PROGETT DWAR IL-MANIFATTURA
U TQASSIM TA’ GASS - PROGETT NRU. 11 g L.S.343.09 1
LEGISLAZZJONI SUSSIDJARJA 343.09
PROGETT DWAR IL-MANIFATTURA
U TQASSIM TA’ GASS - PROGETT NRU. 11
24 ta’ Novembru, 1953
In-NOTIFIKAZZJONI TAL-GVERN 634 ta’ l-1953, kif emendata bin-
Notifikazzjoni tal-Gvern 217 ta’ l-1957, bl-Att XLIV ta’ l-1965, u bl-Avvizi
Legali 32 ta’ l-1967, 119 ta’ l-1969, 47 u 77 ta’ l-1970, 124 ta’ l-1976, 61
u 86 ta’ l-1967, 51 ta’ l-1978 u 80 ta’ l-1979.
Titolu.
Tqassim ta’ Gass - Progett Nru. 11.
Tifsir.
Kap. 343.
2. F’dan il-progett, hlief jekk il-kontest ma jitlobx xort’ohra,
il-kliem u l-espressjonijiet uzati ghandhom l-istess tifsiriet bhal
dawk moghtijin lilhom fl-Att dwar is-Servizzi ta’ Impieg u Tahrig.
Applikabilita .
gass ma’ Enemalta (hawnhekk izjed ’il quddiem imsejha "l-
principal"), impieg li hawnhekk huwa msejjah bhala sengha skond
it-tifsira u ghall-finijiet ta’ l-Att imsemmi.
Impieg bhala 
apprendista.
Emendat:
XLIV. 1965.4.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 51 ta’ l-1978.
4. Ebda persuna ma tista’ tigi mpjegata bhala apprendista taht
dan il-progett kemm-il darba ma jigix muri ghas-sodisfazzjon tad-
Direttur li dik il-persuna tkun spiccat ir-raba’ sena ta’ Skola
Sekondarja jew il-kors kollu ta’ l-Iskola tas-Snajja’.
Processi.
ghandu jintrabat li jghallimhom u li jaghtihom il-facilitajiet li
jitghallmu dawn il-processi:
(1) Generali - Zarmar, armar u tqeghid ta’ partijiet fissi u
li jahdmu ta’ arloggi u strumenti tal-gass inkluz l-
immarkar, segar u titqib bl-idejn, cippjar bl-iskarpell,
limar fin, canfrinar u counterboring; uzu tal-ghodda
adatti u strumenti tal-qies u gejgijiet; kif jinsabu difetti
fl-arloggi u fl-istrumenti.
(2) Tqeghid tal-pipes principali - Tqeghid tal-mains tal-
gass; hrug ta’ connections u fittings ghal syphons u
valves; gheluq ta’ joints bit-tqallit; gheluq ta’ flanges u
qtugh ta’ kamini.
(3) Fittings ta’ gewwa - Tqeghid ta’ pipes tal-gass mill-
main u konnessjoni taghhom ma’ l-arloggi, kcejjen,
geysers, heaters u apparati ohra tad-dar, inkluz il-
qtugh ta’ pipes, ghemil ta’ joints, gheluq ta’ flanges u
qtugh ta’ kamini.
(4) Prekawzjonijiet ta’ sigurta .
(5) Matul l-ahhar sena ta’ taghlim il-principal jista’
jgieghel lill-apprendista jispecjalizza jew fit-tiswija ta’
l-arloggi, fit-tqeghid ta’ pipes principali jew fit-
twahhil ta’ fittings interni.
2 L.S.343.09 h
PROGETT DWAR IL-MANIFATTURA
U TQASSIM TA’ GASS - PROGETT NRU. 11
Zmien ta’ 
apprendistat.
Emendat:
XLIV. 1965.4;
A.L. 119 ta’ l-
1969.
6. Iz-zmien tat-tahrig ghandu jkun ta’ sitt snin:
Izda ghandhom jitnaqqsu sitt xhur miz-zmien imsemmi ta’
sitt snin, sa tnaqqis b’kollox ta’ mhux izjed minn sentejn, ghal kull
sena shiha ta’ attendenza mill-apprendista prospettiv, wara li jkun
ghalaq l-eta  ta’ tnax-il sena, f’xoghol tal-metall tal-kors ta’ l-
inginerija mekkanika fi skola teknika tal-Gvern ta’ bin-nhar, jekk
din l-attendenza tkun certifikata bhala sodisfacenti mid-direttur ta’
l-iskola li tkun:
Izda dwar dawk il-kuntratti ta’ tahrig li jsiru wara l-ewwel
ta’ Jannar, 1970, minflok il-kliem "sitt snin" kull fejn jinsabu f’dan
l-artikolu ghandhom jidhlu l-kliem "erba’ snin".
Pagi.
Emendat:
N.G. 217 ta’ l-
1957.
Sostitwit:
A.L. 32 ta’ l-1967;
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 124 ta’ l-
1976;
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 80 ta’ l-1979.
7. Il-pagi li jithallsu lil apprendisti fis-snajja’ li ghalihom
japplika dan il-progett ghandhom ikunu kif gej:
Hinijiet ta’ xoghol.
