DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    1
KAPITOLU 158
ORDINANZA LI TNE_H_HI L-KONTROLL 
TAD-DJAR
 Biex ta_hseb g_hat-tne_h_hija tal-kontroll u g_har-re_gistrazzjoni ta’ _certi
djar ta’ abitazzjoni, u g_hall-_hwejje_g li g_handhom x’jaqsmu ma’ hekk, u li
tippermetti a_g_gustament fil-kera li g_handu jit_hallas dwar dar ta’
abitazzjoni kontrollata meta jkunu saru miljoramenti bil-kunsens tal-
kerrej.
10 ta’ April, 1959
L-ORDINANZA XIXA ta’ l-1959, kif emendata bl-Avvi_z Legali 4 ta’ l-
1963; bl-Atti: XXIX ta’ l-1965, XXXI ta’ l-1966, XLVIII ta’ l-l972, XXXVII
ta’ l-1973; bl-Avvi_z Legali 148 ta’ l-1975; bl-Att XXIII ta’ l-1979; bl-
Avvi_zi Legali: 10 ta’ l-1980, 14 ta’ l-1981, 15 ta’ l-1982, 16 ta’ l-1983, 18
ta’ l-1984, 2 ta’ l-1985, 4 ta’ l-1986; bl-Att XXXVII ta’ l-1986; bl-Avvi_zi
Legali: 10 ta’ l-1987, 20 ta’ l-1988; bl-Att XXVIII ta’ l-1988; u bl-Avvi_zi
Legali: 26 ta’ l-1989, 31 ta’ l-1990, 31 ta’ l-1991, 29 ta’ l-1992, 46 ta’ l-
1993, 36 ta’ l-1994 u 29 ta’ l-1995; bl-Att XXXI ta’ l-1995; bl-Avvi_zi
Legali 25 ta’ l-1996, 29 ta’ l-1997, 76 ta’ l-1998, 64 ta’ l-1999 u 31 ta’ l-
2000; bl-Att IX ta’ l-2000 u bl-Avvi_zi Legali 30 ta’ l-2001, 46 ta’ l-2002,
73 ta’ l-2003 u 90 ta’ l-2004.
Titolu.
Emendat:
XXIX. 1965.2.
1. It-titolu ta’ din l-Ordinanza hu Ordinanza li Tne_h_hi l-
Kontroll tad-Djar.
Tifsir.
Emendat:
A.L. 4 ta’ l-1963;
XXIX. 1965.2; 
XXXVII.1973.2.
XXIII. 1979.2;
XXXVII. 1986.2.
Kap. 69.
2. F’din l-Ordinanza u f’kull regolamenti mag_hmula bis-
sa_h_ha tag_hha, _hlief safejn ir-rabta tal-kliem ma tfissirx xort’o_hra -
"il-Bord" tfisser il-Bord li jirregola l-Kera mwaqqaf bis-sa_h_ha ta’
l-artikolu 16 ta’ l-Ordinanza li tirregola t-Ti_gdid tal-Kiri ta’ Bini; 
"dar ta’ abitazzjoni" tfisser bini jew parti minn bini mibdi jew
adattat strutturalment biex ji_gi okkupat b_hala abitazzjoni separata;
"dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll" tfisser dar ta’
abitazzjoni re_gistrata mill-Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet
skond id-disposizzjonijiet ta’ l-artikolu 3;
"_gurnata stabbilita" tfisser il-_gurnata li fiha din l-Ordinanza
tid_hol fis-se_h_h;
"_hlas dwar _hsara tal-gwerra" tfisser _hlas tan-nefqa ta’ xog_hlijiet
kif imfissra fl-Ordinanza dwar il-_Hsarat tal-Gwerra*;
Kap. 116.
"kera xierqa" tfisser il-kera li jkun _gie stabbilit jew li ji_gi
stabbilit mill-Bord dwar dar ta’ abitazzjoni skond id-
disposizzjonijiet ta’ l-Ordinanza li Tra_z_zan il-Kera fuq id-Djar;
"kerrej" tinkludi -
(a) l-armla jew l-armel ta’ kerrej kemm-il darba r-ra_gel u
l-mara ma kienux, fi_z-_zmien tal-mewt tal-kerrej,
separati legalment jew de facto; u
*L-Ordinanza dwar il-_Hsarat tal-Gwerra (Ordinanza Nru. III ta’ l-1943) _giet
im_hassra bl-Att li j_hassar l-Ordinanza dwar il-_Hsarat tal-Gwerra (Kap. 289).
 2      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
(b) meta l-kerrej ma j_hallix armla jew armel, dawk il-
membri tal-familja tal-kerrej li kienu residenti mieg_hu
jew mag_hha fi_z-_zmien tal-mewt tieg_hu jew tag_hha; u
(_c) kull sullokatur dwar il-kerrej:
I_zda g_hall-finijiet ta’ l-artikoli 5 u 12, "kerrej" ma g_handha
tinkludi ebda wa_hda mill-persuni inklu_zi ta_ht il-paragrafu (b) jew
(_c) ta’ din it-tifsira i_zda g_handha tinkludi, minflok, ulied, u _hu jew
o_ht, il-kerrej li ma jkunux mi_z_zew_ga u li jkunu jirrisjedu mal-kerrej
fi _zmien mewtu jew mewtha u l-axxendent tal-kerrej li jkun hekk
ig_hix mal-kerrej;
"kirja" tinkludi -
(a) kull kon_cessjoni enfitewtika jew sub-enfitewtika g_hal
_zmien ta’ mhux i_zjed minn sittax-il sena;
(b) minkejja kull patt kuntrarju, kull ftehim li bis-sa_h_ha
tieg_hu xi persuna _giet imqieg_hda f’xi dar ta’
abitazzjoni min_habba fi _hlas perijodiku rikorrenti; u
(_c) kull ftehim ie_hor li bih xi dritt reali jew personali fuq
xi dar ta’ abitazzjoni, liema dritt jinkludi dak ta’
okkupazzjoni ta’ dik id-dar ta’ abitazzjoni, jing_hata
b’titolu oneru_z jew kommutattiv g_hal xi _zmien, kemm
jekk dak i_z-_zmien ji_gi stabbilit billi tissemma xi
_gurnata spe_cifikata jew kemm jekk jista’ ji_gi stabbilit
b’riferenza g_hal xi _grajja futura li tkun _zgura jew li ma
tkunx _zgura;
"miljoramenti" tinkludi bdil, _zidiet jew estensjonijiet strutturali u
l-provdiment ta’ fixtures jew fittings, i_zda ma tinkludi ebda tibjid,
_zebg_ha jew tiswija;
Kap. 69.
Kap. 116.
"l-Ordinanzi dwar il-Kera" tfisser l-Ordinanza li tirregola t-
Ti_gdid tal-Kiri ta’ Bini u l-Ordinanza li Tra_z_zan il-Kera fuq id-
Djar; 
"preskritt" tfisser preskritt b’regolament skond l-artikolu 15;
"proprjetarju" u_zata dwar dar ta’ abitazzjoni tfisser il-persuna
jew kull wa_hda mill-persuni li jkollhom dritt g_hal dik id-dar ta’
abitazzjoni bi proprjet_a assoluta, enfitewsi, sub-enfitewsi, jew
u_zufrutt:
*I_zda fl-artikolu 3(d) u, g_hall-finijiet ta’ u dwar dak il-
paragrafu, f’kull disposizzjoni o_hra ta’ din l-Ordinanza,
"proprjetarju" u_zata dwar dar ta’ abitazzjoni tfisser il-persuna jew
kull wa_hda mill-persuni li jkollhom dritt g_hal dik id-dar ta’
abitazzjoni bi proprjet_a assoluta jew b’enfitewsi jew sub-enfitewsi
perpetwa jew b’u_zufrutt, i_zda, f’dan l-a_h_har ka_z, biss jekk fit-
tmiem ta’ l-u_zufrutt, in-nudu proprjetarju jkollu d-dritt g_hal dik id-
dar ta’ abitazzjoni bi proprjet_a assoluta jew b’enfitewsi jew sub-
enfitewsi perpetwa;
"sid il-kera" tinkludi kull persuna li jkollha titolu bis-sa_h_ha ta’
sid il-kera ori_ginali;
"tiswijiet" tfisser dawk it-tiswijiet li sid il-kera g_handu jag_hmel
g_has-spejje_z tieg_hu;
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    3
Kap. 110.
"Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet" tfisser l-uffi_cjal ma_htur
mill-Prim Ministru b_hala Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet
g_hall-fini ta’ l-Ordinanza dwar il-Valutazzjoni ta’ Artijiet Mibnija;
"_zieda fl-inflazzjoni" tfisser i_z-_zieda fl-inflazzjoni stabbilita bil-
mod provdut fl-artikolu 13;
"_zmien ta’ kera" tfisser _zmien li dwaru jkun irid isir _hlas ta’ kera. 
Re_gistrazzjoni ta’ 
djar ta’ abitazzjoni 
mne_h_hija mill-
kontroll. 
Emendat:
XXIX. 1965.2;
XXVIII. 1988.8.
3. Bla _hsara g_had-disposizzjonijiet ta’ l-artikolu 6 l-Uffi_cjal
tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet fuq talba ta’ proprjetarju mag_hmula
b’dak il-mod li jkun preskritt, g_handu jirre_gistra b_hala dar ta’
abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll kull dar ta’ abitazzjoni li -
(a) ma tkunx kompluta jew lesta g_hall-u_zu b_hala dar ta’
abitazzjoni fil-_gurnata stabbilita; jew
(b) g_halkemm kompluta jew lesta g_hall-u_zu b_hala dar ta’
abitazzjoni fil-_gurnata stabbilita, ma tkunx _giet
okkupata b_hala dar ta’ abitazzjoni f’dik il-_gurnata jew
qabilha; jew
(_c) tkun kompluta jew lesta g_hall-u_zu wara l-_gurnata
stabbilita billi jsir bdil strutturali li jbiddel dar ta’
abitazzjoni wa_hda jew i_zjed f’numru akbar ta’ djar ta’
abitazzjoni; jew
(d) kienet fl-1 ta’ Marzu, 1959, okkupata minn
proprjetarju b_hala r-residenza tieg_hu ordinarja u
baqg_het hekk okkupata sal-_gurnata stabbilita, din il-
_gurnata inklu_za; jew
Kap. 328.
(e) kienet _giet akkwistata ta_ht skema bhal dik imsemmija
fl-Att biex i_hajjar Persuni jsiru Sid Darhom, u li
dwarha il-jedd biex ti_gi re_gistrata b_hala dar ta’
abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll ikun ing_hata b_hala
in_centiv skond dak l-Att; jew
(f) tkun, fid-data meta ssir l-applikazzjoni, okkupata mis-
*Dan il-proviso _gie mi_zjud bl-Att XXXVII ta’ l-1973 li kien fih id-
disposizzjonijiet li _gejjin:
"4. (1) Bla _hsara g_had-disposizzjonijiet tas-subartikolu (2) ta’ dan l-
artikolu, ebda _ha_ga f’dan l-Att ma tolqot xi re_gistrazzjoni li tkun saret
validament, mill-Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet skond l-artikolu 3 tal-
li_gi prin_cipali qabel il-bidu fis-se_hh ta’ dan l-Att. 
(2) B’dak kollu li jinsab f’kull disposizzjoni o_hra tal-li_gi prin_cipali, kull
re_gistrazzjoni b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll mag_hmula mill-
Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet skond il-li_gi prin_cipali qabel il-bidu fis-
se_h_h ta’ dan l-Att g_handha tkun bla effett, u kull dar hekk re_gistrata g_handha
titqies li la hi u lanqas qatt kienet dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll,
jekk dik ir-re_gistrazzjoni tkun saret wara l-_hru_g ta’ ordni ta’ rekwi_zizzjoni
skond l-Att dwar id-Djar relattivament g_hal dik id-dar u jekk - 
(a) id-dar tkun wa_hda spe_cifikata fil-paragrafu (d) ta’ l-artikolu 3
tal-li_gi prin_cipali; jew
(b) fil-ka_z ta’ kull dar o_hra, persuna tkun _giet imqeg_hda fiha jew
tkun xort’o_hra baqg_het tokkupaha qabel il-bidu fis-se_h_h ta’ dan
l-Att,
u f’kull ka_z b_hal dan kull dar b_hal dik g_handha titqies li dejjem baqg_het dar
rekwi_zizzjonata."
 4      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
sid b_hala residenza ordinarja tieg_hu u tkun _giet hekk
okkupata minnu, ta_ht kull titolu, matul il-perijodu ta’
g_haxar snin minnufih qabel id-data ta’ l-applikazzjoni.
G_hal finijiet ta’ dan il-paragrafu l-espressjoni
"residenza ordinarja" ma tinkludix residenza tas-sajf.
Appelli minn 
de_ci_zjonijiet ta’ l-
Uffi_cjal tal-
Valutazzjoni ta’ l-
Artijiet. 
Emendat: 
A.L. 148 ta’ l-
1975.
4. (1) Kull persuna aggravata b’ordni ta’ l-Uffi_cjal tal-
Valutazzjoni ta’ l-Artijiet li jirrifjuta li jirre_gistra dar ta’ abitazzjoni
b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll tista’ tappella lill-
Bord.
(2) L-Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet g_handu f’kull ka_z
ikun konvenut fl-appell.
(3) Ebda appell ma g_handu jsir mid-de_ci_zjoni tal-Bord _hlief fuq
punt ta’ li_gi de_ci_z mill-Bord.
(4) Appell skond is-subartikolu (3) g_handu jin_gieb quddiem il-
Qorti ta’ l-Appell.
(5) Appelli skond is-subartikolu (1) jew skond is-subartikolu
(3) g_handhom isiru b’dak il-mod u eg_hluq dak i_z-_zmien u skond
dawk ir-regoli ta’ pro_ceduri l-o_hra li jstg_hu jkunu preskritti.
Postijiet imne_h_hija 
mill-kontroll u 
Ordinanzi dwar il-
Kera.
Emendat: 
XXIX. 1965.2;
Sostiwit:
XXIII. 1979.3.
Kap. 69.
5. (1) Bla _hsara g_had-disposizzjonijiet li _gejjin ta’ dan l-
artikolu u ta’ l-artikolu 6, id-disposizzjonijiet ta’ l-Ordinanzi dwar
il-Kera ma g_handhom jg_hoddu g_hal ebda dar ta’ abitazzjoni
mne_h_hija mill-kontroll mill-_gurnata li fiha d-dar tkun re_gistrata
skond id-disposizzjonijiet ta’ l-artikolu 3.
(2) Meta fit-tmiem ta’ kirja ta’ dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija
mill-kontroll (sew jekk dak i_z-_zmien ikun skond il-ftehim, legali,
skond l-u_zu jew xort’o_hra) il-kerrej ikun _cittadin ta’ Malta u jkun
jokkupa d-dar b_hala r-residenza ordinarja tieg_hu, id-
disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) g_handu jkollhom effett u d-
disposizzjonijiet ta’ l-Ordinanza li tirregola t-Ti_gdid tal-Kiri ta’
Bini g_handhom japplikaw ukoll i_zda biss safejn dawn ma jkunux
inkonsistenti ma’ l-imsemmija disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu.
