
tribunal.
Mard infettiv. 18. Ebda _ha_ga f’dan l-Att m’g_handha b’xi mod tinftiehem
b_hala li tipprojbixxi lil xi persuna, awtorit_a  jew istituzzjoni milli
tiddiskrimina kontra persuna min_habba fid-di_zabilit_a  tag_hha jekk -
(a) dik id-di_zabilit_a  tkun tikkonsisti f’marda infettiva jew
li tittie_hed; u 
(b) id-diskriminazzjoni kif hawn aktar kmieni msemmija
titqies mill-awtoritajiet tas-sa_h_ha b_hala xi _ha_ga li trid
issir ta’ bil-fors fl-interess tas-sa_h_ha pubblika.
E_zenzjonijiet g_hal 
Filantropija.
19. Id-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att m’g_handhomx jolqtu xi
disposizzjoni f’xi att filantropiku li jag_hti benefi_c_cji filantropi_ci,
jew li jag_hmilha possibbli li jing_hataw benefi_c_cji filantropi_ci, g_hal
kollox jew f’parti minnhom biss, lil persuni b’di_zabilit_a  jew b’xi
di_zabilit_a  partikolari.
TAQSIMA IV
E_ZAMI LI JIDDETERMINA X’INHU RA_GONEVOLI
E_zami li 
jiddetermina 
x’inhu ra_gonevoli.
20. (1) G_hall-g_hanijiet ta’ dan l-Att, sabiex ji_gi stabbilit
x’inhu ra_gonevoli -
(a) f’kull bdil fir-regoli, prin_cipji ta’ e_zekuzzjoni jew kull
prattika; jew
(b) fit-tne_h_hija ta’ ostakoli arkitettoni_ci, ta’
komunikazzjoni jew ta’ trasport; jew
(_c) fl-g_hoti ta’ kull g_hajnuna aw_ziljarja jew servizzi,
g_handu jitqies kemm dawk l-azzjonijiet ikunu jistg_hu jitwettqu
ming_hajr ma j_gibu pi_z mhux _gustifikat.
(2) Il-fatturi li jitqiesu sabiex ji_gi stabbilit jekk dawk l-
azzjonijiet jistg_hux jitwettqu ming_hajr ma j_gibu pi_z mhux _gustifikat
g_handhom jinkludu -
(a) ix-xorta u n-nefqa ta’ l-azzjonijiet involuti;
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 13
(b) ir-ri_zorsi finanzjarji totali tal-persuna, korp, awtorit_a
jew istituzzjoni involuti u l-effett fuq l-ispejje_z u r-
ri_zorsi jew l-impatt ta’ dawk l-azzjonijiet fuq il-
_hidmiet ta’ dik il-persuna, korp, awtorit_a  jew
istituzzjoni; u
(_c) id-disponibilit_a  ta’ g_hotjiet minn fondi pubbli_ci biex
minnhom jit_hallsu l-ispejje_z ta’ dawk l-azzjonijiet.
TAQSIMA V
KUMMISSJONI NAZZJONALI PERSUNI B’DI_ZABILIT_A
_Hatra u g_hamla tal-
Kummissjoni 
Nazzjonali Persuni 
b’Di_zabilit_a .
21. (1) Il-Prim Ministru g_handu fuq parir tal-Ministru ja_htar
Kummissjoni, li tissejja_h il-Kummissjoni Nazzjonali Persuni
b’Di_zabilit_a  (hawnhekk i_zjed ’il quddiem imsemmija "il-
Kummissjoni") li tkun mag_hmula minn mhux inqas minn erbatax-il
membru.  Seba’ membri jin_hatru minn fost dawk il-persuni li l-
Prim Ministru jkun jidhirlu li l-aktar jirrappre_zentaw lill-Ministeri
responsabbli g_hall-Affarijiet tal-Familja, il-_Harsien So_cjali, ix-
Xog_hol, is-Sa_h_ha, l-Edukazzjoni, d-Djar u l-Ippjanar Ekonomiku.
