OMBUDSMAN    gKAP. 385.    1
KAPITOLU 385
ATT DWAR L-OMBUDSMAN
Biex jipprovdi ghall-hatra ta’ Ombudsman b’setgha li jinvestiga l-
azzjonijiet amministrattivi li jsiru mill-Gvern u minn awtoritajiet ohra jew
f’isimhom, u ghal ghanijiet ohra li ghandhom x’jaqsmu ma’ dan.
(25 ta’ Lulju, 1995)
(15 ta’ Novembru, 1995)*
Sar ligi bl-ATT XXI ta’ l-1995, kif emendat bl-Att XVI ta’ l-1997.
PRELIMINARI 
Titolu fil-qosor.
Tifsir.
xort’ohra - 
"azzjoni" tfisser kull azzjoni li jkollha x’taqsam ma’ xi haga li
tolqot l-amministrazzjoni u tinkludi n-nuqqas li wiehed jaghmel xi
haga;
"korp statutorju" tfisser kull korporazzjoni jew korp maghqud
iehor li jkun stabbilit bil-ligi;
Kap. 363.
dwar Kunsilli Lokali;
"Ombudsman" tinkludi sal-limitu ta’ kull delega li ssir skond l-
artikolu 27 ta’ dan l-Att persuna li tigi hekk delegata;
"ufficjal pubbliku" ghandha l-istess tifsira kif lilha moghtija fl-
artikolu 124 tal-Kostituzzjoni.
HATRA 
Hatra ta’ 
Ombudsman. 
3. Ghandu jinhatar bhala ufficjal tal-Parlament Kummissarju
ghal Investigazzjonijiet Amministrattivi li jissejjah Ombudsman, li
jinhatar mill-President li jagixxi skond rizoluzzjoni tal-Kamra tad-
Deputati li tghaddi bis-sahha tal-voti ta’ mhux anqas minn zewg
terzi tal-membri kollha li hemm fil-Kamra:
Izda meta persuna li ma tkunx membru tal-Kamra tad-
Deputati tigi eletta bhala Speaker tal-Kamra tad-Deputati, dik il-
persuna ma ghandhiex titqies li tkun membru tal-Kamra bil-ghan li
tigi stabbilita l-maggoranza mehtiega b’dan l-artikolu.
Skwalifiki u 
inkompatibilitajiet. 
4. (1) Persuna ma jkollhiex kwalifika li tinhatar fil-kariga ta’
Ombudsman jekk hija tkun membru tal-Kamra tad-Deputati,
membru ta’ kunsill lokali, jew ufficjal pubbliku.
(2) Il-kariga ta’ Ombudsman ma tkunx kompatibbli ma’ l-
ezercizzju ta’ xi attivita professjonali, bankarja, kummercjali jew
ta’ trade union, jew ma’ kull attivita ohra li ssir ghal profitt jew
*Ara s-subartikolu (2) ta’ l-artikolu 1 ta’ Att kif originarjament promulgat, liema
subartikolu gie mholli barra taht l-Att ta’ l-1980 dwar ir-Revizjoni tal-Ligijiet
Statutarji, u l-Avvizi Legali 102 u 160 ta’ l-1995.
 2      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
rikompens.
(3) L-Ombudsman ma ghandu jkun f’ebda qaghda li ma tkunx
kompatibbli mat-twettiq korrett tad-dmirijiet ufficjali tieghu jew
ma’ l-imparzjalita u l-indipendenza tieghu jew mal-fiducja
pubblika dwarhom. L-Ombudsman ghandu jiddikjara lill-iSpeaker
tal-Kamra tad-Deputati u jikseb l-approvazzjoni tieghu dwar kull
kariga, trust jew tesserament li l-Ombudsman iqis bhala li ma
jolqtux l-imparzjalita, jew indipendenza u fiducja pubblika, u li
huwa jkun jixtieq li jzomm matul iz-zmien tal-kariga tieghu.
Zmien tal-kariga. 5. (1) Kemm-il darba ma jigix provdut mod iehor f’dan l-Att,
Ombudsman ghandu jibqa’ f’dik il-kariga ghal zmien hames snin u
jkun eligibbli biex jerga’ jinhatar ghal perijodu wiehed konsekuttiv
ta’ hames snin.
(2) Sakemm ma jigix li dik il-kariga ssir vakanti qabel, persuna
li tinhatar Ombudsman ghandha tibqa’ f’dik il-kariga sa meta
jinhatar is-successur taghha.
(3) Ombudsman jista’ f’kull zmien jaghti r-rizenja tieghu mill-
kariga bil-miktub lill-President.
Tnehhija jew 
sospensjoni mill-
kariga. 
6. (1) Ombudsman jista’ f’kull zmien jitnehha jew jigi sospiz
mill-kariga tieghu mill-President, meta jsirlu indirizz mill-Kamra
tad-Deputati li jsir bis-sahha tal-voti ta’ mhux anqas minn zewg
terzi tal-membri kollha tal-Kamra, li fih jintalab biex inehhih mill-
kariga minhabba f’inkapacita evidenti li jwettaq il-funzjonijiet tal-
kariga tieghu (sew jekk dawn ikunu minhabba f’nuqqas ta’ sahha
fizika jew mentali) jew minhabba f’imgieba hazina evidenti, u d-
disposizzjoni-jiet tal-proviso li hemm ma’ l-artikolu 3 ta’ dan l-Att
ghandhom japplikaw ukoll ghall-ghan li tigi stabbilita l-
maggoranza mehtiega b’dan is-subartikolu.
(2) F’kull zmien meta ma jkunx hemm sessjoni tal-Parlament,
Ombudsman ikun jista’ jigi sospiz mill-kariga tieghu mill-President
li jagixxi skond id-diskrezzjoni tieghu, dwar l-inkapacita li jwettaq
id-dmirijiet tal-kariga tieghu jew imgieba hazina li dwarha tingieb
prova li tissodisfa lill-President; izda kull sospensjoni bhal dik ma
ghandhiex tkompli ssehh ghal iktar minn xahrejn wara li tibda s-
sessjoni tal-Parlament li jkun imiss minnufih wara.
Okkupazzjoni tal-
kariga vakanti.
