PROGETT DWAR IS-SENGHA TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-GILDA - PROGETT NRU. 9 g L.S.343.07 1
LEGISLAZZJONI SUSSIDJARJA 343.07
PROGETT DWAR IS-SENGHA TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-GILDA - PROGETT NRU. 9
28 ta’ Awissu, 1953
In-NOTIFIKAZZJONI TAL-GVERN 480 ta’ l-1953, kif emendata bl-Att
XLIV ta’ l-1965, u bl-Avvizi Legali 32 ta’ l-1967, 119 ta’ l-1969, 47 u 77
ta’ l-1970, 124 ta’ l-1976, 61 u 86 ta’ l-1967, 51 ta’ l-1978 u 80 ta’ l-1979.
Titolu.
Taljatur ta’ l-Ingwanti tal-Gilda - Progett Nru. 9.
Tifsir.
Kap. 343.
2. F’dan il-progett, hlief jekk il-kontest ma jitlobx xort’ohra,
il-kliem u l-espressjonijiet uzati ghandhom l-istess tifsiriet bhal
dawk moghtijin lilhom fl-Att dwar is-Servizzi ta’ Impieg u Tahrig.
Applikabilita .
l-ingwanti tal-gilda.
Impieg bhala 
apprendista.
Emendat:
XLIV. 1965.4.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 51 ta’ l-1978.
4. Ebda persuna ma tista’ tigi mpjegata bhala apprendista taht
dan il-progett kemm-il darba ma jigix muri ghas-sodisfazzjon tad-
Direttur li dik il-persuna tkun spiccat ir-raba’ sena ta’ Skola
Sekondarja jew il-kors kollu ta’ l-Iskola tas-Snajja’, u tkun ghamlet
perijodu ta’ sitt xhur bhala learner fis-sengha ta’ taljatur ta’ l-
ingwanti tal-gilda.
Processi.
ghandhom jobbligaw ruhhom li jghallmuhom u li jaghtuhom il-
facilitajiet li jitghallmu dawn il-processi li gejjin:
(1) Kif jgharrfu d-diversi speci ta’ glud uzati fil-
manifattura ta’ l-ingwanti tal-gilda, u b’mod
partikolari:
(a) Id-differenzi tan-nisga skond:
(i) Ix-xorta u l-origini tal-glud uzati; qabel ma
jkunu ikkonzati;
(ii) Processi preliminari u u kunzar uzati;
(iii) Kif tinghata wara z-zebgha u l-processi
uzati ghar-raffinar.
(b) Adattabilita  tal-glud ghal diversi tipi ta’
ingwanti:
Ingwanti ta’ l-irgiel; ingwanti tan-nisa; ingwanti
qosra; ingwanti twal ghal filghaxija. Differenzi
fl-istagun bhalma huma ingwanti infurrati jew
bla inforra. Ingwanti li jinhaslu; ingwanti tas-
suede jew ikkusksjati; ingwanti mizbughin bil-
pinzell jew imghaddsin fiz-zebgha; ingwanti
two-piece.
(2) Il-gradazzjoni u l-ghazla tad-diversi glud uzati ghat-tip
ta’ ingwanti li jkunu qeghdin jigu infurrati.
(3) Kif jigu trattati individwalment kull wahda mill-glud
ghall-aqwa produzzjoni skond il-kwalita  mixtieqa
qabel ma jsir it-tifsil.
2 L.S.343.07 h
PROGETT DWAR IS-SENGHA TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-GILDA - PROGETT NRU. 9
(4) Kif jiggebbed il-gild biex jikber fid-daqs u l-uzin
korrett bhala ghajnuna biex isir l-aqwa uzu tal-materjal
u jkun hemm kwalita  ahjar ta’ l-ingwanta lesta.
(5) Il-ghodda uzata ghall-qtugh u titqib ta’ l-ingwanti, u l-
manutenzjoni taghhom.
(6) Spjegazzjoni tal-principji li jifformaw is-sengha tat-
taljatur:
(a) il-pedament tal-qisien
(b) il-kontroll tas-"stretch" jew "run" naturali tal-
gilda;
(c) il-procedura korretta ghall-kontroll tal-kwalita ,
inkluz kif jinsabu d-difetti, kif ukoll it-tlaqqigh
ta’ kuluri u piz;
(d) xoghol metodiku ghall-heffa u rendiment.