Seba’ membri o_hra jin_hatru minn fost dawk il-persuni li, fil-fehma
tal-Prim Ministru, ikunu l-a_hjar jirrappre_zentaw organizzazzjonijiet
volontarji li ja_hdmu fil-qasam tad-di_zabilit_a . 
(2) Mill-inqas nofs l-g_hadd totali tal-membri tal-Kummissjoni
g_handhom ikunu persuni b’di_zabilit_a  jew membri tal-familja ta’
persuni b’di_zabilit_a  mentali u sa fejn ikun possibbli, g_handu jkun
hemm rappre_zentanza bilan_cjata ta’ nisa u r_giel.
(3) Il-Prim Ministru g_handu ja_htar Chairman u Vi_ci Chairman
minn fost il-membri tal-Kummissjoni, u wie_hed minnhom ikun hu
nnifsu persuna b’di_zabilit_a  jew membru tal-familja ta’ persuna
b’di_zabilit_a  mentali.
Funzjonijiet tal-
Kummissjoni.
22. Il-Kummissjoni, filwaqt li tag_hti attenzjoni spe_cjali g_hal
b_zonnijiet differenti ta’ tfal, nisa u r_giel b’di_zabilit_a , g_handha -
(a) tidentifika, tistabbilixxi u ta_g_gorna kull prin_cipju ta’
e_zekuzzjoni nazzjonali li sew direttament sew
indirettament ikollu x’jaqsam ma’ affarijiet ta’
di_zabilit_a ;
(b) tidentifika l-_hti_giet ta’ persuni b’di_zabilit_a , tal-familji
tag_hhom u ta’ korpi volontarji li jkunu ja_hdmu fil-
qasam tad-di_zabilit_a  u tie_hu dawk il-passi kollha
me_htie_ga jew tipproponi mi_zuri xierqa sabiex kemm
jista’ jkun tipprovdi g_hal dawk il-_hti_giet;
(_c) ti_zgura li kull programm tal-Gvern li jkun jolqot l-
affarijiet u l-interessi ta’ persuni b’di_zabilit_a , tal-
familji tag_hhom u ta’ korpi volontarji li jkunu ja_hdmu
fil-qasam tad-di_zabilit_a , jitwettaq skond il-prin_cipji ta’
e_zekuzzjoni nazzjonali dwar affarijiet li jkollhom
x’jaqsmu mad-di_zabilit_a ;
(d) ti_zgura li jkun hemm il-ko-ordinazzjoni me_htie_ga bejn
id-dipartimenti u a_genziji kollha tal-Gvern fit-twettiq
ta’ mi_zuri, servizzi jew inizjattivi li ji_gu proposti mill-
14 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
Gvern jew mill-Kummissjoni minn _zmien g_hal _zmien;
(e) i_z_zomm kuntatt dirett u kontinwu ma’ korpi lokali u
barranin li ja_hdmu fil-qasam tad-di_zabilit_a , u ma’
gruppi, a_genziji jew individwi o_hra skond il-_htie_ga;
(f) tissorvelja l-g_hoti ta’ servizzi offruti mill-Gvern jew l-
a_genziji tieg_hu jew minn kull persuna jew grupp ta’
persuni o_hra, meta l-klijenti ta’ dawk is-servizzi jkunu
persuni b’di_zabilit_a ;
(g) ta_hdem biex titne_h_ha kull diskriminazzjoni kontra
persuni b’di_zabilit_a ;
(h) twettaq investigazzjonijiet _generali bil-g_han li
tistabbilixxi jekk id-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att
ikunux qeg_hdin jit_harsu;
(i) tinvestiga dawk l-ilmenti li jistg_hu isirulha dwar xi
nuqqas ta’ t_haris ta’ xi disposizzjoni ta’ dan l-Att f’xi
ka_z individwali u, meta dan ikun jista’ jsir, tikkon_cilja