7. (1) Jekk Ombudsman imut, jew jirrizenja mill-kariga
tieghu, jew jivvaka l-kariga tieghu jew jitnehha mill-kariga, il-post
vakanti li hekk jirrizulta ghandu jigi okkupat skond ma jinghad
f’dan l-artikolu .
(2) Jekk il-kariga vakanti ta’ Ombudsman issehh f’xi zmien
meta l-Parlament ikun qieghed f’sessjoni, din ghandha tigi
okkupata bil-hatra ta’ l-Ombudsman mill-President fuq ir-
rakkomandazzjoni tal-Kamra tad-Deputati skond l-artikolu 3 ta’
dan l-Att:
Izda jekk il-kariga vakanti ssehh inqas minn xahrejn qabel
l-eghluq ta’ dik is-sessjoni u ma ssir ebda rakkomandazzjoni bhal
dik f’dik is-sessjoni, id-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) ta’ dan
l-artikolu ghandhom ikunu japplikaw bhallikieku l-kariga vakanti
OMBUDSMAN    gKAP. 385.    3
sehhet filwaqt li l-Parlament ma kienx qieghed f’sessjoni.
(3) Jekk dik il-kariga vakanti ssehh f’xi zmien meta l-
Parlament ma jkunx qieghed f’sessjoni, il-President jahtar l-
Ombudsman sabiex jokkupa l-kariga, u min jigi hekk mahtur
ghandu, kemm-il darba l-kariga tieghu ma ssirx vakanti qabel,
jibqa’ fil-kariga sakemm jinhatar Ombudsman skond l-artikolu 3
ta’ dan l-Att.
Hatra temporanja 
ta’ Ombudsman. 
8. (1) Il-President jista’ -
(a) f’kull zmien li matulu l-Ombudsman ikun marid jew
assenti, jew
(b) ghal kull raguni ohra temporanja meta l-Ombudsman
iqis li jkun hekk jehtieg li ma jmexxix investigazzjoni
hu nnifsu minhabba f’dawk ic-cirkostanzi li kieku
huwa kien imhallef tal-qrati superjuri huwa kien
jastjeni,
jahtar Ombudsman sabiex jidhol fil-kariga skond dan l-artikolu, u
dak l-Ombudsman ghandu jithallas dak is-salarju, li ma jkunx aktar
mill-ammont li jkun qed jithallas lill-Ombudsman, skond kif il-
President jikkonsidra li jkun xieraq.
(2) Is-setgha moghtija bil-paragrafu (b) tas-subartikolu (1) ta’
dan l-artikolu ghandha biss titwettaq wara li ssir kitba li tigi
ffirmata mill-Ombudsman fejn jinghad li, fil-fehma tieghu, ikun
jenhtieg sabiex ikun jista’ jsir ix-xoghol ta’ Ombudsman skond dan
l-Att li jinhatar temporanjament Ombudsman addizzjonali.
(3) Ombudsman li jinhatar bis-sahha ta’ dan l-artikolu
minhabba f’li l-Ombudsman ikun marid jew assenti ghandu jibqa’
fil-kariga sa dak iz-zmien meta l-Ombudsman jerga’ jidhol fil-
kariga tieghu, u kull Ombudsman iehor li jinhatar ghal ghan
temporanju ghandu jibqa’ fil-kariga sakemm huwa jwettaq il-
funzjoni lilu moghtija.
(4) (a) Persuna ma tkunx kwalifikata li tinhatar taht dan l-
artikolu jekk ma tkunx kwalifikata biex tinhatar fil-
kariga ta’ Ombudsman taht is-subartikolu (1) ta’ l-
artikolu 4 ta’ dan l-Att.
(b) Id-disposizzjonijiet tas-subartikoli (2) u (3) ta’ l-
artikolu 4 ta’ dan l-Att japplikaw ghal persuna mahtura
taht dan l-artikolu:
Izda persuna mahtura taht dan l-artikolu tkun tista’ tezercita
attivita li ssir ghal profitt jew rikompens li ma tkunx b’xi mod
inkompatibbli mad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) ta’ l-
artikolu 4 ta’ dan l-Att.
Gurament tal-
kariga.
9. (1) Qabel ma jibda jwettaq id-dmirijiet tal-kariga tieghu,
Ombudsman ghandu jiehu gurament li jkun ser jaqdi d-dmirijiet tal-
kariga tieghu b’fedelta u imparzjalita, u li huwa ma jikxifx, hlief
skond l-artikolu 21 ta’ dan l-Att, xi taghrif li jkun kiseb bis-sahha
ta’ dan l-Att.
 4      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
(2) Il-gurament jinghatalu mill-iSpeaker tal-Kamra tad-
Deputati.
Rizorsi. 10. (1) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet tal-Kostituzzjoni u ta’
kull ligi ohra li tapplika ghal dan, u bla hsara ghad-disposizzjonijiet
ta’ dan l-artikolu, l-Ombudsman jista’ jahtar lil dawk l-ufficjali u
impjegati li jistghu jenhtiegu ghat-twettiq tal-funzjonijiet, setghat u
dmirijiet li jitnisslu minn dan l-Att. Din is-setgha ta’ hatra tinkludi
l-approvazzjoni ghall-ghadd ta’ persuni li jistghu jinhatru bis-sahha
ta’ dan l-artikolu sew jekk b’mod generiku jew ghar-rigward ta’ xi
dmirijiet specifici jew klassi ta’ dmirijiet, is-salarji u l-
kondizzjonijiet tal-hatra taghhom.
(2) L-Ombudsman jista’ filwaqt li jkun qieghed jaghmel
investigazzjoni, jahtar, f’kapacita konsultiva, lil min irid jekk il-
perizja partikolari tieghu tkun mehtiega biex l-investigazzjoni tkun
tista’ ssir b’mod iktar effettiv:
Izda meta l-konsulent mehtieg ikun ufficjal pubbliku, il-
Prim Ministru jista’ jahtar, wara li ssirlu talba mill-Ombudsman, lil
dak l-ufficjal pubbliku sabiex jaghti l-ghajnuna tieghu.
(3) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu l-
Ombudsman ikun responsabbli li japprova l-livell ta’ taghmir
kapitali, mobbilja, materjal u attivitajiet amministrattivi mehtiega
ghat-twettiq tal-funzjonijiet, setghat u dmirijiet li jitnisslu minn
dan l-Att.
