PRO{ETT DWAR IS-SENG}A TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-{ILDA - PRO{ETT NRU. 9 [ L.S.343.07 1
LE{ISLAZZJONI SUSSIDJARJA 343.07
PRO{ETT DWAR IS-SENG}A TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-{ILDA - PRO{ETT NRU. 9
28 ta’ Awissu, 1953
In-NOTIFIKAZZJONI TAL-GVERN 480 ta’ l-1953, kif emendata bl-Att
XLIV ta’ l-1965, u bl-Avvi\i Legali 32 ta’ l-1967, 119 ta’ l-1969, 47 u 77
ta’ l-1970, 124 ta’ l-1976, 61 u 86 ta’ l-1967, 51 ta’ l-1978 u 80 ta’ l-1979.
Titolu.
Taljatur ta’ l-Ingwanti tal-{ilda - Pro[ett Nru. 9.
Tifsir.
Kap. 343.
2. F’dan il-pro[ett, ]lief jekk il-kontest ma jitlobx xort’o]ra,
il-kliem u l-espressjonijiet u\ati g]andhom l-istess tifsiriet b]al
dawk mog]tijin lilhom fl-Att dwar is-Servizzi ta’ Impieg u Ta]ri[.
Applikabilità .
l-ingwanti tal-[ilda.
Impieg b]ala 
apprendista.
Emendat:
XLIV. 1965.4.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 51 ta’ l-1978.
4. Ebda persuna ma tista’ ti[i mpjegata b]ala apprendista ta]t
dan il-pro[ett kemm-il darba ma ji[ix muri g]as-sodisfazzjon tad-
Direttur li dik il-persuna tkun spi``at ir-raba’ sena ta’ Skola
Sekondarja jew il-kors kollu ta’ l-Iskola tas-Snajja’, u tkun g]amlet
perijodu ta’ sitt xhur b]ala learner fis-seng]a ta’ taljatur ta’ l-
ingwanti tal-[ilda.
Pro`essi.
g]andhom jobbligaw ru]hom li jg]allmuhom u li jag]tuhom il-
fa`ilitajiet li jitg]allmu dawn il-pro`essi li [ejjin:
(1) Kif jg]arrfu d-diversi spe`i ta’ [lud u\ati fil-
manifattura ta’ l-ingwanti tal-[ilda, u b’mod
partikolari:
(a) Id-differenzi tan-nis[a skond:
(i) Ix-xorta u l-ori[ini tal-[lud u\ati; qabel ma
jkunu ikkonzati;
(ii) Pro`essi preliminari u u kunzar u\ati;
(iii) Kif ting]ata wara \-\ebg]a u l-pro`essi
u\ati g]ar-raffinar.
(b) Adattabilità  tal-[lud g]al diversi tipi ta’
ingwanti:
Ingwanti ta’ l-ir[iel; ingwanti tan-nisa; ingwanti
qosra; ingwanti twal g]al filg]axija. Differenzi
fl-ista[un b]alma huma ingwanti infurrati jew
bla inforra. Ingwanti li jin]aslu; ingwanti tas-
suede jew ikkusksjati; ingwanti mi\bug]in bil-
pinzell jew img]addsin fi\-\ebg]a; ingwanti
two-piece.
(2) Il-gradazzjoni u l-g]a\la tad-diversi [lud u\ati g]at-tip
ta’ ingwanti li jkunu qeg]din ji[u infurrati.
(3) Kif ji[u trattati individwalment kull wa]da mill-[lud
g]all-aqwa produzzjoni skond il-kwalità  mixtieqa
qabel ma jsir it-tifsil.
2 L.S.343.07 ]
PRO{ETT DWAR IS-SENG}A TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-{ILDA - PRO{ETT NRU. 9
(4) Kif ji[[ebbed il-[ild biex jikber fid-daqs u l-u\in
korrett b]ala g]ajnuna biex isir l-aqwa u\u tal-materjal
u jkun hemm kwalità  a]jar ta’ l-ingwanta lesta.
(5) Il-g]odda u\ata g]all-qtug] u titqib ta’ l-ingwanti, u l-
manutenzjoni tag]hom.
(6) Spjegazzjoni tal-prin`ipji li jifformaw is-seng]a tat-
taljatur:
(a) il-pedament tal-qisien
(b) il-kontroll tas-"stretch" jew "run" naturali tal-
[ilda;
(`) il-pro`edura korretta g]all-kontroll tal-kwalità ,
inklu\ kif jinsabu d-difetti, kif ukoll it-tlaqqig]
ta’ kuluri u pi\;
(d) xog]ol metodiku g]all-]effa u rendiment.