g_har-rigward ta’ dawk l-ilmenti;
(j) tid_hol fil-mertu ta’ kwistjonijiet, u tidde_ciedi
dwarhom, meta dawn ji_gu lilha riferiti mill-Ministru;
(k) tipprovdi g_hajnuna, skond i_c-_cirkostanzi, inklu_za
g_hajnuna legali u finanzjarja lil persuni b’di_zabilit_a
fil-ksib ta’ jeddijiethom bis-sa_h_ha ta’ dan l-Att;
(l) tibqa’ tissorvelja t-t_haddim ta’ dan l-Att u, meta l-
Kummissjoni jkun hekk jidhrilha jew hekk tin_htie_g li
tag_hmel mill-Ministru, tabbozza u tissottometti lill-
Ministru proposti g_hal emendi fl-Att;
(m) te_zamina li_gijiet, u (meta l-Ministru hekk jitlobha li
tag_hmel) tipproponi li_gijiet, bil-g_han li ta_c_certa jekk il-
li_gijiet attwali jew proposti jkunux jew jistg_hux ikunu
inkonsistenti ma’ l-g_hanijiet ta’ dan l-Att jew imorru
kontriehom, u jwasslu rapport lill-Ministru dwar ir-
ri_zultati ta’ kull anali_zi simili;
(n) tipprovdi dawk is-servizzi kollha li jistg_hu jin_htie_gu
jew jintalbu mill-Kummissjoni sabiex din tkun tista’
til_haq l-g_hanijiet tag_hha;
(o) ti_gbor, tanalizza u tippubblika statistika dwar il-qasam
tal-persuni b’di_zabilit_a  li, fost _hwejje_g o_hra, tkun turi
l-livell nazzjonali mil_huq fil-politika dwar l-
inklu_zjoni.
Status legali tal-
Kummissjoni.
23. (1) Malli l-Prim Ministru ja_htar l-ewwel membri, il-
Kummissjoni jkollha personalit_a  _guridika g_haliha u r-
rappre_zentanza legali u _guridika tag_hha ti_gi vestita fi_c-Chairman
jew fil-Vi_ci Chairman, b’dan illi l-Kummissjoni tista’ ta_htar lil xi
membru wie_hed jew iktar jew lil xi funzjonarju jew impjegat
wie_hed jew iktar biex jidhru f’isimha u g_haliha f’kull pro_cediment
_gudizzjarju u fuq kull att, kuntratt, ftehim jew dokument ie_hor li
jkun.
_Zmien ta’ kariga tl-
membri tal-
Kummissjoni.
24. (1) Kull membru tal-Kummissjoni jibqa’ fil-kariga g_hal
_zmien sentejn u jista’ jer_ga’ jin_hatar fi tmiem dak iz-_zmien ta’
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 15
kariga.
(2) Il-Prim Ministru jista’ jtemm il-_hatra ta’ membru tal-
Kummissjoni jekk ikun sodisfatt li -
(a) ming_hajr il-kunsens tal-Kummissjoni, huwa naqas
milli jattendi l-laqg_hat tal-Kummissjoni matul _zmien
kontinwu ta’ sitt xhur;
(b) ikun fallut, jew ikun g_hamel arran_gament mal-
kredituri tieg_hu, jew ikun insolventi jew ikun instab
_hati ta’ xi delitt volontarju kontra l-persuna;
(_c) ma jkunx kapa_ci jwettaq dmirijietu;
(d) jekk, billi jkun membru mag_h_zul min_habba fl-istat
rappre_zentattiv tieg_hu, huwa jtemm milli jibqa’ jkollu
dak l-istat rappre_zentattiv.
Pro_cediment u 
xog_hol tal-
Kummissjoni.
25. (1) Il-quorum tal-Kummissjoni jkun ta’ _hames membri, li
wie_hed minnhom ikun i_c-Chairman jew il-Vi_ci Chairman.