(4) Il-finanzi mehtiega ghas-salarju u allowances  ta’ l-
Ombudsman, u ghar-rizorsi deskritti fis-subartikoli (1), (2) u (3) ta’
dan l-artikolu ma ghandhomx jeccedu dak l-ammont massimu li jigi
indikat f’Ombudsplan li jigi approvat mill-Kamra tad-Deputati u
dan ikun nefqa li ssir mill-Fond Konsolidat minghajr il-htiega ta’
ebda approprjazzjoni ohra hlief dan l-Att:
Izda l-Ombudsman ghandu jipprezenta quddiem il-Kamra,
mhux iktar tard mill-15 ta’ Settembru ta’ kull sena, Ombudsplan li
jkun jindika l-attivitajiet tas-sena li gejja.
(5) Is-salarju, allowances u spejjez li jithallsu lill-Ombudsman
ghandhom ikunu bir-rati li jkunu daqs dawk li japplikaw fil-kaz ta’
mhallef tal-qrati superjuri. Is-salarju ma ghandux jitnaqqas matul
it-tkomplija tal-hatra ta’ l-Ombudsman.
(6) L-ufficjali u l-impjegati mahtura skond is-subartikolu (1)
ghandhom qabel ma jibdew iwettqu l-kariga jew l-impieg taghhom
jiehdu gurament li jkunu ser iwettqu d-dmirijiet tal-kariga jew ta’ l-
impjieg taghhom fedelment u b’imparzjalita, u li ma jikxfu, hlief
skond ma hemm fl-artikolu 21 ta’ dan l-Att, ebda informazzjoni li
huma jkunu kisbu bis-sahha ta’ dan l-Att. Dak il-gurament ghandu
jinghatalhom mill-Ombudsman.
Verifika. 
Emendat:
XVI. 1997.8.
Kap. 174.
11. Il-kontijiet ta’ l-ufficcju ta’ l-Ombudsman ghandhom jigu
verifikati mill-Awditur Generali u ghal dan ghandu japplika l-Att
dwar l-Amministrazzjoni Finanzjarja u l-Verifika.
OMBUDSMAN    gKAP. 385.    5
FUNZJONIJIET 
Kif japplika dan l-
Att.
12. (1) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, dan
l-Att japplika ghal - 
(a) il-Gvern, inkluz kull dipartiment tal-Gvern jew
awtorita ohra tal-Gvern, kull Ministru jew Segretarju
Parlamentari, kull ufficjal pubbliku u kull membru jew
impjegat ta’ awtorita kif imsemmi qabel;
(b) kull korp statutorju, u kull socjeta jew korp iehor li fih
il-Gvern jew xi wiehed jew iktar minn dawk il-korpi
jew xi kombinazzjoni taghhom ikollu kontroll ta’ l-
ishma jew li fuqhom ikollu kontroll effettiv, inkluz
kull direttur, membru, manager jew ufficjal iehor jew
dak il-korp jew socjeta jew tal-korp li jkollu kontroll
taghhom (hawn izjed ’il quddiem kollettivament
imsejha bhala organizzazzjoni); u
(c) kunsilli lokali u kull kumitat taghhom, is-sindki,
kunsillieri u membri tal-personnel tal-kunsilli lokali
kollha.
(2) Dan l-Att japplika kif imsemmi qabel ukoll meta l-persuni
li jkun japplika ghalihom ikunu agixxew skond
rakkomandazzjonijiet li huma jkunu ircevew jew wara li jkunu
ghamlu konsultazzjonijiet skond il-ligi jew wara li jkunu osservaw
htigiet legali ohra.
(3) (a) Dan l-Att ma japplikax ghall-persuni jew ghall-korpi li
jinsabu elenkati fit-Taqsima A fl-Ewwel Skeda li
tinsab ma’ dan l-Att.
(b) Dan l-Att ma japplikax ghall-korpi elenkati fit-
Taqsima B fl-Ewwel Skeda li tinsab ma’ dan l-Att,
kemm-il darba ma tingiebx prova b’sodisfazzjon ta’ l-
Ombudsman li tkun turi li kull mezz possibbli ghall-
ksib ta’ rimedju jkun gie ezawrit.
(4) (a) Il-Prim Ministru jista’ jaghmel ordni fil-Gazzetta li
biha jemenda, jibdel jew jissostitwixxi l-listi li hemm
fit-Taqsima A u fit-Taqsima B ta’ l-Ewwel Skeda li
tinsab ma’ dan l-Att.
(b) Ebda ordni mahruga bis-sahha ta’ dan is-subartikolu
ma ghandu jkollha effett kemm-il darba ma tkunx
irceviet minn qabel l-approvazzjoni tal-Kamra tad-
Deputati mgharrfa b’rizoluzzjoni.
Funzjonijiet.
tkun il-funzjoni ta’ l-Ombudsman li jinvestiga kull azzjoni li ssir
minn jew f’isem il-Gvern, jew awtorita, korp jew persuna ohra li
ghalihom japplika dan l-Att, li tkun azzjoni li ssir fit-twettiq tal-
funzjonijiet amministrattivi taghhom.
(2) L-Ombudsman jista’ jmexxi kull investigazzjoni bhal dik
b’inizjattiva tieghu jew wara li jasallu ilment bil-miktub ta’
persuna li jkollha interess fil-kwistjoni li tippretendi li tkun giet
leza minn xi azzjoni bhal dawk imsemmija, jew meta l-persuna leza
 6      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
tkun mietet jew ghal kull raguni li tkun ma tkunx kapaci tagixxi
f’isimha, ta’ l-eredi jew rapprezentant taghha.
(3) Minkejja d-disposizzjoni tas-subartikolu (1) ta’ dan l-
artikolu, l-Ombudsman jista’, jekk iqis li jkun sew li jaghmel hekk,
jirrifjuta milli jwettaq is-setgha tieghu taht dan l-artikolu f’kull kaz
fejn ikun hemm jew kien hemm disponibbli ghal min jaghmel l-
ilment mezzi bizzejjed ta’ rimedju taht xi ligi ohra:
Izda l-Ombudsman jista’ jmexxi investigazzjoni jekk ikun
sodisfatt li fic-cirkostanzi partikolari ma jkunx ragonevoli li
tippretendi lil min jaghmel l-ilment li jipprocedi jew li jkun
ipproceda b’dawk il-mezzi ta’ rimedju.