(3) Id-disposizzjonijiet imsemmija fis-subartikolu (2) huma:
(a) Ikun kontra l-li_gi li sid il-kera ta’ dar ta’ abitazzjoni
jirrifjuta li j_gedded il-kirja _hlief f’xi wa_hda mi_c-
_cirkostanzi msemmija fil-paragrafu (b), u jkun kontra
l-li_gi wkoll li dan jg_holli l-kera, jew jimponi
kondizzjonijiet _godda g_hat-ti_gdid tal-kirja, _hlief kif
provdut fil-paragrafi (_c) u (d).
(b) Sid il-kera jista’ biss jirrifjuta li j_gedded il-kirja, u
jista’ biss jie_hu lura l-pussess tad-dar, meta tintemm il-
kirja, jekk juri g_has-sodisfazzjon tal-Bord, b’rikors
biex jie_hu lura l-pussess, li matul i_z-_zmien tal-kirja, il-
kerrej kien naqas li j_hallas il-kera dovut minnu g_hal
_zew_g skadenzi jew iktar fi _zmien _hmistax-il _gurnata
minn dak in-nhar li sid il-kera jkun talbu biex i_hallas,
jew g_hax ikun g_hamel _hafna _hsara fid-dar, jew g_hax
xort’o_hra jkun naqas milli j_hares il-kondizzjonijiet tal-
kirja jew l-obbligi tieg_hu ta_htha, jew g_hax ikun u_za l-
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    5
fond xort’o_hra milli prin_cipalment b_hala r-residenza
ordinarja tieg_hu.
(_c) Il-kera li g_handu jit_hallas ta_ht l-istess kirja wara d-data
ta’ l-ewwel ti_gdid tal-kirja li jsir bis-sa_h_ha ta’ dan is-
subartikolu jista’ ji_zdied minn sid il-kera, meta jsir dak
it-ti_gdid u wara t-tmiem ta’ kull _hmistax-il sena li ti_gi
wara sakemm il-kirja tibqa’ favur l-istess kerrej,
b’daqstant mill-kera li kien jit_hallas minnufih qabel
dak it-ti_gdid jew qabel ma jibda kull perijodu
sussegwenti ta’ _hmistax-il sena, li jkun ammont li ma
je_c_cedix l-imsemmi kera, li jirrappre_zenta bi
proporzjon g_hal dak il-kera _z-_zieda fl-inflazzjoni mis-
sena li l-kera li g_handu ji_zdied kien l-a_h_har stabbilit.
(d) Meta, fid-data jew qabel id-data ta’ xi ti_gdid ta’ kirja
ta’ dar ta’ abitazzjoni, sid il-kera jippre_zenta fir-
Re_gistru tal-Bord, _certifikat, iffirmat minn arkitett u
in_ginier _civili u li jkun a_c_cettat b_hala jaqbel mal-fatti
mill-kerrej jew ikun _gie hekk dikjarat mill-Bord fuq
rikors li jsir minn sid il-kera fejn jitlob dik id-
dikjarazzjoni, li juri li d-dar tkun fi stat tajjeb ta’
tiswija, it-tiswijiet kollha u l-manutenzjoni kollha
g_handhom minn hemm ’il quddiem, u sakemm tibqa’ l-
kirja favur l-istess kerrej, ikunu r-responsabbilt_a tal-
kerrej.
(4) Id-disposizzjonijiet li _gejjin ta’ dan is-subartikolu g_handu
jkollhom effett dwar il-kirjiet ta’ djar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-
kontroll meta l-kerrej ikun _cittadin ta’ Malta. L-imsemmija
disposizzjonijiet huma:
(a) Meta l-kirja ta’ dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-
kontroll tkun _giet im_gedda kif provdut fis-subartikolu
(3) jew ta_ht l-artikolu 12(3), jew tkun saret ta_ht is-
subartikolu (2) ta’ l-imsemmi artikolu, ikun kontra l-
li_gi li sid il-kera ta’ xi dar b_hal dik jitlob ming_hand xi
_cittadin ta’ Malta, ta_ht kirja li ssir wara, kera li jkun
og_hla mill-ammont li kien ikollu jit_hallas b_hala kera
kieku l-kerrej li favur tieg_hu l-kirja tkun g_hall-ewwel
darba hekk _giet im_gedda jew tkun hekk saret, baqa’ l-
kerrej ta’ dik id-dar; u kull ammont akbar li jit_hallas
ikun jista’ jin_gabar lura ming_hand sid il-kera.
(b) Ikun kontra l-li_gi li sid il-kera jitlob il-_hlas ta’ kera li
jkun su_g_gett g_hal tibdil f’xi _zmien qabel ma tintemm
il-kirja, sew jekk it-tibdil ikun min_habba _zieda sew
jekk ikun min_habba tnaqqis f’dak il-kera; u meta l-
kirja ta’ dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll issir
su_g_getta g_hal dak it-tibdil il-kera li g_handu jit_hallas
dwar dik il-kirja g_handu, minkejja ftehim kuntrarju,
ikun l-inqas rata li g_handha tit_hallas g_hal xi parti ta_z-
_zmien tal-kirja, u kull ammont li jit_hallas _zejjed jista’
jin_gabar lura ming_hand sid il-kera.
(_c) Ikun kontra l-li_gi li sid il-kera jimponi kondizzjoni li
te_htie_g li t-tiswijiet ta’ dar ta’ abitazzjoni jkunu
 6      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
responsabbilt_a tal-kerrej kemm-il darba l-kirja ma
tkunx bil-miktub u _certifikat kif imsemmi fis-
subartikolu (3)(d) ma jkunx anness ma’ l-att tal-kirja.
(d) Meta d-dar ta’ abitazzjoni tinkera bl-g_hamara -
(i) jekk il-kirja ssir qabel il-21 ta’ _Gunju, 1979, il-
kerrej ikollu jedd, f’kull _zmien li ma jkunx qabel
sena wara l-imsemmija data, li jitlob li, b’effett
mill-eg_hluq ta’ sitt xhur wara d-data ta’ dik it-
talba, il-kirja tibqa’ biss dwar il-bini u li hu
j_hallas biss dik il-parti tal-kera li tkun tirreferi
g_hall-bini kif jista’ ji_gi miftie_hem bejnu u bejn
sid il-kera, jew jekk ma jkunx hemm ftehim b_hal
dak, kif il-Bord jista’ jistabbilixxi fuq rikors li
jsir minn xi wie_hed minnhom;
(ii) jekk il-kirja ssir wara l-imsemmija data, il-kirja
g_handha tiddistingwi bejn il-parti tal-kera
miftehma dwar id-dar u l-parti miftehma dwar l-
g_hamara u o_g_getti o_hra tad-dar; u l-kerrej ikollu
jedd, f’kull _zmien li ma jkunx qabel sena mid-
data li fiha jkun g_hall-ewwel darba okkupa d-dar
mikrija, jitlob ix-xoljiment tal-kirja ta’ l-
g_hamara u ta’ l-o_g_getti l-o_hra tad-dar, u b’effett
minn meta jg_haddu sitt xhur wara d-data tat-
talba jkollu jedd g_hax-xoljiment ta’ dik il-kirja u
li j_hallas biss il-kera miftiehem dwar id-dar;
(iii) meta kirja ssir bi ksur tas-sub-paragrafu (ii) ta’
dan il-paragrafu, ebda kera jew kumpens ie_hor
ma jkollu jit_hallas lill-proprjetarju sa dak i_z-
_zmien li d-disposizzjonijiet ta’ dak is-sub-
paragrafu jkunu m_harsa; u kull somom li
jit_hallsu b_hala kera jew kumpens ie_hor u li ma
jkollhomx jit_hallsu kif intqal qabel ikunu jistg_hu
jin_gabru lura ming_hand sid il-kera;
(iv) il-jeddijiet mog_htija bid-disposizzjonijiet ta’
qabel ta’ dan il-paragrafu jkunu japplikaw ukoll,
mutatis  mutandis,  dwar kull ftehim li jirreferi
g_hal g_hamara jew o_g_getti o_hra tad-dar meta dak
il-ftehim ikun hekk marbut mal-kirja ta’ dar ta’
abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll li g_haliha
japplika dan is-subartikolu li l-imsemmija kirja
ma kenitx issir kieku ma sarx ukoll l-imsemmi
ftehim.