(2) Il-validit_a  ta’ kull pro_cediment tal-Kummissjoni
m’g_handhiex tintlaqat b’xi vakanza fost il-membri tal-
Kummissjoni jew b’xi difett fil-_hatra ta’ xi membru.
(3) Id-de_cizjonijiet tal-Kummissjoni jittie_hdu b’ma_g_goranza
tal-voti tal-membri pre_zenti.  I_c-Chairman jew, fin-nuqqas tieg_hu,
il-Vi_ci Chairman, ikollhom ukoll casting vote.
(4) Bla _hsara g_had-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att u tar-
regolamenti kollha mag_hmula bis-sa_h_ha tieg_hu, il-Kummissjoni
tista’ ta_htar sotto-kummissjonijiet u, b’mod _generali, tirregola l-
pro_cedimenti tag_hha nnifisha.
Uffi_cjali u 
impjegati tal-
Kummissjoni.
26. (1) Il-Kummissjoni g_handha ti_gi amministrata minn
Direttur E_zekuttiv full-time li jokkupa l-kariga b’dawk il-patti u l-
kondizzjonijiet li l-Kummissjoni, bi ftehim mal-Ministru, tista’
tistabbilixxi.  Meta d-Direttur E_zekuttiv ikun uffi_cjal pubbliku
sekondat minn mal-Gvern, huwa jkollu l-jedd, malli jtemm milli
jibqa’ sekondat, illi jer_ga’ lura g_hall-post li kien jokkupa qabel
ming_hajr ma jitlef il-po_zizzjoni jew l-anzjanit_a  tieg_hu.
(2) Il-Kummissjoni tista’ ta_htar, wara li tikkonsulta lill-
Ministru, dawk l-uffi_cjali li jidhrilha li g_handu jkollha, skond l-
approvazzjoni tal-Ministru g_hal dak li hu l-g_hadd u rimunerazzjoni
u patti u kondizzjonijiet tas-servizz o_hra.
(3) Il-Kummissjoni g_handha tittratta b_hala kunfidenzjali, id-
dokumenti kollha u kull informazzjoni o_hra li tkun fil-pussess jew
ta_ht il-kontroll tag_hha, jew li b’xi mod ti_gi g_hall-attenzjoni tag_hha,
u li jkunu jikkon_cernaw persuni b’di_zabilit_a  flimkien ma’ kull
kwistjoni jew _hwejje_g o_hra relatati ma’ l-imsemmija persuni
b’di_zabilit_a , u l-obbligu tall-kunfidenzjalit_a  hekk imqieg_hed fuq il-
Kummissjoni g_handu jestendi g_hall-membri kollha tal-
Kummissjoni, id-Direttur E_zekuttiv u l-uffi_cjali u l-impjegati tal-
Kummissjoni.
Allokazzjoni ta’ 
uffi_cjali pubbli_ci 
g_hal xog_hol mal-
Kummissjoni.
27. (1) Il-Prim Ministru jista’, fuq talba tal-Kummissjoni,
minn _zmien g_hal _zmien jordna li xi uffi_cjal pubbliku jkun allokat
g_hal xog_hol mal-Kummissjoni f’dik il-kariga u b’effett minn dik
16 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
id-data li tista’ ti_gi spe_cifikata fl-ordni.
(2) Il-perijodu li matulu ordni kif intqal qabel g_handu japplika
g_hal kull uffi_cjal spe_cifikat fih, kemm-il darba l-uffi_cjal ma jirtirax
mis-servizz pubbliku, jew xort’o_hra ma jtemmx qabel milli j_zomm
kariga, jew kemm-il darba ma tkunx spe_cifikata fl-ordni data
differenti, g_handu jtemm malli sse_h_h xi wa_hda mill-_grajjiet li
_gejjin, ji_gifieri -
(a) l-a_c_cettazzjoni minn dak l-uffi_cjal ta’ offerta ta’
trasferiment g_has-servizz ta’, u impieg permanenti
mal-Kummissjoni li ssir skond is-subartikolu (8) ta’
dan l-artikolu; jew
(b) ir-revoka mill-Prim Ministru ta’ xi ordni mag_hmul
minnu ta_ht dan l-artikolu dwar dak l-uffi_cjal.