(4) Minghajr ma jigu limitati d-disposizzjonijiet ta’ qabel ta’
dan l-artikolu, qieghed b’dan jigi dikjarat li kull Kumitat tal-Kamra
tad-Deputati jista’ f’kull waqt jirreferi lill-Ombudsman petizzjoni
li tkun tinsab quddiem dak il-Kumitat ghall-konsiderazzjoni tieghu,
jew kull haga li dwarha dik il-petizzjoni tkun tittratta. F’kull kaz
bhal dak l-Ombudsman ghandu jinvestiga, kif suggett ghal kull
direttiva specjali tal-Kumitat, il-kwistjonijiet hekk lilu riferiti,
kemm-il darba dawn ikunu jaqghu taht il-gurisdizzjoni tieghu, u
jaghmel dak ir-rapport lill-Kumitat li jqis li ghandu jaghmel. Ebda
haga fl-artikolu l7, jew fl-artikolu 22, jew fl-artikolu 23 ta’ dan l-
Att ma ghandha tkun tapplika dwar xi investigazzjoni jew rapport li
jsir skond dan is-subartikolu.
(5) L-Ombudsman ma ghandux ighaddi biex jinvestiga xi
ilment fuq xi kwistjoni li fuqha jkun hemm pendenti procedimenti
fil-qorti jew quddiem xi tribunal iehor, u ghandu jissospendi l-
investigazzjoni jekk xi persuna li jkollha interess taghmel talba
quddiem qorti jew tribunal iehor dwar il-kwistjoni li tkun qed tigi
investigata; b’dan li investigazzjoni tista’ tibqa’ ghaddejja meta
jkun hemm problemi ta’ interess generali fl-ilment.
(6) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (3) ta’ l-
artikolu 12 u minghajr ma jigu limitati d-disposizzjonijiet ta’ qabel
ta’ dan l-artikolu, il-Prim Ministru jista’ f’kull zmien jirreferi lill-
Ombudsman ghal investigazzjoni u rapport kull kwistjoni, sakemm
din ma tkunx kwistjoni suggetta ghal procediment gudizzjarju, li l-
Prim Ministru jikkonsidra li ghandha tigi investigata mill-
Ombudsman. Meta bis-sahha ta’ dan is-subartikolu kwistjoni tigi
investigata mill-Ombudsman, huwa ghandu jirrapporta dwarha lill-
Prim Ministru, u jista’ wara li jaghmel hekk jaghmel dak ir-rapport
lill-Parlament dwar dik il-kwistjoni hekk kif jidhirlu li jkun xieraq.
(7) L-Ombudsman ma jistax imexxi investigazzjoni taht dan l-
Att ghar-rigward ta’ xi azzjoni jew kwistjoni bhal dawk imsemmija
fit-Tieni Skeda li tinsab ma’ dan l-Att.
(8) Fit-twettiq tal-funzjonijiet tieghu l-Ombudsman ma ghandu
jkun suggett ghal ebda direzzjoni jew kontroll ta’ xi persuna jew
awtorita ohra.
Preskrizzjoni 
ghall-ilmenti. 
14. (1) Ebda haga fl-artikolu 13 ta’ dan l-Att ma ghandha
tippermetti lill-Ombudsman li jinvestiga ilment fuq xi att li gara
iktar kmieni minn sitt xhur qabel id-data meta dan l-Att jibda jsehh.
OMBUDSMAN    gKAP. 385.    7
(2) Ma ghandhiex tittiehed konjizzjoni ta’ ilment taht dan l-Att
kemm-il darba dan l-ilment ma jsirx mhux iktar tard minn sitt xhur
wara li min jaghmel l-ilment sar ghall-ewwel jaf bil-kwistjonijiet li
jkun qed jilmenta dwarhom; izda l-Ombudsman jista’ jmexxi
investigazzjoni fuq ilment li ma jkunx sar matul dak iz-zmien jekk
huwa jqis li jkun hemm cirkostanzi specjali li jkunu jiggustifikaw li
ssir dik l-investigazzjoni.
Regoli dwar kif 
jimxi l-
Ombudsman.
15. (1) Minn zmien ghal zmien il-Kamra tad-Deputati tista’
b’rizoluzzjoni taghmel, jekk hekk ikun jidhrilha li taghmel, regoli
generali dwar kif ghandu jimxi l-Ombudsman fit-twettiq ta’
dmirijietu taht dan l-Att, u tista’ f’kull zmien bl-istess mod
tirrevoka jew tibdel kull regola li tkun ghamlet.
(2) Kull regola li ssir taht dan l-artikolu ghandha tigi stampata
u pubblikata fil-Gazzetta.
Kif isir l-ilment. 
bil-miktub jew bil-fomm. Meta ilment isir bil-fomm dan ghandu
jitnizzel bil-miktub kemm jista’ jkun malajr.
Kap. 262. 
(2) Minkejja kull disposizzjoni f’xi ligi ohra, meta ittra li tkun
tidher bhala li nkitbet minn persuna li tkun qieghda tinzamm
f’kustodja jew li tkun akkuzata jew wara li tkun instabet hatja ta’ xi
reat, jew minn pazjent f’xi sptar fil-qies tat-tifsira fl-Att dwar is-
Sahha Mentali, tkun indirizzata lill-Ombudsman, din ghandha
minnufih titwassal, mhux miftuha, lill-Ombudsman mill-persuna li
f’dak iz-zmien ikollu responsabbilta tal-post jew istituzzjoni fejn
il-kittieb ta’ dik l-ittra jkun qed jinzamm jew li fih ikun qieghed
bhala pazjent. Ittra li tinkiteb mill-Ombudsman lil persuna jew
pazjent kif hawn imsemmija ghandha titwassal minnufih, mhux
miftuha, lil dik il-persuna jew dak il-pazjent minn min f’dak iz-
zmien ikun responsabbli ghal dak il-post jew istituzzjoni.
Rifjut ta’ 
investigazzjoni ta’ 
ilmenti. 
