 }SARAT MIT-TIR TA’ KANUNI, XKUBETTI U TORPEDINI [ L.S.220.01 1
LE{ISLAZZJONI SUSSIDJARJA 220.01
REGOLAMENTI BIEX MA JSIRUX }SARAT MIT-
TIR TA’ KANUNI, XKUBETTI U TORPEDINI
9 ta’ Ottubru, 1931
In-NOTIFIKAZZJONI TAL-GVERN 379 ta’ l-1931, kif emendata bin-
Notifikazzjonijiet tal-Gvern 271 ta’ l-1932, 539 ta’ l-1933, 263 ta’ l-1937,
95 ta’ l-1939, 110 ta’ l-1940 u 21 ta’ l-1954.
Titolu.
jsirux }sarat mit-tir ta’ Kanuni, Xkubetti u Torpedini.
Tifsir.
li ikollha l-kmand jew il-kura u l-kustodja ta’ bastiment, u l-kelma
"bastiment" tfisser kull bastiment, dg]ajsa jew in[enju ie]or tal-
ba]ar.
Bandieri jitilg]u 
qabel ma tibda’ l-
e\er`itazzjoni ta’ l-
isparar bl-
ixkubetti.
Sostitwit:
N.G. 263 ta’ l-
1937;
N.G. 110 ta’ l-
1940.
3. Fuq it-Torri ta’ San {or[ u t-Torri tal-Madliena jitilg]u
bandieri ]omor ]mistax-il minuta qabel ma tibda’ l-e\er`itazzjoni
ta’ l-isparar bl-ixkubetti mill-Batteriji ta’ Pembroke, u jitni\\lu
malli tispi``a l-e\er`itazzjoni.
}add ma g]andu 
jistad meta 
tittellg]a l-
bandiera.
Sostitwit:
N.G. 263 ta’ l-
1937;
N.G. 110 ta’ l-
1940.
4. Kull meta u sakemm ikun hemm imtellg]a bandiera ]amra
fuq wa]da jew l-o]ra mit-torrijiet imsemmijin fir-regolament ta’
qabel dan, ]add ma g]andu jistad f’dik il-bi``a li tkun fi\-\ona ta’
periklu.
|ona tal-periklu.
Sostitwit:
N.G. 263 ta’ l-
1937;
N.G. 110 ta’ l-
1940.
5. I\-\ona tal-periklu tinsab fil-limiti li [ejjin:
(a) Fil-Lvant b’linja mi[buda lejn it-Tramuntana tlieta u
]amsin grad il-Lvant mill-Blokk ~ tal-Married
Quarters tas-Suldati, il-Kwartier ta’ San {or[.
(b) Fil-Punent b’linja mi[buda lejn it-Tramuntana minn
tarf mija u tlieta u tmenin metru lejn il-Punent tat-Torri
tal-Madliena.
(`) F’Nofs in-Nhar max-xatt bejn il-limiti tal-Lvant u l-
Punent kif imsemmi hawn fuq.
(d) Fit-Tramuntana b’linja bejn il-limiti tal-Lvant u l-
Punent li tinsab minn fuq il-ba]ar billi tin\amm il-
Knisja tan-Nadur, G]awdex, linja dritta ma’ Ras ta’ l-
Imnieri, Kemmuna.
Linji tal-limiti.
Sostitwit:
N.G. 263 ta’ l-
1937;
N.G. 110 ta’ l-
1940.
6. Il-linji tal-limiti tal-Lvant u l-Punent jistg]u jinsabu minn
fuq il-ba]ar b’dawn is-sinjali prin`ipali:
(a) Fil-linja tal-limiti tal-Lvant b’`irku a]mar ta’ djametru
ta’ tlieta punt sitta ]amsa metri mwa]]al max-xatt
g]an-na]a tal-Lvant, it-Torri ta’ San {or[, u bi kwadru
a]mar tlieta punt sitta ]amsa metri bi tlieta punt sitta
2 L.S.220.01 ]  }SARAT MIT-TIR TA’ KANUNI, XKUBETTI U TORPEDINI
]amsa metri mwa]]al fuq il-bejt tal-Blokk ~ tal-
Married Quarters tas-Suldati, il-Kwartier ta’ San
{or[, bog]od ta’ xi mitejn u erbg]a u sebg]in punt
tlieta tnejn metri wara l-imsemmijin sinjali imqeg]din
fuq ix-xatt.