(3) Meta ordni dwar xi uffi_cjal kif imsemmi qabel ikun revokat
mill-Prim Ministru, il-Prim Ministru jista’, b’ordni ie_hor, jalloka lil
dak l-uffi_cjal biex jag_hmel xog_hol mal-Kummissjoni, f’dik il-
kariga u b’effett minn dik id-data li tista’ tkun spe_cifikata fl-ordni
l-ie_hor, u d-disposizzjonijiet tas-subartikolu (2) ta’ dan l-artikolu
g_handhom japplikaw sakemm idum ise_h_h l-ordni l-iehor dwar dak
l-uffi_cjal.
(4) Meta uffi_cjal pubbliku jkun allokat g_hal xog_hol mal-
Kummissjoni skond xi wa_hda mid-disposizzjonijiet ta’ dan l-
artikolu, dak l-uffi_cjal g_handu, matul i_z-_zmien li fih l-ordni jkollu
effett dwaru, ikun ta_ht l-awtorit_a  amministrattiva u l-kontroll tal-
Kummissjoni, i_zda g_handu g_hall-finijiet u effetti o_hra jibqa’, u
jitqies u ji_gi trattat b_hala uffi_cjal pubbliku.
(5) Bla _hsara g_hall-_generalit_a  ta’ dak li msemmi qabel, uffi_cjal
allokat g_hal xog_hol kif ing_had qabel -
(a) m’g_handux matul i_z-_zmien li dwaru jkun hekk
allokat-
(i) ikun preklu_z milli japplika g_hal trasferiment
g_hal Dipartiment tal-Gvern skond il-pattijiet u l-
kondizzjonijiet ta’ servizz annessi mal-_hatra
tieg_hu li kellu mal-Gvern fid-data li fiha jkun
_gie allokat g_hal xog_hol; jew
(ii) ikun hekk impjegat li r-rimunerazzjoni u l-
kondizzjonijiet tas-servizz tieg_hu jkunu anqas
vanta_g_gju_zi minn dawk annessi mal-_hatra tieg_hu
li kellu mal-Gvern fid-data li fiha jkun _gie
allokat g_hal xog_hol kif imsemmi qabel jew li
kienu jkunu annessi ma’ dik il-_hatra, matul dak
il-perijodu, kieku dak l-uffi_cjal ma kienx allokat
g_hal xog_hol mal-Kummissjoni; u
Kap. 93.
Kap. 58.
(b) ikollu l-jedd li s-servizz tieg_hu mal-Kummissjoni
jitqies b_hala servizz mal-Gvern g_hall-fini ta’ kull
pensjoni, gratifikazzjoni ta_ht Ordinanza dwar il-
Pensjonijiet u l-Att dwar il-Pensjonijiet lil Nisa Romol
u Tfal Iltima, u ta’ kull jedd jew privile_g_g ie_hor li
g_halih kien ikollu dritt, u su_g_gett g_hal kull
responsabilit_a  li g_haliha kien ikun su_g_gett, kieku mhux
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 17
g_hall-fatt li hu kien allokat g_hal xog_hol mal-
Kummissjoni.
(6) Meta ssir applikazzjoni kif provdut fis-subparagrafu (i) tal-
paragrafu (a) tas-subartikolu (5) ta’ dan l-artikolu, din g_handha
ting_hata l-istess konsiderazzjoni b_hallikieku l-applikant ma kienx
allokat g_hal xog_hol mal-Kummissjoni.
(7) Il-Kummissjoni g_handha t_hallas lill-Gvern dawk il-
kontribuzzjonijiet li jistg_hu minn _zmien g_hal _zmien ikunu stabbiliti
mill-Ministru responsabbli g_hall-Finanzi g_hal kemm jiswew il-
pensjonijiet u l-gratifikazzjonijiet dovuti lil uffi_cjal allokat g_hal
xog_hol mal-Kummissjoni kif imsemmi qabel matul il-perijodu li fih
ikun hekk allokat.