(7) It-tifsir ta’ l-effetti ta’ qtug] indifferenti fuq:
(a) pro`essi li jsiru wara l-manifattura;
(b) il-prodott lest.
(8) Il-metodu kif jitniddew il-[lud sabiex isiru adattati
g]all-pro`ess tal-qtug] u x-xog]ol proprju tal-[ilda.
(9) Prekawzjonijiet ta’ sigurtà  fil-]anut tax-xog]ol.
(10) Kif isir il-qtug] tal-partijiet li jag]mlu l-ingwanti wara
xulxin kif jing]ad hawn ta]t:
(a) Mani[[ar u [bid tal-[ilda; tifsil u provi tal-
fourchettes; [iruni; tberfil;
(b) Tifsil u provi ta’ "thumbs";
(`) Provi ta’ "tranks";
(d) {bid tat-tulijiet imfassla lesti g]all-"parting";
(e) Tikjil u tqeg]id ta’ "tranks"; "parting", provar u
raffinar;
(f) Tniddija; ti[bid tal-[lud; estimi tal-produzzjoni;
tifsil s]i];
(g) Kif tikber u ti\died l-esperjenza kemm jista’
jkun ta’ bosta xorta ta’ [lud u ingwanti.
|mien tat-tag]lim.
Emendat:
XLIV. 1965.4.
6. I\-\mien tat-tag]lim ikun ta’ erba’ snin:
I\da jitnaqqsu sitt xhur mill-istess \mien ta’ erba’ snin,
g]al kull \mien ta’ ta]ri[ ta’ sitt xhur jew aktar fis-seng]a ta’ hawn
fuq, li jkun sar mill-apprendista bil-permess tad-Direttur.
Klassijiet.
Mi\jud:
A.L. 86 ta’ l-1977.
7. (1) Id-Direttur jista’ jispe`ifika, b’avvi\ mog]ti bil-miktub
lill-prin`ipal, dawk il-klassijiet ta’ tag]lim li apprendisti mpjegati
ta]t dan il-pro[ett g]andhom jattendu. Dawk il-klassijiet
m’g]andhomx jie]du iktar minn g]axar sig]at f’kull [img]a.
(2) Prin`ipal hekk av\at g]andu jag]ti lil kull apprendist
impjegat ta]t dan il-pro[ett fa`ilitajiet biex jattendi dawk il-
klassijiet matul il-perijodu ta’ tag]lim.
(3) Jekk xi apprendist ma jattendix xi klassijiet ta’ tag]lim f’xi
[urnata ming]ajr ra[uni xierqa, il-prin`ipal ikollu d-dritt li jnaqqas
PRO{ETT DWAR IS-SENG}A TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-{ILDA - PRO{ETT NRU. 9 [ L.S.343.07 3
mill-paga ta’ l-apprendist daqs minn tnax wie]ed tar-rata fil-
[img]a dwar kull nofs ta’ nhar jew parti minnu ta’ nuqqas:
I\da meta l-apprendist ikun ja]dem [img]a ta’ ]amest
ijiem, it tnaqqis ikun bir-rata ta’ minn g]axra wie]ed tar-rata fil-
[img]a dwar kull nofs ta’ nhar jew parti minnu ta’ nuqqas.
Pagi.
Sostitwit:
A.L. 32 ta’ l-1967;
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 124 ta’ l-
1976;
A.L. 61 ta’ l-1977;
A.L. 80 ta’ l-1979.
8. Il-pagi li jit]allsu lil apprendisti fis-snajja’ li g]alihom
japplika dan il-pro[ett g]andhom ikunu kif [ej:
}inijiet ta’ xog]ol.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 47 ta’ l-1970.
9. (1) Il-]inijiet ta’ xog]ol ta’ apprendisti mpjegati ta]t dan
il-pro[ett ma g]andhomx ikunu iktar minn disa’ sig]at f’kull
[urnata:
I\da l-prin`ipali jistg]u j]addmu apprendisti bis-sahra bl-
approvazzjoni tad-Direttur, li lista’ jimponi dawk il-kondizzjonijiet
li jidhirlu xierqa, bir-rati ta’ ]las li [ejjin:
(a) g]al kull ]in ta’ xog]ol i\jed minn disa’ sig]at kuljum
- ]in u nofs;
(b) g]al kull ]in ta’ xog]ol i\jed minn ]amsa u erbg]in
sieg]a f’kull [img]a, esklu\ kull ]in im]allas b’rata
ta’ sahra - ]in u nofs;
(`) g]al kull ]in ta’ xog]ol fil-}dud u fil-vaganzi tas-
soltu - ]in doppju.
(2) Apprendisti ta]t l-età  ta’ 16-il sena ma jistg]ux ji[u
m]addma bejn il-11 p.m. ta’ [urnata u s-6 a.m. tal-[urnata ta’ wara.
|mien ta’ mistrie].