(5) Bla _hsara g_hal kull ftehim li jkun sar qabel il-21 ta’ _Gunju,
1979, u bla _hsara g_hall-jeddijiet li kerrej jista’ jkollu dritt g_halihom
skond dan l-artikolu wara l-imsemmija data, id-disposizzjonijiet
tas-subartikoli (2) u (3) g_handhom japplikaw ukoll g_halkemm i_z-
_zmien tal-kirja jkun g_halaq qabel dik id-data jekk il-kerrej ikun
g_hadu jokkupa d-dar b_hala r-residenza ordinarja tieg_hu f’dik id-
data.
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    7
E_c_cezzjonijiet.
Emendat:
XXIX. 1965.2;
XLVIII. 1972.2; 
XXXVII. 1973.3. 
6. (1) L-Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet ma g_handu
jirre_gistra b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll skond
din l-Ordinanza ebda dar ta’ abitazzjoni spe_cifikata fl-artikolu 3(a),
(b) jew (_c) jekk ikunu jew kienu provduti fondi bi _hlas dwar _hsara
tal-gwerra jew b’donazzjoni mill-Gvern g_hall-bini jew bdil
strutturali tag_hha skond ma hemm imsemmi fl-artikolu 3(_c) jew
jekk l-art li fuqha tkun mibnija tkun ing_hatat b’enfitewsi jew sub-
enfitewsi mill-Gvern wara s-6 ta’ Di_cembru, 1972, kemm-il darba
fl-att ta’ l-enfitewsi jew sub-enfitewsi ma ji_gix dikjarat li din id-
disposizzjoni ma g_handhiex tapplika g_hal bini li jinbena fuq l-art
mog_htija b’dak l-att.
Kap. 125. 
*(2) Meta dar spe_cifikata fl-artikolu 3(d) tkun rekwi_zizzjonata
skond id-disposizzjonijiet ta’ l-Att dwar id-Djar u fi_z-_zmien tal-
_hru_g ta’ l-ordni ta’ rekwi_zizzjoni ma tkunx re_gistrata b_hala dar ta’
abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll skond din l-Ordinanza, l-
Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet ma g_handux jirre_gistra dik id-
dar b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll jekk l-
applikazzjoni xierqa g_har-re_gistrazzjoni ta’ dik id-dar b_hala dar ta’
abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll ma ssirx fi _zmien _hmistax-il
_gurnata wara notifika ta’ avvi_z, mog_hti mis-Segretarju tad-Djar lil
xi wie_hed mill-proprjetarji li jkollu dritt japplika g_hall-imsemmija
re_gistrazzjoni, li bih jg_harraf lil dak il-proprjetarju bil-_hru_g ta’ l-
ordni tar-rekwi_zizzjoni u li fih jipprodu_ci d-disposizzjonijiet ta’
dan is-subartikolu, jew jekk dik l-applikazzjoni, g_halkemm issir fl-
imsemmi _zmien, ma titmexxiex ’il quddiem bil-dili_genza xierqa.
*(3) Kull re_gistrazzjoni li tkun saret mill-Uffi_cjal tal-
Valutazzjoni ta’ l-Artijiet f’kull ka_z li g_halih ma japplikax l-
artikolu 3 jew f’kull ka_z li b’dan l-artikolu hu ma g_handux jag_hmel
tkun bla effett u dik id-dar g_handha, b’dak kollu li jinsab f’kull
disposizzjoni o_hra ta’ din l-Ordinanza, titqies li la hi u lanqas qatt
kienet dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll.
(4) Meta dar ta’ abitazzjoni spe_cifikata fl-artikolu 3 tkun
su_g_getta g_hal kirja fil-_gurnata stabbilita, ir-re_gistrazzjoni tag_hha
skond dak l-artikolu jkollha sse_h_h biss, g_hall-finijiet ta’ l-artikolu 5
mill-_gurnata li fiha l-proprjetarju jkollu dritt g_hall-pussess ta’ dik
id-dar ta’ abitazzjoni vojta meta tkun spi_c_cat dik il-kirja.
Projbizzjoni ta’ 
rigali tibqa’ dwar 
djar ta’ abitazzjoni 
li xort’o_hra jkunu 
mne_h_hija mill-
kontroll. 
Emendat:
XXIX. 1965.2; 
XXIII. 1979.4.
Kap. 69.
Kap. 116.
7. Dwar l-g_hoti, ti_gdid jew tkomplija f’kull _zmien matul il-
perijodu ta’ tliet snin li jibdew fil-_gurnata stabbilita jew f’kull
_zmien wara l-20 ta’ _Gunju, 1979, kirja ta’ dar ta’ abitazzjoni li
g_haliha xi wa_hda mid-disposizzjonijiet ta’ l-Ordinanzi dwar il-Kera
ma jg_hoddux min_habba biss id-disposizzjonijiet li ji_gu qabel ta’ din
l-Ordinanza g_handha ti_gi meqjusa b_hala li l-artikolu 8 ta’ l-
Ordinanza li Tra_z_zan il-Kera fuq id-Djar (liema artikolu
jipprojbixxi t-talb ta’ rigali fl-g_hoti, ti_gdid jew tkomplija ta’ kirja
ta’ kull dar ta’ abitazzjoni) jg_hodd g_haliha.
*Is-subartikoli (2) u (3) _gew mi_zjuda bl-Att XXXVII ta’ l-1973 li kien fih id-
disposizzjonijiet murija fil-foot-note ta’ l-artikolu 2 (ara Pa_gna 2).
 8      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
Piena g_hal 
dikjarazzjonijiet 
foloz.
Emendat: 
XXIX. 1965.2. 
8. (1) Kull min, dwar talba skond din l-Ordinanza g_hal
re_gistrazzjoni ta’ xi post b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-
kontroll, xjentement jew bi traskura_gni kbira jag_hmel xi
dikjarazzjoni jew jag_hti xi tag_hrif li jkun falz f’xi partikolarit_a
sostanzjali, je_hel meta jinsab _hati multa ta’ mhux i_zjed minn
_hamsin lira jew pri_gunerija g_hal _zmien mhux i_zjed minn tliet xhur.
(2) Meta persuna tkun misjuba _hatja ta’ reat skond is-
subartikolu (1) kull re_gistrazzjoni ta’ dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija
mill-kontroll miksuba min_habba d-dikjarazzjoni falza jew tag_hrif
falz tkun nulla u bla siwi, u l-qorti li tkun tat is-sentenza g_handha
tordna t-ta_hsir tag_hha.
Esklu_zjoni ta’ djar 
ta’ abitazzjoni 
mne_h_hija mill-
kontroll mill-_hdim 
ta’ l-Att dwar id-
Djar.
Emendat: 
XXIX. 1965.2.
Kap. 125.
9. L-Att dwar id-Djar ma g_handux jg_hodd g_hal kull dar li
tkun re_gistrata b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll
skond id-disposizzjonijiet ta’ din l-Ordinanza.