(8) Il-Kummissjoni tista’, bl-approvazzjoni tal-Prim Ministru,
toffri lil kull uffi_cjal pubbliku allokat g_hal xog_hol mal-
Kummissjoni ta_ht is-subartikolu (2) ta’ dan l-artikolu impieg
permanenti mal-Kummissjoni b’rimunerazzjoni u b’pattijiet u
kondizzjonijiet spe_cifikati fl-offerta.
Kap. 93.
Kap. 58.
(9) Kull uffi_cjal pubbliku li ja_c_cetta impieg permanenti mal-
Kummissjoni li jkun offrut lilu ta_ht dan l-artikolu g_handu, g_hall-
finijiet kollha, barra dawk ta’ l-Ordinanza dwar il-Pensjonijiet u ta’
l-Att dwar il-Pensjonijiet lil Nisa Romol u Tfal Iltiema, jitqies li
temm milli jkun fis-servizz tal-Gvern u jid_hol fis-servizz tal-
Kummissjoni b’se_h_h mid-data li fiha jkun a_c_cetta l-offerta jew dik
id-data aktar tard miftiehma bejnu u l-Kummissjoni; u g_hall-finijiet
ta’ l-imsemmi Ordinanza u ta’ l-imsemmi Att, servizz mal-
Kummissjoni jitqies servizz mal-Gvern skond it-tifsir relattiv:
I_zda g_hall-g_hanijiet ta’ l-imsemmija Ordinanza dwar il-
Pensjonijiet, l-emolumenti pensjonabbli ta’ dak l-uffi_cjal meta
jirtira g_handhom jitqiesu li jkunu l-emolumenti pensjonabbli li
jit_hallsu lil xi uffi_cjal fis-servizz tal-Gvern fi grad u f’livell
inkrementali li jikkorrispondi g_hall-kariga u livell inkrementali li
jkollu l-uffi_cjal meta jirtira minn mal-Kummissjoni.
Iffinanzjar tal-
Kummissjoni..
28. Mill-anqas xahrejn qabel tmiem is-sena finanzjarja tag_hha,
il-Kummissjoni g_handha tissottometti lill-Ministru pjan ta’ azzjoni
(inklu_z pjan finanzjarju) li jkun ikopri l-attivitajiet proposti tal-
Kummissjoni matul is-sena finanzjarja li tkun tmiss.  Jekk dak il-
pjan ta’ azzjoni u l-pjan finanzjarju ji_gu approvati mill-Ministru kif
ukoll mill-Ministru tal-Finanzi, dawn isiru l-estimi approvati tal-
Kummissjoni.
Kontijiet u 
verifika.
29. (1) Il-Kummissjoni g_handha _z_zomm kontijiet sew tad-
d_hul u l-_hru_g tag_hha u g_handha t_hejji u tibg_hat lill-Ministru
dikjarazzjonijiet li juru l-kontijiet tag_hha g_hal kull sena finanzjarja.
(2) Il-kontijiet tal-Kummissjoni g_handhom ji_gu vverifikati
minn awditur jew awdituri li jin_hatru minnha u li ji_gu approvati
mill-Ministru:
I_zda l-Ministru responsabbli g_hall-Finanzi jista’ jordna li l-
kotba u kull dokumentazzjoni o_hra tal-Kummissjoni ji_gu vverifikati
jew spezzjonati mid-Direttur tal-Verifika li g_hal dan l-g_han ikollu
s-setg_ha li jag_hmel kull verifika materjali u verifika o_hra, u jista’
jitlob u jakkwista dak it-tag_hrif li huwa jista’ jqis li jkun xieraq.