17. (1) Jekk meta jsir ilment, jew filwaqt li jkun qieghed
jinvestiga ilment, l-Ombudsman jidhirlu li, fil-qies tac-cirkostanzi
kollha tal-kaz, kull investigazzjoni, jew investigazzjoni ulterjuri
ma tkunx mehtiega, huwa jista’ jichad li jinvestiga, jew ikompli
jinvestiga dak l-ilment.
(2) Bla ma jitqieghed ebda limitu ghas-setghat moghtija lill-
Ombudsman b’dan l-Att, l-Ombudsman jista’ fid-diskrezzjoni
tieghu jiddeciedi li ma jinvestigax, jew, skond il-htiega tal-kaz, li
ma jkomplix jinvestiga ilment jekk fil-fehma tieghu -
(a) is-sustanza ta’ l-ilment tkun wahda trivjali; jew
(b) l-ilment ikun wiehed frivolu jew vessatorju jew ma
jsirx in bona fide, jew
(c) min jaghmel l-ilment ma jkollux interess personali
sufficjenti fis-sustanza ta’ l-ilment.
(3) F’kull kaz meta l-Ombudsman jiddeciedi li ma jinvestigax
jew li ma jkomplix jinvestiga ilment, huwa ghandu jgharraf b’dan
lil min ikun ghamel l-ilment, u jaghti r-ragunijiet ghal dik id-
decizjoni.
 8      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
PROCEDIMENTI 
Procedimenti. 18. (1) Qabel ma l-Ombudsman jinvestiga xi haga skond dan
l-Att huwa ghandu jgharraf lill-kap tad-dipartiment koncernat, jew,
skond ma jkun jehtieg il-kaz, l-ufficjal ezekuttiv principali ta’ l-
organizzazzjoni koncernata, jew is-sindku tal-kunsill lokali
koncernat, bl-intenzjoni tieghu li jaghmel l-investigazzjoni.
(2) Kull investigazzjoni li ssir mill-Ombudsman skond dan l-
Att ghandha titmexxa bil-maghluq.
(3) L-Ombudsman jista’ jisma’ jew jircievi taghrif minn dawk
il-persuni li jidhrulu xierqa, u jista’ jaghmel dawk l-inkjesti li
jidhrulu xierqa. Ma jkunx mehtieg li l-Ombudsman jaghmel xi
seduta, u ebda persuna ma jkollha xi jedd li tinstema’ mill-
Ombudsman bi dritt:
Izda jekk f’xi waqt fil-perkors ta’ investigazzjoni l-
Ombudsman jidhirlu li jista’ jkun hemm ragunijiet sufficjenti li
fuqhom ikun jista’ jaghmel ir-rapport jew rakkomandaz-zjoni
tieghu li jista’ jolqot hazin lil xi dipartiment, organizzazzjoni,
kunsill lokali jew persuna, l-Ombudsman ghandu jaghti lil dak id-
dipartiment, organizzazzjoni, kunsill lokali jew persuna l-
opportunita li jinstemghu.
(4) Fil-kaz ta’ investigazzjoni li jkollha x’taqsam ma’ xi
dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali, l-Ombudsman
jista’, fid-diskrezzjoni tieghu f’kull waqt matul jew wara l-
investigazzjoni, jikkonsulta lil xi Ministru, kap ta’ dipartiment,
chief executive, sindku jew kull persuna ohra li tkun il-qofol ta’ l-
investigazzjoni, u l-Ombudsman ghandu jikkonsulta lil xi Ministru,
kap ta’ dipartiment, chief executive, sindku jew xi persuna ohra li
hekk titlob jew li tkun saritilha rakkomandazzjoni li tkun il-qofol
ta’ l-investigazzjoni, wara li l-Ombudsman ikun ghamel l-
investigazzjoni u qabel ma jkun sawwar opinjoni konkluziva fuq
kull wahda mill-kwistjonijiet imsemmija fis-subartikoli (1) u (2) ta’
l-artikolu 22 ta’ dan l-Att.
(5) Jekk l-Ombudsman, matul jew wara xi investigazzjoni, jkun
tal-fehma li jkun hemm prova sostanzjali ta’ xi ksur evidenti ta’ xi
dmir jew ta’ imgieba hazina li titwettaq minn xi ufficjal jew
impjegat ta’ xi dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali,
huwa ghandu jirreferi l-kwistjoni lill-awtorita koncernata inkluzi l-
Pulizija:
Izda l-Ombudsman jista’ jkompli ghaddej bl-
investigazzjoni tieghu wara li jirreferi l-kwistjoni kif imsemmi
qabel.
(6) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet ta’ dan l-Att u ta’ kull
regola maghmula bis-sahha tieghu, l-Ombudsman jista’ jirregola l-
procedura tieghu b’kull mod li huwa jqis li jkun xieraq.
Provi. 19. (1) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu u ta’
l-artikolu 20 ta’ dan l-Att, l-Ombudsman jista’ minn zmien ghal
zmien jehtieg lil xi persuna li fil-fehma tieghu tkun tista’ taghti xi
taghrif li jkollu x’jaqsam ma’ xi kwistjoni li tkun qieghda tigi
investigata mill-Ombudsman li taghtih dak it-taghrif, u li
OMBUDSMAN    gKAP. 385.    9
tipproduci kull dokument jew inkartament jew oggett li fil-fehma
ta’ l-Ombudsman ikollhom x’jaqsmu mal-kwistjoni kif imsemmija
qabel u li tista’ tkun fil-pussess jew taht il-kontroll ta’ dik il-
persuna. Dan is-subartikolu ghandu japplika sew jekk dik il-
persuna tkun jew ma tkunx ufficjal, impjegat jew membru ta’ xi
dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali, u sew jekk dawk
id-dokumenti, inkartamenti jew oggetti jkunu jew ma jkunux fil-
kustodja jew taht il-kontroll ta’ xi dipartiment, organizzazzjoni jew
kunsill lokali.
(2) L-Ombudsman ikollu s-setgha li jharrek ix-xiehda u li
jaghti l-gurament lil kull xhud u persuna involuti fl-investigazzjoni,
u jehtieghom li jixhdu.