_Zieda tal-kera 
xieraq ta’ djar ta’ 
abitazzjoni 
kontrollati dwar 
miljoramenti.
Kap. 69.
Kap. 116.
10. (1) Minkejja kull ma hemm kuntrarju fl-artikoli 3, 4, 5 u 7
ta’ l-Ordinanza li tirregola t-Ti_gdid tal-Kiri ta’ Bini u fl-artikoli 2,
4, 5 u 6 ta’ l-Ordinanza li Tra_z_zan il-Kera fuq id-Djar, jekk isiru xi
miljoramenti minn sid il-kera, wara l-_gurnata stabbilita, f’dar ta’
abitazzjoni li ma tkunx _giet re_gistrata b_hala dar ta’ abitazzjoni
mne_h_hija mill-kontroll, il-kera xieraq ta’ dik id-dar ta’ abitazzjoni
g_handu ji_zdied mill-Bord, fuq rikors g_hal hekk minn sid il-kera,
b’ammont, hawnhekk i_zjed ’il quddiem f’dan l-artikolu msejja_h
"_zieda xierqa", li jkun daqs sitta fil-mija fis-sena ta’ kull ammont sa
_hames mitt lira minfuqa minn sid il-kera fil-miljoramenti, kif
pruvat b’soddisfazzjon tal-Bord, jew, fin-nuqqas, kif stabbilit mill-
Bord, jekk ikun me_htie_g wara spezzjon tad-dar ta’ abitazzjoni.
(2) Rikors g_ha_z-_zieda xierqa skond is-subartikolu (1) ma ji_gix
milqug_h mill-Bord kemm-il darba l-kerrej u kull sullokatur ma
jkunux ftehmu bil-miktub, qabel ir-rikors, sabiex isiru l-
miljoramenti u dwar il-_hlas ta_z-_zieda xierqa.
(3) Rikors skond is-subartikolu (1) g_handu, ta_ht piena ta’
nullit_a -
(a) ikun akkompanjat minn -
(i) il-ftehim miktub jew miktuba jekk aktar minn
wie_hed imsemmija fis-subartikolu (2); u
(ii) kopja awtentika tad-de_ci_zjoni dwar il-kera
xieraq tad-dar ta’ abitazzjoni mill-Bord, jekk
ikun hemm, u, meta tkun saret i_zjed minn
de_ci_zjoni wa_hda dwar dak il-kera xieraq, kopja
awtentika ta’ l-a_h_har minn dawk id-de_ci_zjonijiet;
u
(b) ikollu talba g_ha_z-_zieda bir-ra_gunijiet g_hal hekk:
I_zda l-Bord jista’, f’kull _zmien, i_halli li r-rikors ji_gi
emendat sabiex isir aktar _car.
(4) Meta l-kera xieraq tad-dar ta’ abitazzjoni ma jkunx _gie
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    9
de_ci_z mill-Bord, rikors g_ha_z-_zieda xierqa skond is-subartikolu (1)
jkun milqug_h mill-Bord biss jekk sid il-kera, fl-istess rikors, jitlob
ukoll li jkun de_ci_z il-kera xieraq.
(5) Fil-kalkolu ta’ l-ammont minfuq minn sid il-kera fil-
miljoramenti, il-Bord ma ji_hux kont ta’ kull kapital qieg_hed, kull
img_hax fuq self, u kull ammont li jkun _gie m_hallas jew li jista’ f’xi
_zmien jit_hallas lil sid il-kera, dwar dawk il-miljoramenti
b’donazzjoni mill-Gvern.
(6) Kull _zieda ta’ kera xieraq approvata mill-Bord bis-sa_h_ha
tas-subartikolu (1) jkollha sse_h_h mill-ewwel _zmien ta’ kera li jibda
wara li jkunu kompluti l-miljoramenti.
Kap. 69. 
(7) Id-disposizzjonijiet ta’ l-artikoli 19 sa 24, 28, 29, 32 sa 37,
u 39 sa 43 ta’ l-Ordinanza li tirregola t-Ti_gdid tal-Kiri ta’ Bini
g_handhom jg_hoddu g_hal kull pro_ceduri skond is-subartikolu (1).
Tiswijiet fi djar ta’ 
abitazzjoni li ma 
jkunux imne_h_hija 
mill-kontroll. 
Mi_zjud:
XXIII. 1979.5.
11. (1) Minkejja kull _ha_ga li tinsab fl-Ordinanzi dwar il-Kera,
meta f’xi _zmien wara l-20 ta’ _Gunju, 1979, isiru tiswijiet minn sid
il-kera f’dar ta’ abitazzjoni li ma tkunx _giet re_gistrata b_hala dar ta’
abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll, u dawk it-tiswijiet ikunu hekk
saru bi ftehim bil-miktub mal-kerrej jew fuq ordni ta’ qorti
kompetenti, il-kera xieraq tad-dar ta’ abitazzjoni g_handu ji_zdied
b’ammont, li ma jkunx i_zjed mill-imsemmi kera, li jikkorrispondi
g_hal minn g_haxra wie_hed ta’ kemm ikunu swew dawk it-tiswijiet.
(2) Minkejja kull li_gi o_hra, sid il-kera ta’ dar ta’ abitazzjoni li
ma tkunx _giet re_gistrata b_hala dar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-
kontroll jista’ je_hles lilu nnifsu mill-obbligu li jag_hmel it-tiswijiet
fl-imsemmija dar billi jbieg_h id-dar lill-Gvern bi prezz li jkun daqs
il-kapitalizzazzjoni tal-kera xieraq tad-dar bis-sitta fil-mija.
Enfitewsi 
temporanja ta’ djar 
ta’ abitazzjoni.
Mi_zjud:
XXIII. 1979.5.
Emendat:
XXXVII. 1986.3.
Kap. 16.
12. (1) Minkejja kull _ha_ga li tinsab fil-Kodi_ci _Civili jew f’xi
li_gi o_hra, id-disposizzjonijiet li _gejjin ta’ dan l-artikolu g_handu
jkollhom effett dwar il-kuntratti kollha ta’ enfitewsi temporanja li
jkunu saru fi kwalunkwe _zmien.
(2) Meta dar ta’ abitazzjoni tkun ing_hatat b’enfitewsi
temporanja - 
(a) g_hal perijodu ta’ mhux i_zjed minn tletin sena, jekk il-
kuntratt ikun sar qabel il-21 ta’ _Gunju, 1979, jew
(b) g_hal kull perijodu ie_hor, jekk il-kuntratt ikun sar wara
l-imsemija data,
u fit-tmiem xi enfitewsi b_hal dik l-enfitewta jkun _cittadin ta’ Malta
u jkun jokkupa d-dar b_hala residenza ordinarja tieg_hu l-enfitewta
jkollu jedd li jibqa’ jokkupa id-dar b’kera ming_hand il-padrun
dirett -
(i) b’kera li jkun daqs i_c-_cens li kien jit_hallas
minnufih qabel ma tkun g_halqet l-enfitewsi,
mi_zjud, fil-bidu tal-kirja tad-dar bis-sa_h_ha ta’
dan l-artikolu, u wara t-tmiem ta’ kull _hmistax-il
sena wara sakemm tibqa’ l-kirja favur l-istess
kerrej, b’daqstant mi_c-_cens li kien jit_hallas
minnufih qabel dak il-bidu jew il-bidu ta’ kull
 10      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
perijodu sussegwenti ta’ _hmistax-il sena, li jkun
ammont li ma jkunx i_zjed minn dak i_c-_cens, li
jirrappre_zenta bi proporzjon g_hal dak i_c-_cens i_z-
_zieda fl-inflazzjoni minn meta _c-_cens li g_handu
ji_zdied ikun _gie stabbilit l-a_h_har; u
(ii) ta_ht dawk il-kondizzjonijiet l-o_hra li jistg_hu ji_gu
miftehma bejniethom jew, jekk ma jkunx hemm
ftehim, skond kif il-Bord jidhirlu xieraq.