18 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
(3) Is-sena finanzjarja tal-Kummissjoni tkun ta’ tnax-il xahar
li jintemmu fil-31 ta’ Di_cembru, b’dan illi l-ewwel sena finanzjarja
tal-Kummissjoni g_handha tibda fid-data li fiha dan l-Att ji_gi fis-
se_h_h u tispi_c_ca fil-31 ta’ Di_cembru tas-sena li ti_gi immedjatament
wara.
Rapport Annwali. 30. (1) Kemm jista’ jkun malajr wara t-tmiem ta’ kull sena
kalendarja, i_zda f’kull ka_z mhux aktar tard mill-31 ta’ Marzu tas-
sena li ti_gi minnufih wara, il-Kummissjoni g_handha tag_hmel
rapport lill-Ministru dwar l-attivitajiet tag_hha matul is-sena, hawn
i_zjed ’il quddiem imsejja_h "Rapport Annwali".
(2) Kull Rapport Annwali g_handu jinkludi rapport _generali ta’
kull _zvilupp li jkun se_h_h matul il-perjodu li jkun jirreferi g_halih
g_har-rigward ta’ dawk l-affarijiet li jaqg_hu fl-ambitu tad-dmirijiet
tal-Kummissjoni u g_handu jinkludi wkoll l-attivitajiet u inizjattivi
me_huda biex je_zaminaw u, jew, jipprovdu g_hal b_zonnijiet ta’ tfal,
nisa u r_giel b’di_zabilit_a .
(3) Il-Ministru g_handu jara, kemm jista’ jkun malajr i_zda
f’ebda ka_z iktar tard minn xahrejn wara li jasallu ming_hand il-
Kummissjoni, li kopja ta’ dak ir-rapport flimkien ma’ kopji tal-pjan
ta’ azzjoni u tal-pjan finanzjarju korrenti tal-Kummissjoni,
jitqieg_hdu fuq il-Mejda tal-Kamra tad-Deputati.
E_zenzjoni minn 
taxxa tad-d_hul.
31. Il-Kummisjoni tkun e_zenti mid-dover li t_hallas taxxa fuq
id-d_hul.
TAQSIMA VI
ILMENTI, INVESTIGAZZJONIJIET U TWETTIQ
Ilmenti u 
investigazzjonijiet.
32. (1) Il-Kummissjoni tista’ hi nnifisha tibda
investigazzjonijiet dwar kull _ha_ga li tkun tinvolvi att li
allegatament jikser xi wa_hda mid-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att.
(2) Il-Kummissjoni tista’ wkoll tibda investigazzjonijiet wara
li tkun ir_ceviet ilment bil-miktub li jkun jallega li xi persuna tkun
g_hamlet xi att li jikser xi wa_hda mid-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att.
Dak l-ilment ikun jista’ jsir lill-Kummissjoni minn -
(a) kull min i_hoss ru_hu aggravat b’dak l-att; jew
(b) kull min ikun il-_genitur, jew kuratur legali jew
membru tal-familja ta’ persuna b’di_zabilit_a  mentali.
(3) Jekk il-Kummissjoni jidhrilha li persuna tkun tixtieq
tag_hmel ilment bis-sa_h_ha tas-subartikolu (2) ta’ dan l-artikolu u li
dik il-persuna tkun te_htie_g l-g_hajnuna biex tifformola dak l-ilment
bil-fomm u, jew, bil-miktub, ikun id-dmir tal-Kummissjoni li tie_hu
passi ra_gonevoli biex tipprovdi g_hajnuna xierqa lil dik il-persuna.
Pro_ceduri 
investigattivi.