(3) Kull persuna mharrka kif imsemmi qabel li tirrifjuta jew
minghajr kawza gusta tonqos milli tattendi fil-hin u fil-post
imsemmija fit-tahrika, jew tirrifjuta minghajr kawza gusta li
twiegeb jew li twiegeb bis-shih u b’mod sodisfacenti fil-qies ta’
kemm taf u tifhem kull mistoqsija li ssirilha mill-Ombudsman, jew
li tirrifjuta jew tonqos minghajr kawza gusta li tipproduci xi
dokument li l-Ombudsman ikun htiegha li tipproduci, tkun hatja ta’
reat u tehel, meta tinsab hatja, multa ta’ mhux izjed minn hames
mitt lira jew prigunerija ghal zmien ta’ mhux izjed minn tliet xhur,
jew ghal dik il-multa u prigunerija flimkien:
Izda, minghajr pregudizzju ghall-generalita tas-subartikolu
(2) ta’ dan l-artikolu, ebda persuna li tkun qieghda tixhed quddiem
l-Ombudsman ma tista’ tingieghel twiegeb ghal xi domanda li
ghandha mnejn tesponiha ghal xi prosekuzzjoni kriminali, u kull
tali persuna ghandu jkollha jedd, ghar-rigward ta’ kull xhieda
minnha moghtija quddiem l-Ombudsman, ghall-istess privileggi li
jkollu jedd ghalihom xhud li jkun qed jixhed quddiem qorti tal-
gustizzja.
Ezenzjonijiet minn 
kxif.
20. (1) Meta l-Prim Ministru jiccertifika li l-ghoti ta’ xi
taghrif jew it-twegib ta’ xi mistoqsija jew il-produzzjoni ta’ xi
oggett, inkartament jew dokument iehor -
(a) ikun jolqot is-sigurta jew id-difiza ta’ Malta jew ir-
relazzjonijiet jew arrangamenti bejn il-Gvern ta’ Malta
u xi Gvern iehor jew xi organizzazzjoni
internazzjonali ta’ Stati jew Gvernijiet; jew
(b) ikun x’aktarx jaghmel hsara serja lill-ekonomija
nazzjonali; jew 
(c) ikun jinvolvi l-kxif tad-diskussjonijiet jew procedi-
menti tal-Kabinett jew ta’ xi kumitat tal-Parlament jew
tal-Kabinett; jew
(d) ikun jippregudika l-investigazzjoni jew is-sejbien ta’
reati,
l-Ombudsman ma ghandux jenhtieg li t-taghrif jew ir-risposta
jkollhom jinghataw jew, skond il-kaz, li l-oggett, inkartament jew
dokument iehor jigu prodotti.
(2) Bla hsara ghad-disposizzjonijiet tas-subartikolu (1) ta’ dan
l-artikolu, kull ligi li tawtorizza jew tehtieg it-tizmim ta’ xi
 10      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
dokument, oggett jew inkartament, jew ir-rifjut li tintwiegeb xi
mistoqsija, ghar-raguni li l-kxif tad-dokument, oggett jew
inkartament jew it-twegib tal-mistoqsija jkun ta’ hsara ghall-
interess pubbliku, ma ghandhiex tapplika ghar-rigward ta’ xi
investigazzjoni maghmula mill-Ombudsman jew procedimenti li
jsiru quddiemu.
It-taghrif ikun 
sigriet.
21. (1) Kull taghrif li jinkiseb mill-Ombudsman u minn kull
persuna li jkollha xi kariga, hatra jew posizzjoni li jkunu jaqghu
taht l-Ombudsman, filwaqt li tkun qieghda ssir investigazzjoni bis-
sahha ta’ dan l-Att jew ghall-ghan taghha, ma ghandux jinkixef
hlief ghall-ghanijiet ta’ l-investigazzjoni u ta’ kull rapport li jkollu
jsir fuq dik l-investigazzjoni bis-sahha ta’ dan l-Att, jew bil-ghan
ta’ xi procedimenti li jkollhom x’jaqsmu ma’ xi reat li jsir taht dan
l-Att, u l-Ombudsman u l-membri ta’ l-ufficcju tieghu ma
ghandhomx jigu mharrka sabiex jixhdu f’xi procedimenti, hlief
dawk imsemmija qabel, dwar kull haga li jsiru jafu biha matul l-
investigazzjoni li tkun qieghda ssir bis-sahha ta’ dan l-Att.
Kap. 9. (2) L-artikolu 133 tal-Kodici Kriminali ghandu japplika ghall-
Ombudsman u l-membri ta’ l-ufficcju tieghu u dwarhom l-istess
bhalma japplika ghal jew dwar ufficjal jew impjegat pubbliku kif
hemm imsemmi fl-artikolu 133 tal-Kodici Kriminali.
PROCEDURA WARA L-INVESTIGAZZJONI
Procedura wara l-
investigazzjoni.
22. (1) Id-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu ghandhom ikunu
japplikaw f’kull kaz meta, wara li ssir investigazzjoni bis-sahha ta’
dan l-Att, l-Ombudsman ikun tal-fehma li d-decizjoni,
rakkomandazzjoni, att jew ommissjoni li kienu l-qofol ta’ l-
investigazzjoni - 
(a) jidhru li jkunu saru kontra dak li trid il-ligi; jew
(b) ikunu irragonevoli, ingusti, oppressivi jew
improprjament diskriminatorji, jew ikunu skond ligi,
jew xi prattika li tkun jew tista’ tkun irragonevoli,
ingusta, oppressiva jew improprjament
diskriminatorja; jew
(c) ikunu msejsa ghal kollox jew f’parti minnhom fuq
zball tal-ligi jew ta’ xi fatt; jew
(d) ikunu hziena.
(2) Id-disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu ghandhom ikunu
wkoll japplikaw f’kull kaz meta l-Ombudsman ikun tal-fehma li fit-
tehid tad-decizjoni jew fl-eghmil tar-rakkomandazzjoni, jew fl-
eghmil jew ommissjoni ta’ l-att, tkun twettqet xi setgha
diskrezzjonali ghal xi ghan mhux tajjeb jew ghal ragunijiet mhux
relevanti jew ghaliex ikunu tqiesu affarijiet li ma jkunux relevanti,
jew li, fil-kaz ta’ decizjoni maghmula fit-twettiq ta’ xi setgha
diskrezzjonali, kellhom jinghataw ragunijiet ghad-decizjoni.