Kap. 69.
(3) Meta fit-tmiem ta’ enfitewsi kif imsemmi fis-subartikolu
(2)(a) jew (b) d-dar ta’ abitazzjoni tkun su_g_getta g_hal kirja, id-
disposizzjonijiet ta’ l-Ordinanza li tirregola t-Ti_gdid tal-Kiri ta’
Bini, m’g_handhomx japplikaw dwar kirja b_hal dik:
I_zda meta l-kerrej ta_ht l-imsemmija kirja jkun _cittadin ta’
Malta u jkun jokkupa d-dar b_hala r-residenza ordinarja tieg_hu dan
g_handu, fit-tmiem ta’ l-imsemmija kirja, ikollu il-jedd li jkompli
jokkupa d-dar ta_ht kirja _gdida ming_hand il-padrun dirett bl-istess
kera u ta_ht l-istess kondizzjonijiet kif imsemmija fis-subartikolu
(2)(i) u (ii) dwar l-enfitewta.
(4) Meta tag_hlaq enfitewsi temporanja ta’ dar ta’ abitazzjoni
okkupata minn _cittadin ta’ Malta b_hala r-residenza ordinarja tieg_hu
fi _zmien dak l-eg_hluq, li ma tkunx enfitewsi msemmija fis-
subartikolu (2)(a) jew (b), l-enfitewta jkollu l-jedd jikkonverti l-
enfitewsi f’wa_hda perpetwa ta_ht l-istess kondizzjonijiet ta’
enfitewsi temporanja barra minn dawk li jkunu jirreferu g_ha_z-
_zmien u g_ha_c-_cens. I_c-_cens li jkollu jit_hallas b’effett mill-
konversjoni ta’ l-enfitewsi f’wa_hda perpetwa u sakemm jg_haddu
_hmistax-il sena minn dik id-data jkun daqs sitt darbiet i_c-_cens li
kien jit_hallas minnufih qabel dik il-konversjoni, u wara dan g_handu
ji_zdied kull _hmistax-il sena b’daqstant mi_c-_cens kurrenti, li jkun
ammont li ma jkunx i_zjed minn dak i_c-_cens, li jirrappre_zenta bi
proporzjon mieg_hu _z-_zieda fl-inflazzjoni minn meta l-imsemmi
_cens ikun _gie stabbilit l-a_h_har.
(5) Jekk l-enfitewta ma je_zer_citax il-jedd mog_hti lilu bis-
subartikolu (4) fi _zmien sitt xhur mid-data li dak il-jedd ikun
e_zer_citabbli, dak il-jedd g_handu, bil-modifiki me_htie_ga, jg_haddi
g_hand min ikun qed jokkupa d-dar li jkollu jedd jitlob, bl-
esklu_zjoni ta’ l-enfitewta, li d-dar ta’ abitazzjoni ting_hata lilu mill-
proprjetarju b’enfitewsi perpetwa ta_ht l-istess kondizzjonijiet li
kienu ji_gu applikati kieku l-enfitewta kien ikkonverta l-enfitewsi
f’wa_hda perpetwa.
(6) Meta l-enfitewta jew min ikun qed jokkupa d-dar ikollu
jedd jikkonverti enfitewsi temporanja f’wa_hda perpetwa ta_ht is-
subartikolu (4) jew (5), dan jista’ jitlob li jsir kuntratt nutarili f’dan
is-sens, u l-padrun dirett jew il-proprjetarju g_handu jilqa’ dik it-
talba.
(7) Meta d-data tat-tmiem ta’ l-enfitewsi tkun data qabel il-21
ta’ _Gunju, 1979, id-disposizzjonijiet ta’ qabel ta’ dan l-artikolu
g_handhom japplikaw biss jekk l-enfitewta jew il-kerrej, skond il-
ka_z, ikun g_hadu jokkupa d-dar b_hala r-residenza ordinarja tieg_hu
f’dik id-data u ma japplikawx jekk ikun hekk qed jokkupa d-dar
skond ftehim li jkun g_hamel wara li tkun intemmet l-enfitewsi.
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    11
(8) Meta, fil-ka_z ta’ enfitewsi msemmija fis-subartikolu (2)(a)
u li tag_hlaq wara l-21 ta’ _Gunju, 1979, l-enfitewta jew il-kerrej li
jkun jokkupa d-dar b_hala residenza ordinarja tieg_hu meta tag_hlaq l-
enfitewsi jkun persuna differenti minn dik li tkun tokkupa d-dar
b_hala residenza ordinarja tag_hha fil-21 ta’ _Gunju, 1979, id-
disposizzjonijiet tas-subartikolu (2) jew (3), skond il-ka_z,
g_handhom japplikaw biss -
(a) jekk -
(i) il-persuna li tkun tokkupa d-dar fid-data
msemmija kompliet tokkupa d-dar b_hala
residenza ordinarja tag_hha sakemm mietet; u
(ii) il-persuna li tkun tokkupa d-dar b_hala residenza
ordinarja tag_hha fl-eg_hluq tal-enfitewsi kienet
tirrisjedi mal-enfitewta fi _zmien mewtu u kellha
f’dak i_z-_zmien il-kwalifiki l-o_hra kollha biex
ti_gi meqjusa b_hala kerrej g_hall-finijiet ta’ dan l-
artikolu; jew
(b) jekk -
(i) il-persuna li tkun qed tokkupa d-dar b_hala
residenza ordinarja tag_hha fl-imsemmija data
tkun kisbet u t-titolu li bih kienet hekk tokkupa
d-dar ming_hand l-enfitewta li jkun jokkupa d-
dar b_hala residenza ordinarja tieg_hu ma’ l-
eg_hluq ta’ l-enfitewsi jew, jekk l-enfitewta li
ming_handu jkun inkiseb l-imsemmi titolu jmut
qabel l-eg_hluq ta’ l-enfitewsi, ming_hand l-
enfitewta li l-werriet tieg_hu jkun jokkupa d-dar
b_hala residenza ordinarja tieg_hu ma’ l-eg_hluq ta’
l-enfitewsi; u
(ii) sa l-eg_hluq ta’ l-enfitewsi, ebda persuna barra
mill-persuna fuq imsemmija u mill-imsemmi
enfitewta, jew il-werriet tieg_hu, u membri tal-
familja tag_hhom li jkunu jg_hixu mag_hhom, ma
kienet okkupat id-dar b’xi mod ikun li jkun; u
(iii) mhux iktar tard mit-30 ta’ Settembru, 1979,
jing_hata avvi_z bil-miktub lill-Awtorit_a tad-Djar
dwar it-titolu li ta_htu tkun okkupata d-dar fil-21
ta’ _Gunju, 1979, li jg_hid ix-xorta ta’ dak it-
titolu, g_hal kemm _zmien ikun mistenni jdum u l-
isem tal-persuna li tkun tokkupa d-dar ta_ht dak
it-titolu. 