33. (1) G_har-rigward ta’ investigazzjonijiet _generali jew ta’
investigazzjonijiet ta’ ilmenti li l-Kummissjoni tag_hmel, il-
Ministru g_handu permezz ta’ regolamenti jippreskrivi -
(a) il-pro_cedura li biha l-Kummissjoni tista’ _g_gieg_hel
persuna tag_htiha xi tag_hrif kif ikun me_htie_g sabiex
isiru l-investigazzjonijiet imsemmija qabel f’dan l-
OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A ) _g KAP. 413. 19
artikolu, u _z-_zmien li fih, il-mod kif u l-g_hamla li biha
dak it-tag_hrif g_handu jing_hata;
(b) il-pro_ceduri li jkollhom ji_gu segwiti meta persuna
tonqos milli tag_hti dak it-tag_hrif;
(_c) i_c-_cirkostanzi li bihom, wara li jsiru dawk l-
investigazzjonijiet imsemmija, il-Kummissjoni tkun
tista’ tie_hu azzjoni legali xierqa.
(2) Kull regolament li jsir bis-sa_h_ha tas-subartikolu (1) ta’ dan
l-artikolu g_handu jippreskrivi, fil-ka_z ta’ diskriminazzjoni allegata
ta’ persuna kontra persuna o_hra, l-arran_gamenti li bihom il-
Kummissjoni tista’ hi nnifisha tirriferixxi l-kwistjoni lill-Prim’
Awla tal-Qorti _Civili:
I_zda ebda riferiment simili m’g_handu j_zomm lil xi
individwu li jkollu interess legali milli jressaq pretenzjoni ta’
diskriminazzjoni b_hala l-mertu ta’ azzjoni, inklu_za azzjoni g_had-
danni quddiem dik il-Qorti.
Pro_cedimenti 
_civili.
34. Meta ssir pretenzjoni minn persuna li jkollha interess legali
fi kwistjoni, sew jekk din issir personalment kif ukoll jekk issir
permezz tar-rappre_zentant legali tieg_hu jew tag_hha, li xi persuna
o_hra tkun wettqet xi att illegali ta’ diskriminazzjoni kontrieh jew
kontrieha skond kif hemm provdut ta_ht dan l-Att, din g_handha ti_gi
trattata b’azzjoni _civili l-istess b_halma ti_gi trattata kull pretenzjoni
o_hra g_had-danni; u d-danni li jing_hataw min_habba f’att illegali ta’
diskriminazzjoni jistg_hu ukoll jinkludu kumpens g_hal danni morali
sew jekk dawn jinkludu sew ma jinkludux kumpens ta_ht xi kap
ie_hor, sa massimu ta’ mitejn lira hekk kif il-qorti tista’ tiddikjara.
TAQSIMA VII
MIXELLANJI
Regolamenti.
sabiex jag_hti se_h_h lid-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att, u t-twettiq
tieg_hu, u b’mod partikolari, i_zda ming_hajr pre_gudizzju g_hall-
_generalit_a  ta’ dak imsemmi qabel -
(a) sabiex jipprovdi dwar kull _ha_ga li ten_htie_g jew li tkun
awtorizzata b’dan l-Att li ti_gi provduta; u, jew,
(b) g_hall-e_zenzjoni ta’ kull persuna, jew kategorija ta’
persuni jew korp, minn xi _htie_ga tat-Taqsima III ta’
dan l-Att hekk kif ji_gi spe_cifikat fir-regolamenti
msemmija qabel; i_zda kull e_zenzjoni b_hal dik g_handha
ti_gi biss iddikjarata mill-Ministru wara konsultazzjoni
mal-Kummissjoni, b’dan illi dik l-e_zenzjoni g_handha
tkun g_hal perijodu ta’ _zmien spe_cifiku li jista’
ji_g_gedded mill-Ministru wara konsultazzjoni mal-
Kummissjoni.
(2) Kull regolament mag_hmul bis-sa_h_ha ta’ dan l-artikolu jista’
jispe_cifika _zminijiet ta’ e_zenzjoni differenti g_har-rigward ta’ -
(a) l-g_hoti ta’ o_g_getti, fa_cilitajiet jew servizzi differenti;
(b) persuni jew korpi differenti; jew
20 KAP. 413. _h OPPORTUNITAJIET INDAQS (PERSUNI B’DI_ZABILIT_A )
(_c) kategoriji ta’ persuni jew korpi differenti.