(3) Jekk f’xi kaz li dan l-artikolu jghodd ghalih l-Ombudsman
ikun tal-fehma - 
OMBUDSMAN    gKAP. 385.    11
(a) li l-kwistjoni ghandha tigi riferita lill-awtorita propizja
sabiex tigi aktar kunsidrata; jew
(b) li l-ommissjoni ghandha tigi rettifikata; jew
(c) li d-decizjoni ghandha tithassar jew tinbidel; jew
(d) li xi prattika li fuqha jkunu gew ibbazati d-decizjoni,
rakkomandazzjoni, att jew ommissjoni ghandha
tinbidel; jew 
(e)li xi ligi li fuqha ssejsu d-decizjoni, ir-rakkomandaz-
zjoni, l-att, jew l-omissjoni ghandha tigi kkunsidrata
mill-gdid; jew
(f) li ghandhom jinghataw ragunijiet ghad-decizjoni; jew 
(g) li ghandhom jittiehdu xi passi ohra, 
l-Ombudsman ghandu jirrapporta l-fehma tieghu, u r-ragunijiet
tieghu ghaliha, lid-dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali
li jkunu, u jista’ jaghmel dawk ir-rakkomandazzjonijiet li jidhrulu
xierqa. F’kull kaz bhal dak huwa jista’ jitlob lid-dipartiment,
organizzazzjoni jew kunsill lokali li javzawh, fi zmien li jigi
stabbilit, dwar il-passi (jekk ikun il-kaz) li jkunu qeghdin
jipproponu li jiehdu sabiex jaghtu sehh lir-rakkomandazzjonijiet
tieghu. L-Ombudsman ghandu wkoll, fil-kaz ta’ investigazzjoni,
jibghat kopja tar-rapport jew rakkomandazzjoni tieghu lill-Ministru
koncernat u lis-sindku fil-kaz ta’ xi kunsill lokali.
(4) Jekk fi zmien ragonevoli wara li jsir ir-rapport ma tittiehed
ebda azzjoni li l-Ombudsman ikun tal-fehma li tkun wahda
adegwata u xierqa, l-Ombudsman jista’, fid-diskrezzjoni tieghu,
wara lijikkonsidra l-kummenti (jekk ikun hemm) maghmulin minn
jew f’isem xi dipartiment, organizzazzjoni jew kunsill lokali
involuti, jibghat kopja tar-rapport u tar-rakkomandazzjonijiet lill-
Prim Ministru, u jista’ wara dan jaghmel dak ir-rapport lill-Kamra
tad-Deputati li jidhirlu li jkun xieraq.
(5) L-Ombudsman ghandu jehmez ma’ kull rapport li
jintbaghat bis-sahha tas-subartikolu (4) ta’ dan l-artikolu kopja ta’
kull kumment li jsir minn jew f’isem id-dipartiment,
organizzazzjoni jew kunsill lokali involuti.
(6) Minkejja kull haga li tinsab f’dan l-artikolu, l-Ombudsman
ma ghandux jaghmel, f’xi rapport li jsir bis-sahha ta’ dan l-Att, xi
kumment li jolqot lil xi persuna kemm-il darba dik il-persuna ma
tkunx inghatat l-opportunita li taghti l-verzjoni taghha.
Taghrif lil min 
jaghmel l-ilment. 
23. (1) Meta, f’xi investigazzjoni li ssir wara ilment, l-
Ombudsman jaghmel rakkomandazzjoni skond is-subartikolu (3)
ta’ l-artikolu 22 ta’ dan l-Att, u ma tittiehed dwarha fi zmien
ragonevoli ebda azzjoni li l-Ombudsman ikun tal-fehma li tkun
adegwata u xierqa, l-Ombudsman ghandu jgharraf lil min jaghmel
l-ilment bir-rakkomandazzjoni tieghu, u jista’ jaghmel dawk il-
kummenti fuq il-kwistjoni li jqis li ghandu jaghmel.
(2) L-Ombudsman ghandu f’kull kaz igharraf lil min jaghmel l-
ilment, b’dak il-mod u f’dak iz-zmien li huwa jqis li jkun xieraq,
bir-rizultat ta’ l-investigazzjoni.
 12      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
Il-procedimenti ma 
jistghux jigu 
riveduti.
24. Hlief ghar-raguni ta’ nuqqas ta’ gurisdizzjoni, ebda
procediment jew decizjoni ta’ l-Ombudsman ma jistghu jigu
kontestati f’xi qorti. 
Procedimenti 
privileggati.
25. (1) Ma jistghu jittiehdu ebda procedimenti, civili jew
kriminali, kontra l-Ombudsman jew kontra xi membru ta’ l-ufficcju
tieghu ghal dak li jista’ jaghmel jew jirrapporta jew ighid matul it-
twettiq jew it-twettiq mahsub tal-funzjonijiet tieghu bis-sahha ta’
dan l-Att kemm-il darba ma jigix ippruvat li jkun agixxa in mala
fede.
(2) Kemm l-Ombudsman kif ukoll dawk il-persuni msemmija
qabel ma ghandhomx jitharrku sabiex jixhdu quddiem xi qorti, jew
matul xi procedimenti ta’ xorta gudizzjarja, dwar xi haga li huma
jsiru jafu biha fit-twettiq tal-funzjonijiet taghhom bis-sahha ta’ dan
l-Att.
(3) Kull haga li tinghad jew kull taghrif li jinghata jew kull
dokument, inkartament jew oggett prodott minn persuna matul
inkjesta ta’ l-Ombudsman jew procedimenti quddiemu bis-sahha ta’
dan l-Att ghandhom ikunu privileggati bl-istess mod bhallikieku l-
inkjesta jew il-procedimenti kienu procedimenti quddiem il-qorti.
MIXXELLANJI 
Setgha ta’ dhul 
gewwa fondi. 
26. (1) Ghall-ghanijiet ta’ dan l-Att, izda bla hsara ghad-
disposizzjonijiet ta’ dan l-artikolu, l-Ombudsman jista’ f’kull hin
jidhol gewwa fond li jintuza minn xi dipartiment jew
organizzazzjoni li dan l-Att japplika ghalih kif specifikat fl-artikolu
12, u jispezzjona dak il-fond u, bla hsara ghad-disposizzjonijiet ta’
l-artikoli 19 u 20 ta’ dan l-Att, hemm gew jaghmel kull
investigazzjoni li ghandu setgha li jaghmel.