(9) G_hall-finijiet ta’ dan l-artikolu -
(a) dwar enfitewsi msemmi fis-subartikolu (2)(a) jew (b),
l-enfitewsi tinkludi sub-enfitewsi;
(b) dwar kull enfitewsi ie_hor, enfitewsi tfisser l-enfitewsi
ori_ginali, i_zda jekk meta jag_hlaq dak l-enfitewsi, id-
dar ta’ abitazzjoni tkun mi_zmuma b’sub-enfitewsi -
(i) il-jeddijiet mog_htija b’dan l-artikolu lill-
enfitewta jkunu jistg_hu ji_gu e_zer_citati mill-a_h_har
sub-enfitewta u, bla _hsara g_hall-jeddijiet
 12      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
mog_htija lill-okkupant bis-subartikolu (5),
minnu biss;
(ii) il-padrun dirett tfisser biss il-persuna li jkollha
jedd tir_cievi _c-_cens ori_ginali;
(iii) i_c-_cens tfisser biss i_c-_cens ori_ginali:
I_zda meta _c-_cens li jkun jit_hallas mill-a_h_har sub-enfitewta
jkun i_zjed minn sitt darbiet i_c-_cens ori_ginali, s-subartikolu (4)
g_handu jkollu effett daqslikieku minflok il-kliem "jkun daqs sitt
darbiet i_c-_cens" kien hemm sostitwiti l-kliem "jkun daqs is-sub-
_cens".
(10) Jekk meta tag_hlaq enfitewsi temporanja li g_haliha japplika
s-subartikolu (2) jew (3), id-dar ta’ abitazzjoni tkun okkupata minn
persuna b’titolu ta’ u_zufrutt jew abitazzjoni, il-jedd li dik id-dar ta’
abitazzjoni tibqa’ okkupata mog_hti b’dawk is-subartikoli jew bis-
subartikolu (7) jista’ jibqa ji_gi e_zer_citat minkejja dawk id-
disposizzjonijiet, minn dak l-okkupant daqslikieku kien l-enfitewta
jew il-kerrej tad-dar ta’ abitazzjoni, skond il-ka_z.
(11) Meta enfitewsi temporanja ti_gi konvertita f’wa_hda
perpetwa ta_ht is-subartikolu (4), id-dar ta’ abitazzjoni tibqa’
su_g_getta g_hall-jeddijiet li jkollhom terzi persuni dwar dik id-dar
minnufih qabel dik il-konversjoni.
(12) Meta xi wie_hed mill-jeddijiet mog_htija b’dan l-artikolu
jkun jista’ ji_gi e_zer_citat minn iktar minn persuna wa_hda dak il-jedd
jista’ ji_gi e_zer_citat minkejja kull nuqqas ta’ ftehim bejniethom i_zda
biss jekk mhux inqas minn nofs in-numru ta’ dawk il-persuni
jiftie_hmu li je_zer_citaw dak il-jedd; u f’kull ka_z b_hal dak il-jedd
ikun japplika biss favur dawk li jkunu qed je_zer_citawh.
Indi_ci ta’ 
inflazzjoni.
Mi_zjud: 
XXIII. 1979.5.
13. (1) L-indi_ci ta’ inflazzjoni g_hal kull wa_hda mis-snin mill-
1947 sal-1978 g_handu jkun kif muri fl-Iskeda li tinsab ma’ din l-
Ordinanza, billi l-1946 tittie_hed b_hala ba_zi b’100 punt.
(2) L-indi_ci ta’ inflazzjoni g_hal kull sena wara l-1978 g_handu
ji_gi stabbilit mill-Istatistiku Prin_cipali tal-Gvern b_hala punti ta’
per_centa_g_g g_hal kull wa_hda minn dawk is-snin b’mod li titkompla
l-imsemmija Skeda u fuq il-ba_zi ta’ l-indi_ci tal-prezzijiet ta’ l-
o_g_getti kollha li jinbieg_hu bl-imnut, jew indi_ci simili li jissostitwih,
u g_handu ji_gi pubblikat minnu fil-Gazzetta mhux iktar tard mill-
a_h_har ta’ Marzu li ji_gi minnufih wara s-sena li g_haliha jirreferi l-
indi_ci.
(3) _Zieda fl-inflazzjoni tkun stabbilita billi tittie_hed d-
differenza bejn il-punti ta’ per_centa_g_g g_has-sentejn rilevanti, kif
muri fl-Iskeda jew kif ji_gi pubblikat fil-Gazzetta, b_hala proporzjon
ta’ l-ewwel wa_hda minn dawk is-snin.
Jeddijiet mog_htija 
bl-Ordinanza 
jipprevalu fuq 
ftehim e_c_c.
Mi_zjud: 
XXIII. 1979.5.
14. (1) Id-disposizzjonijiet ta’ din l-Ordinanza u, b’mod
partikolari, i_zda bla _hsara g_hall-_generalit_a ta’ l-imsemmija
espressjoni, id-disposizzjonijiet ta’ l-artikoli 5, 7, 12 u 13, g_handu
jkollhom effett minkejja kull ftehim, obbligazzjoni, weg_hda jew
g_hemil jew _ha_g’o_hra li hi kuntrarja g_hal, jew li tillimita, jew li tkun
tidher li tillimita, xi wie_hed mill-jeddijiet mog_htija b’dawk id-
disposizzjonijiet lill-kerrej, enfitewta jew okkupant ta’ dar ta’
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    13
abitazzjoni, u meta persuna li te_zer_cita xi wie_hed mill-imsemmija
jeddijiet issir, bis-sa_h_ha ta’ xi ftehim, obbligazzjoni, weg_hda jew
g_hemil jew _ha_ga o_hra b_hal dik, su_g_getta li te_hel xi penali jew
obbligu ie_hor jew xi konsegwenza o_hra jew effett ie_hor, kull
fte_him, obbligazzjoni, weg_hda jew g_hemil jew _ha_ga o_hra tkun, sal-
limitu li tipprovdi li dik il-persuna tkun hekk su_g_getta kif intqal
qabel, nulla u ming_hajr effett.
(2) Kull rinunzja u kull restrizzjoni jew limitazzjoni ta’ xi
wie_hed mill-jeddijiet imsemmija fis-subartikolu (1), isiru kif isiru,
u kull _ha_ga li tissu_g_getta xi jedd b_hal dak g_hal xi obbligu jew
responsabbilt_a, tkun nulla u ming_hajr effett.
Regolamenti dwar 
l-eg_hmil u 
spezzjon ta’ 
re_gistru tad-djar ta’ 
abitazzjoni 
mne_h_hija mill-
kontroll.
Emendat: 
A.L. 4 ta’ l-1963;
XXXI. 1966.2;
A.L. 148 ta’ l-
1975;
IX. 2000.6.
15. Il-Ministru responsabbli g_har-Re_gistru Pubbliku jista’
jag_hmel regolamenti dwar -
(a) id-dmirijiet, setg_hat u funzjonijiet ta’ l-Uffi_cjal tal-
Valutazzjoni ta’ l-Artijiet dwar l-eg_hmil ta’ re_gistru
tad-djar ta’ abitazzjoni mne_h_hija mill-kontroll, li
jistg_hu, bla _hsara g_hall-_generalit_a ta’ dak li jing_had
qabel, jinkludi s-setg_ha li jitlob il-produzzjoni ta’ xi
kotba jew dokumenti o_hra li jirreferixxu g_hall-post li
g_har-re_gistrazzjoni tieg_hu tkun saret talba u li jid_hol
fil-post u jispezzjonah;
(b) id-delega mill-Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet
ta’ kull wie_hed minn dawn id-dmirijiet, setg_hat u
funzjonijiet;
(_c) il-pro_cedura u d-drittijiet li g_handhom jit_hallsu g_hal
re_gistrazzjoni;
(d) il-partikolaritajiet me_htie_ga li ji_gu nnotati fir-re_gistru;
(e) il-pro_cedura dwar appelli minn de_ci_zjonijiet ta’ l-
Uffi_cjal tal-Valutazzjoni ta’ l-Artijiet lill-Bord u minn
de_ci_zjonijiet tal-Bord dwar dawk l-appelli lill-Qorti ta’
l-Appell;
(f) drittijiet tar-re_gistru u drittijiet li g_handhom jit_hallsu
lil kull avukat jew prokuratur legali dwar appelli b_hal
ma hemm imsemmi fl-a_h_har paragrafu qabel dan;
(g) l-ispezzjon tar-re_gistru, it-te_hid ta’ noti minnu, il-_hru_g
ta’ _certifikati ta’ re_gistrazzjoni, u d-drittijiet li
g_handhom jit_hallsu g_hal hekk;
(h) b’mod _generali biex jing_hata effett lill-finijiet ta’ din l-
Ordinanza.