(7) It-tifsir ta’ l-effetti ta’ qtugh indifferenti fuq:
(a) processi li jsiru wara l-manifattura;
(b) il-prodott lest.
(8) Il-metodu kif jitniddew il-glud sabiex isiru adattati
ghall-process tal-qtugh u x-xoghol proprju tal-gilda.
(9) Prekawzjonijiet ta’ sigurta  fil-hanut tax-xoghol.
(10) Kif isir il-qtugh tal-partijiet li jaghmlu l-ingwanti wara
xulxin kif jinghad hawn taht:
(a) Maniggar u gbid tal-gilda; tifsil u provi tal-
fourchettes; giruni; tberfil;
(b) Tifsil u provi ta’ "thumbs";
(c) Provi ta’ "tranks";
(d) Gbid tat-tulijiet imfassla lesti ghall-"parting";
(e) Tikjil u tqeghid ta’ "tranks"; "parting", provar u
raffinar;
(f) Tniddija; tigbid tal-glud; estimi tal-produzzjoni;
tifsil shih;
(g) Kif tikber u tizdied l-esperjenza kemm jista’
jkun ta’ bosta xorta ta’ glud u ingwanti.
Zmien tat-taghlim.
Emendat:
XLIV. 1965.4.
6. Iz-zmien tat-taghlim ikun ta’ erba’ snin:
Izda jitnaqqsu sitt xhur mill-istess zmien ta’ erba’ snin,
ghal kull zmien ta’ tahrig ta’ sitt xhur jew aktar fis-sengha ta’ hawn
fuq, li jkun sar mill-apprendista bil-permess tad-Direttur.
Klassijiet.
Mizjud:
A.L. 86 ta’ l-1977.
7. (1) Id-Direttur jista’ jispecifika, b’avviz moghti bil-miktub
lill-principal, dawk il-klassijiet ta’ taghlim li apprendisti mpjegati
taht dan il-progett ghandhom jattendu. Dawk il-klassijiet
m’ghandhomx jiehdu iktar minn ghaxar sighat f’kull gimgha.
(2) Principal hekk avzat ghandu jaghti lil kull apprendist
impjegat taht dan il-progett facilitajiet biex jattendi dawk il-
klassijiet matul il-perijodu ta’ taghlim.
(3) Jekk xi apprendist ma jattendix xi klassijiet ta’ taghlim f’xi
gurnata minghajr raguni xierqa, il-principal ikollu d-dritt li jnaqqas
PROGETT DWAR IS-SENGHA TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-GILDA - PROGETT NRU. 9 g L.S.343.07 3
mill-paga ta’ l-apprendist daqs minn tnax wiehed tar-rata fil-
gimgha dwar kull nofs ta’ nhar jew parti minnu ta’ nuqqas:
Izda meta l-apprendist ikun jahdem gimgha ta’ hamest
ijiem, it tnaqqis ikun bir-rata ta’ minn ghaxra wiehed tar-rata fil-
gimgha dwar kull nofs ta’ nhar jew parti minnu ta’ nuqqas.
Pagi.
Sostitwit:
A.L. 32 ta’ l-1967;
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 124 ta’ l-
1976;
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 80 ta’ l-1979.
8. Il-pagi li jithallsu lil apprendisti fis-snajja’ li ghalihom
japplika dan il-progett ghandhom ikunu kif gej:
Hinijiet ta’ xoghol.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 47 ta’ l-1970.
9. (1) Il-hinijiet ta’ xoghol ta’ apprendisti mpjegati taht dan
il-progett ma ghandhomx ikunu iktar minn disa’ sighat f’kull
gurnata:
Izda l-principali jistghu jhaddmu apprendisti bis-sahra bl-
approvazzjoni tad-Direttur, li lista’ jimponi dawk il-kondizzjonijiet
li jidhirlu xierqa, bir-rati ta’ hlas li gejjin:
(a) ghal kull hin ta’ xoghol izjed minn disa’ sighat kuljum
- hin u nofs;
(b) ghal kull hin ta’ xoghol izjed minn hamsa u erbghin
siegha f’kull gimgha, eskluz kull hin imhallas b’rata
ta’ sahra - hin u nofs;
(c) ghal kull hin ta’ xoghol fil-Hdud u fil-vaganzi tas-
soltu - hin doppju.