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 80 ta’ l-1979.
10. Apprendisti g]andhom jing]ataw [urnata s]i]a ta’ mistrie]
f’kull [img]a kalendarja.
Leave ta’ vaganza.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969;
A.L. 77 ta’ l-1970;
A.L. 86 ta’ l-1977.
11. L-apprendisti jkollhom dritt, f’kull sena kalendarja, g]al -
(a) il-vaganzi tas-soltu kollha b’paga s]i]a, u
(b) wara tliet xhur fl-impieg, leave ta’ vaganza ta’ dak in-
numru ta’ [ranet tax-xog]ol b’paga s]i]a li jkun daqs
in-numru ta’ [ranet tax-xog]ol li dak l-apprendist
partikolari normalment ikollu jattendi g]ax-xog]ol
matul perijodu ta’ erba’ [img]at:
I\da -
(a) l-apprendisti kollha li jkun ilhom fl-impieg g]al anqas
minn sena jkollhom dritt g]al dik il-parti ta’ l-
imsemmi leave ta’ vaganza li tkun bi proporzjon g]an-
numru ta’ xhur fl-impieg, u
(b) leave ta’ vaganza ma jistax normalment jittie]ed f’xi
[urnata li fiha l-apprendist ikun me]tie[ jattendi skola
g]al tag]lim teoriku.
Sena Pagi fil-[img]a
L-Ewwel Lm 10.55,0
It-Tieni Lm 13.22,0
It-Tielet Lm 15.90,0
Ir-Raba’ Lm 18.57,0.
4 L.S.343.07 ]
PRO{ETT DWAR IS-SENG}A TA’ TALJATUR
TA’ L-INGWANTI TAL-{ILDA - PRO{ETT NRU. 9
Permess g]al mard 
b’paga s]i]a.
Sostitwit:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Kap. 318.
12. (1) Wara li jag]lqu u l-ewwel sitt xhur ta’ ta]ri[, l-
apprendisti jkunu intitolati g]al g]oxrin [urnata permess g]all-
mard b’paga s]i]a f’kull sena kalendarja nieqes kull benefi``ju
g]all-mard li g]alih huma jista’ jkollhom dritt skond l-Att dwar is-
Sigurtà  So`jali:
I\da g]andu ji[i pre\entat `ertifikat mediku li ji``ertifika
inkapa`ità  g]ax-xog]ol li jkopri l-perijodu ta’ assenza lill-prin`ipal
li jista’ je]tie[ lit-tabib tieg]u li je\amina lill-apprendista.
(2) L-apprendisti ma jkunu intitolati g]al ebda ]las ta’ paga
g]all-ewwel tliet ijiem ta’ kull perijodu ta’ permess g]all-mard:
I\da n-numru ta’ [ranet bla ]las ta’ permess g]all-mard ma
g]andux jitnaqqas mid-dritt ta’ permess g]all-mard bi ]las.
Permess bi ]las fil-
ka\ ta’ mewt.
Mi\jud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
13. L-apprendisti jkollhom jumejn permess bi ]las fil-ka\ tal-
mewt ta’ xi wie]ed minn dawn li [ejjin: il-mara, ir-ra[el, l-omm, il-
missier (jew il-persuna li f’dak i\-\mien kienet fil-fatt qeg]da
tag]milha ta’ omm jew ta’ missier) iben, bint, ]u u o]t l-
apprendista.
Festi tas-soltu.
Mi\jud:
A.L. 119 ta’ l-
1969.
Emendat:
A.L. 124 ta’ l-
1976.
Sostitwit:
A.L. 61 ta’ l-1977.
Kap. 252.
14. F’dan il-pro[ett "festi tas-soltu" tfisser il-[ranet (barra l-
}add) dikjarati g]al dak i\-\mien b]ala btajjel pubbli`i skond jew
ta]t l-Att dwar il-Jum Nazzjonali u Btajjel Pubbli`i o]ra.
Leave g]al 
korriment.
Mi\jud:
A.L. 80 ta’ l-1979.
Kap. 318.
15. Apprendist ikun intitolat g]al sena leave g]al korriment
b’paga s]i]a, nieqes l-ammont s]i] ta’ kull benefi``ju g]al
korriment li g]alih apprendist ikollu dritt skond l-Att dwar is-
Sigurtà  So`jali, jekk ikorri waqt il-qadi attwali ta’ dmirijietu u dak
il-korriment ma jkunx min]abba negli[enza kontributorja minn
na]a tieg]u jew min]abba li jkun kiser regoli ta’ ]arsien mill-
periklu stabbiliti mill-management.