 14      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
Kif tapplika din l-
Ordinanza. 
Mi_zjud: 
XXXI.1995.4.
*16. (1) Id-disposizzjonijiet ta’ 1-artikolu 5(2) sa (5), ta’ l-
artikolu 7, ta’ 1-artikolu 10 u ta’ 1-artikolu 11 ta’ din 1-Ordinanza,
ma g_handhomx ikunu japplikaw g_hall-kiri ta’ xi dar li jsir fl-1 ta’
_Gunju, 1995 jew wara dik id-data.
(2) G_hall-g_hanijiet tas-subartikolu (1) -
(a) it-tigdid ta’ kiri fl-1 ta’ _Gunju, 1995 jew wara dik id-
data (sew jekk dak it-ti_gdid ikun wie_hed
konvenzjonali, legali, konswetudinarju jew xort’o_hra)
ma g_handux jitqies li jkun kiri li jsir fl-1 ta’ _Gunju,
1995 jew wara dik id-data;
(b) it-tkomplija ta’ l-okkupazzjoni ta’ dar b’kiri ming_hand
id-directus dominus meta tintemm kon_cessjoni ta’
enfitewsi temporanja li ttemm fl-1 ta’ _Gunju, 1995 jew
wara dik id-data skond l-artikolu 12 ma g_handux
jitqies b_hala kiri li jsir fl-1 ta’ _Gunju, 1995 jew wara
dik id-data. 
(3) Id-disposizzjonijiet ta’ l-artikolu 12 ma g_handhomx
japplikaw g_hal kuntratt ta’ enfitewsi temporanja li jsir fl-1 ta’
_Gunju, 1995 jew wara dik id-data.
* L-artikolu 5 ta’ l-Att XXXI ta’ l-1995 jipprovdi inter alia:
5. Ebda _ha_ga li tinsab fl-artikolu 16 ta’ l-Ordinanza li Tne_h_hi l-Kontroll
tad-Djar ma g_handha titqies li tnaqqas mis-setg_hat li d-Direttur g_hall-
Akkomodazzjoni So_cjali g_handu bis-sa_h_ha ta’ 1-Att dwar id-Djar, (Kap.125) u
d- disposizzjonijiet ta’ l-Ordinanza kif kienu fis-se_h_h minnufih qabel il-bidu
fis-se_h_h ta’ dan l-Att (1 ta’ _Gunju, 1995) ghandhom ikomplu japplikaw,
sakemm dan jibqa’ japplika, g_har-rigward tar-relazzjoni bejn dak id-Direttur u
sid ta’ xi fond li dak id-Direttur ikollu pussess tieg_hu f’dik id-data, jew bejn
dak id-Direttur u kull min ikun qieg_hed legalment jokkupa kull fond b_hal dak.
Id-disposizzjonijiet ta’ 1-Ordinanza kif imsemmija qabel g_handhom ukoll
ikomplu jirregolaw ir-relazzjoni bejn persuna li tkun qieg_hda tokkupa dak il-
fond u s-sid relattiv.
DEKONTROLL TA’ DJAR _g KAP. 158.    15
Mi_zjuda:
XXIII. 1979.6. 
Emendata: 
A.L. 18 ta’ l-1984; 
A.L. 2 ta’ l-1985; 
A.L. 4 ta’ l-1986;
A.L. 10 ta’ l-1987;
A.L. 20 ta’ l-1988; 
A.L. 26 ta’ l-1989; 
A.L. 31 ta’ l-1990;
A.L. 31 ta’ l-1991;
A.L. 29 ta’ l-1992; 
A.L. 46 ta’ l-1993;
A.L. 36 ta’ l-1994;
A.L. 29 ta’ l-1995;
A.L. 25 ta’ l-1996;
A.L. 29 ta’ l-1997;
A.L. 64 ta’ l-1999;
A.L. 31 ta’ l-2000;
A.L. 30 ta’ l-2001;
A.L. 46 ta’ l-2002;
A.L. 73 ta’ l-2003;
A.L. 90 ta’ l-2004.
SKEDA 
(Artikolu 13(1))
Indi_ci ta’ inflazzjoni g_has-snin mill-1947 sa l-1978 
1946 100.0 1979 316.21
1947 104.9 1980 366.06
1948 113.9 1981 408.16
1949 109.7 1981 408.16
1950 116.9 1982 431.83
1951 130.1 1983 428.06
1952 140.3 1984 426.18
1953 139.1 1985 425.17
1954 141.2 1986 433.67
1955 138.8 1987 435.47
1956 142.0 1988 439.62
1957 145.7 1989 433.39
1958 148.3 1990 456.61
1959 151.1 1991 468.21
1960 158.8 1992 475.89
1961 164.84 1993 495.60
1962 165.16 1994 516.06
1963 168.18 1995 536.61
1964 172.00 1996 549.95
1965 174.70 1997 567.95*
1966 175.65 1998 580.61
1967 176.76 1999 593.00
1968 180.42 2000 607.07
1969 184.71 2001 624.85
1970 191.55 2002 638.54
1971 196.00 2003 646.84
1972 202.52
1973 218.26
1974 234.16
1975 254.77
1976 256.20
1977 281.84
1978 295.14
*Nota: F’Novembru 1998 l-indi_ci ta’ l-inflazzjoni g_has-sena 1997 _gie
rivedut g_hal 567.08 wara li nbidlu r-rati ta’ l-ilma u ta’ l-elettriku.
 16      KAP. 158._h     DEKONTROLL TA’ DJAR
(Artikolu 13(2))
Indi_ci ta’ inflazzjoni g_has-snin ta’ wara l-1978 
1979 316.21  (A.L. 10 ta’ l-1980) 
1980 366.06  (A.L. 14 ta’ l-1981) 
1981 408.16 (A.L. l5 ta’ l-l982)
1982 431.83 (A.L. 16 ta’ l-l983) 
1983 428.06 (A.L. 18 ta’ l-l984) 
1984 426.18 (A.L. 2 ta’ l-1985)
1985 425.17  (A.L. 4 ta’ l-1986) 
1986 433.67  (A.L. 10 ta’ l-1987)
1987 435.47 (A.L. 20 ta’ l-1988)
1988 439.62 (A.L. 26 ta’ l-1989) 
1989 443.39 (A.L. 31 ta’ l-1990) 
1990 456.61 (A.L. 31 ta’ l-1991)
1991 468.21 (A.L. 29 ta’ l-l992) 
1992 475.89 (A.L. 46 ta’ l-l993) 
1993 495.60 (A.L. 36 ta’ l-1994)
1994‘ 516.06 (A.L. 29 ta’ l-1995)
1995 536.61 (A.L. 25 ta’ l-1996)
1996 549.95 (A.L. 29 ta’ l-1997)
1997 567.95 (A.L. 76 ta’ l-1998)
1998 580.61 (A.L. 64 ta’ l-1999)
1999 593.00 (A.L. 31 ta’ l-2000)
2000 607.07 (A.L. 30 ta’ l-2001)
2001 624.85 (A.L. 46 ta’ l-2002)
2002 638.54 (A.L. 73 ta’ l-2003)
2003 646.84 (A.L. 90 ta’ l-2004)