(2) Apprendisti taht l-eta  ta’ 16-il sena ma jistghux jigu
mhaddma bejn il-11 p.m. ta’ gurnata u s-6 a.m. tal-gurnata ta’ wara.
Zmien ta’ mistrieh.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 80 ta’ l-1979.
10. Apprendisti ghandhom jinghataw gurnata shiha ta’ mistrieh
f’kull gimgha kalendarja.
Leave ta’ vaganza.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 77 ta’ l-1970;
A.L. 86 ta’ l-1977.
11. L-apprendisti jkollhom dritt, f’kull sena kalendarja, ghal -
(a) il-vaganzi tas-soltu kollha b’paga shiha, u
(b) wara tliet xhur fl-impieg, leave ta’ vaganza ta’ dak in-
numru ta’ granet tax-xoghol b’paga shiha li jkun daqs
in-numru ta’ granet tax-xoghol li dak l-apprendist
partikolari normalment ikollu jattendi ghax-xoghol
matul perijodu ta’ erba’ gimghat:
Izda -
(a) l-apprendisti kollha li jkun ilhom fl-impieg ghal anqas
minn sena jkollhom dritt ghal dik il-parti ta’ l-
imsemmi leave ta’ vaganza li tkun bi proporzjon ghan-
numru ta’ xhur fl-impieg, u
(b) leave ta’ vaganza ma jistax normalment jittiehed f’xi
gurnata li fiha l-apprendist ikun mehtieg jattendi skola
ghal taghlim teoriku.
Sena Pagi fil-gimgha
L-Ewwel Lm 10.55,0
It-Tieni Lm 13.22,0
It-Tielet Lm 15.90,0
Ir-Raba’ Lm 18.57,0.
4 L.S.343.07 h
PROGETT DWAR IS-SENGHA TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-GILDA - PROGETT NRU. 9
Permess ghal mard 
b’paga shiha.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Kap. 318.
12. (1) Wara li jaghlqu u l-ewwel sitt xhur ta’ tahrig, l-
apprendisti jkunu intitolati ghal ghoxrin gurnata permess ghall-
mard b’paga shiha f’kull sena kalendarja nieqes kull beneficcju
ghall-mard li ghalih huma jista’ jkollhom dritt skond l-Att dwar is-
Sigurta  Socjali:
Izda ghandu jigi prezentat certifikat mediku li jiccertifika
inkapacita  ghax-xoghol li jkopri l-perijodu ta’ assenza lill-principal
li jista’ jehtieg lit-tabib tieghu li jezamina lill-apprendista.
(2) L-apprendisti ma jkunu intitolati ghal ebda hlas ta’ paga
ghall-ewwel tliet ijiem ta’ kull perijodu ta’ permess ghall-mard:
Izda n-numru ta’ granet bla hlas ta’ permess ghall-mard ma
ghandux jitnaqqas mid-dritt ta’ permess ghall-mard bi hlas.
Permess bi hlas fil-
kaz ta’ mewt.
Mizjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
13. L-apprendisti jkollhom jumejn permess bi hlas fil-kaz tal-
mewt ta’ xi wiehed minn dawn li gejjin: il-mara, ir-ragel, l-omm, il-
missier (jew il-persuna li f’dak iz-zmien kienet fil-fatt qeghda
taghmilha ta’ omm jew ta’ missier) iben, bint, hu u oht l-
apprendista.
Festi tas-soltu.
Mizjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Emendat:
A.L. 124 ta’ l-
1976.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977.
Kap. 252.
14. F’dan il-progett "festi tas-soltu" tfisser il-granet (barra l-
Hadd) dikjarati ghal dak iz-zmien bhala btajjel pubblici skond jew
taht l-Att dwar il-Jum Nazzjonali u Btajjel Pubblici ohra.
Leave ghal 
korriment.
Mizjud:
A.L. 80 ta’ l-1979.
Kap. 318.
15. Apprendist ikun intitolat ghal sena leave ghal korriment
b’paga shiha, nieqes l-ammont shih ta’ kull beneficcju ghal
korriment li ghalih apprendist ikollu dritt skond l-Att dwar is-
Sigurta  Socjali, jekk ikorri waqt il-qadi attwali ta’ dmirijietu u dak
il-korriment ma jkunx minhabba negligenza kontributorja minn
naha tieghu jew minhabba li jkun kiser regoli ta’ harsien mill-
periklu stabbiliti mill-management.