(2) Qabel ma jidhol gewwa fond bhal dak l-Ombudsman
ghandu javza lill-Principal Permanenti tad-Dipartiment jew, skond
il-htiega tal-kaz, lill-ufficjal amministrattiv principali ta’ dik l-
organizzazzjoni li tkun qieghda tuza dak il-fond.
Delega ta’ 
funzjonijiet. 
27. (1) L-Ombudsman jista’ jiddelega bil-miktub lil persuna li
jkollha xi kariga tahtu kull setgha li huwa ghandu bis-sahha ta’ dan
l-Att, hlief din is-setgha ta’ delega.
(2) Delega ta’ funzjonijiet bis-sahha ta’ dan l-Att ghandha tkun
minghajr pregudizzju ghat-twettiq ta’ dawk il-funzjonijiet mill-
Ombudsman, u dik id-delega tista’ tigi revokata mill-Ombudsman
meta jrid hu.
Uzu ta’ l-isem 
"Ombudsman". 
28. (1) Hadd hlief l-Ombudsman mahtur bis-sahha ta’ dan l-
Att ma jista’ juza l-isem "Ombudsman" f’dak li ghandu x’jaqsam
ma’ xi negozju, sengha jew kariga, jew fl-ghoti ta’ xi servizz, sew
bi hlas jew mod iehor, jew jipprezenta ruhu bhala Ombudsman hlief
bil-kunsens bil-miktub ta’ l-Ombudsman mahtur bis-sahha ta’ dan
l-Att.
(2) Min jikser is-subartikolu (1) ta’ dan l-artikolu jkun hati ta’
reat u jehel, meta jinsab hati, multa ta’ mhux aktar minn mitt lira.
OMBUDSMAN    gKAP. 385.    13
Rapporti.
jew b’dik il-frekwenza li huwa jista’ jqis spedjenti, lill-Kamra tad-
Deputati dwar it-twettiq tal-funzjonijiet tieghu bis-sahha ta’ dan l-
Att lill-iSpeaker li ghandu javza lill-Kap tal-Kamra sabiex iqieghed
kopja tar-rapport fuq il-Mejda tal-Kamra ma’ l-ewwel opportunita
li jkollu.
(2) L-Ombudsman jista’ minn zmien ghal zmien fl-interess
pubbliku, jew fl-interess ta’ kull persuna, jew dipartiment, jew
organizzazzjoni, jippubblika rapporti li b’mod generiku jkollhom
x’jaqsmu mat-twettiq tal-funzjonijiet tieghu taht dan l-Att, jew
rapporti li jkollhom x’jaqsmu ma’ xi kaz jew kazijiet partikolari
investigati. Dawk ir-rapporti jistghu jigu pubblikati sew jekk il-
kwistjonijiet trattati fir-rapport ikunu l-qofol ta’ rapport lill-Kamra
tad-Deputati skond dan l-Att sew jekk ma jkunux.
Emendata:
XVI. 1997.10.
L-EWWEL SKEDA
(Artikolu 12)
TAQSIMA A 
Il-President
Il-Kamra tad-Deputati
Il-Kabinett
Il-Gudizzjarju 
Kull Tribunal imwaqqaf b’xi ligi jew bis-sahha taghha 
Il-Kummissjoni ghall-Amministrazzjoni tal-Gustizzja 
Il-Kummissjoni Elettorali
L-Awtorita dwar ix-Xandir ta’ Malta
Il-Kummissjoni dwar l-Impiegi
Il-Kummissjoni Permanenti Kontra l-Korruzzjoni 
Il-Kummissjoni ghall-Investigazzjoni ta’ Ingustizzji
L-Avukat Generali fit-twettiq tas-setghat imsemmija fis-
subartikolu (3) ta’ l-artikolu 91 tal-Kostituzzjoni
Kull Avukat jew Konsulent Legali tal-Gvern li jagixxi f’dik il-
kariga
L-Awditur Generali dwar il-funzjonijiet li johorgu mis-
subartikoli (5) u (8) ta’ l-artikolu 108 tal-Kostituzzjoni
Il-Forzi Armati ta’ Malta hlief skond dak li hemm provdut fit-
Taqsima B ta’ din l-Iskeda
Is-Servizz ta’ Sigurta.
 14      KAP. 385.h      OMBUDSMAN
TAQSIMA B
Il-Kummissjoni dwar is-Servizz Pubbliku
Il-Forzi Armati ta’ Malta ghar-rigward biss ta’ hatriet,
promozzjonijiet, salarji u drittijiet ta’ pensjoni ta’ l-ufficjali u
suldati f’dik il-Forza Armata.
IT-TIENI SKEDA
(Artikolu 13)
Kwistjonijiet li ma jistghux jigu investigati.
1. Kull kwistjoni li tista’ tigi certifikata mill-Prim Ministru
bhala li tolqot is-sigurta interna jew esterna ta’ Malta.
2. Azzjoni li tittiehed fi kwistjonijiet certifikati mill-Ministru
responsabbli ghall-affarijiet barranin bhala li jolqtu r-relazzjonijiet
jew arrangamenti bejn il-Gvern ta’ Malta u Gvern iehor jew xi
organizzazzjoni internazzjonali ta’ Stati jew Gvernijiet.
Kap. 276. 
3. Azzjoni li tittiehed mill-Ministru responsabbli ghall-
gustizzja bis-sahha ta’ l-Att dwar l-Estradizzjoni. 
Kap. 220.
4. L-istituzzjoni jew it-tmexxija ta’ procedimenti civili jew
kriminali quddiem qorti tal-gustizzja jew xi tribunal f’Malta, jew
ta’ procedimenti dwar reati militari li jsiru bis-sahha ta’ l-Att dwar
il-Forzi Armati ta’ Malta, jew ta’ procedimenti quddiem xi qorti
jew tribunal internazzjonali. 
Kap. 9.
5. It-twettiq tas-setgha li ghandu l-Prim Ministru bis-sahha
ta’ l-artikolu 515 tal-Kodici Kriminali.
6. Kull investigazzjoni kriminali maghmula mill-Pulizija.