Emendat:
N.G. 217 ta’ l-
1957;
XLIV. 1965.4.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 47 ta’ l-1970.
8. (1) Il-hinijiet ta’ xoghol ta’ apprendisti mpjegati taht dan
il-progett ma ghandhomx ikunu iktar minn disa’ sighat f’kull
gurnata:
Izda l-principali jistghu jhaddmu apprendisti bis-sahra bl-
approvazzjoni tad-Direttur, li jista’ jimponi dawk il-kondizzjonijiet
li jidhirlu xierqa, bir-rati ta’ hlas li gejjin:
(a) ghal kull hin ta’ xoghol izjed minn disa’ sighat kuljum
- hin u nofs;
(b) ghal kull hin ta’ xoghol izjed minn hamsa u erbghin
siegha f’kull gimgha, eskluz kull hin imhallas b’rata
ta’ sahra - hin u nofs;
(c) ghal kull hin ta’ xoghol fil-Hdud u fil-vaganzi tas-
soltu - hin doppju.
(2) Apprendisti taht l-eta  ta’ 16-il sena ma jistghux jigu
mhaddma bejn il-11 p.m. ta’ gurnata u s-6 a.m. tal-gurnata ta’ wara.
Zmien ta’ mistrieh.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 80 ta’ l-1979.
9. Apprendisti ghandhom jinghataw gurnata shiha ta’ mistrieh
f’kull gimgha kalendarja.
Leave ta’ vaganza.
Mizjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
Sostitwit:
A.L. 77 ta’ l-1970;
A.L. 86 ta’ l-1977.
10. L-apprendisti jkollhom dritt, f’kull sena kalendarja, ghal -
(a) il-vaganzi tas-soltu kollha b’paga shiha, u
(b) wara tliet xhur fl-impieg, leave ta’ vaganza ta’ dak in-
numru ta’ granet tax-xoghol b’paga shiha li jkun daqs
in-numru ta’ granet tax-xoghol li dak l-apprendist
partikolari normalment ikollu jattendi ghax-xoghol
matul perijodu ta’ erba’ gimghat:
Izda -
(a) l-apprendisti kollha li jkun ilhom fl-impieg ghal anqas
Sena Pagi fil-gimgha
L-Ewwel Lm 10.55,0
It-Tieni Lm 13.22,0
It-Tielet Lm 15.90,0
Ir-Raba’ Lm 18.57,0.
PROGETT DWAR IL-MANIFATTURA
U TQASSIM TA’ GASS - PROGETT NRU. 11 g L.S.343.09 3
minn sena jkollhom dritt ghal dik il-parti ta’ l-
imsemmi leave ta’ vaganza li tkun bi proporzjon ghan-
numru ta’ xhur fl-impieg, u
(b) leave ta’ vaganza ma jistax normalment jittiehed f’xi
gurnata li fiha l-apprendist ikun mehtieg jattendi skola
ghal taghlim teoriku.
Permess ghal mard 
b’paga shiha.
Mizjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Kap. 318.
11. (1) Wara li jaghlqu u l-ewwel sitt xhur ta’ tahrig, l-
apprendisti jkunu intitolati ghal ghoxrin gurnata permess ghall-
mard b’paga shiha f’kull sena kalendarja nieqes kull beneficcju
ghall-mard li ghalih huma jista’ jkollhom dritt skond l-Att dwar is-
Sigurta  Socjali:
Izda ghandu jigi prezentat certifikat mediku li jiccertifika
inkapacita  ghax-xoghol li jkopri l-perijodu ta’ assenza lill-principal
li jista’ jehtieg lit-tabib tieghu li jezamina lill-apprendista.
(2) L-apprendisti ma jkunu intitolati ghal ebda hlas ta’ paga
ghall-ewwel tliet ijiem ta’ kull perijodu ta’ permess ghall-mard:
Izda n-numru ta’ granet bla hlas ta’ permess ghall-mard ma
ghandux jitnaqqas mid-dritt ta’ permess ghall-mard bi hlas.
Permess bi hlas fil-
kaz ta’ mewt.
Mizjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
12. L-apprendisti jkollhom jumejn permess bi hlas fil-kaz tal-
mewt ta’ xi wiehed minn dawn li gejjin: il-mara, ir-ragel, l-omm, il-
missier (jew il-persuna li f’dak iz-zmien kienet fil-fatt qeghda
taghmilha ta’ omm jew ta’ missier) iben, bint, hu u oht l-
apprendista.
Festi tas-soltu.
Mizjud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Emendat:
A.L. 124 ta’ l-
1976.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977.
Kap. 252.
13. F’dan il-progett "festi tas-soltu" tfisser il-granet (barra l-
Hadd) dikjarati ghal dak iz-zmien bhala btajjel pubblici skond jew
taht l-Att dwar il-Jum Nazzjonali u Btajjel Pubblici ohra.
Leave ghal 
korriment.
Mizjud:
A.L. 80 ta’ l-1979.
Kap. 318.
14. Apprendist ikun intitolat ghal sena leave ghal korriment
b’paga shiha, nieqes l-ammont shih ta’ kull beneficcju ghal
korriment li ghalih apprendist ikollu dritt skond l-Att dwar is-
Sigurta  Socjali, jekk ikorri waqt il-qadi attwali ta’ dmirijietu u dak
il-korriment ma jkunx minhabba negligenza kontributorja minn
naha tieghu jew minhabba li jkun kiser regoli ta’ harsien mill-
periklu stabbiliti mill-management.