(b) Fil-linja tal-limiti tal-Punent b’`irku a]mar ta’
djametru ta’ tlieta punt sitta ]amsa metri mwa]]al
max-xatt madwar mija u erbg]a u sittin punt ]amsa
metri lejn l-Lbi` tat-Torri tal-Madliena, u bi kwadru
a]mar ta’ tlieta punt sitta ]amsa metri bi tlieta punt
sitta ]amsa metri, wie]ed u disg]in punt erbg]a metri
i\jed il-[ewwa.
Il-bastimenti ma 
g]andhomx 
ig]addu [ewwa l-
imsemmija \ona 
tal-periklu.
Sostitwit:
N.G. 263 ta’ l-
1937;
N.G. 110 ta’ l-
1940.
7. Il-bastimenti ma g]andhomx ig]addu [ewwa l-imsemmija
\ona tal-periklu fil-waqt illi jkun hemm imtellg]in bnadar ]omor
fuq l-imsemmija torrijiet, kemm-il darba ma jkollhomx ta’ bil-fors
jg]addu minn [o fiha min]abba l-maltemp.
Il-kaptan tal-bastiment ikollu r-responsabbiltà  li jipprova
din il-]tie[a.
Bandieri jitilg]u 
qabel ma tibda’ l-
e\er`itazzjoni ta’ l-
isparar bil-kanuni.
8. Fuq it-Torri ta’ l-G]allis u t-Torri ta’ Qalet Marku jitilg]u
bandieri ]omor ]mistax-il minuta qabel ma tibqa’ l-e\er`itazzjoni
ta’ l-isparar bil-kanuni mill-Batterija tal-Blat ta’ l-G]allis, u
jitni\\lu malli tispi``a l-e\er`itazzjoni.
}add ma g]andu 
jistad meta 
tittellg]a l-
bandiera.
9. Kull meta u sakemm ikun hemm imtellg]a bandiera ]amra
fuq wa]da jew l-o]ra mit-torrijiet imsemmijin fir-regolament ta’
qabel dan, ]add ma g]andu jistad f’dik il-bi``a li tkun fi\-\ona ta-
periklu.
|ona tal-periklu. 10. I\-\ona tal-periklu tinsab fil-limiti li [ejjin:
(a) Fil-Lvant b’linja mi[buda lejn it-Tramuntana sebg]a u
sittin grad il-Lvant mit-Torri ta’ Qalet Marku.
(b) Fil-Punent b’linja mi[buda lejn it-Tramuntana tnejn u
g]oxrin grad l-Lvant mit-Torri ta’ l-G]allis.
(`) F’Nofs in-Nhar max-xatt bejn il-limiti tal-Punent u l-
Lvant.
(d) Fit-Tramuntana b’linja bejn il-limiti tal-Lvant u l-
Punent li tinsab minn fuq il-ba]ar billi tin\amm il-
Knisja tan-Nadur, G]awdex, linja dritta ma’ Ras ta’ l-
Imnieri, Kemmuna.
Il-bastimenti ma 
g]andhomx 
ig]addu [ewwa l-
imsemmija \ona 
tal-periklu.
11. Il-bastimenti ma g]andhomx ig]addu [ewwa l-imsemmija
\ona tal-periklu fil-waqt illi jkun hemm imtellg]in bnadar ]omor
fuq l-imsemmija torrijiet, kemm-il darba ma jkollhomx ta’ bil-fors
jg]addu minn [o fiha min]abba l-maltemp.
Il-kaptan tal-bastiment ikollu r-responsabbiltà  li jipprova
din il-]tie[a.
Bandiera titla’ 
qabel ma tibda’ l-
e\er`itazzjoni ta’ l-
isparar bl-
ixkubetti.
12. Fuq il-Batterija Navali ta’ l-Ixkubetti f’Wied G]ammieq
titla’ bandiera ]amra ]mistax-il minuta qabel ma tibda’ l-
e\er`itazzjoni ta’ l-isparar bl-ixkubetti mill-Batterija ta’ Wied
G]ammieq, u titni\\el malli tispi``a l-e\er`itazzjoni.
 }SARAT MIT-TIR TA’ KANUNI, XKUBETTI U TORPEDINI [ L.S.220.01 3
}add ma g]andu 
jistad meta 
tittellg]a l-
bandiera.
Sostitwit:
N.G. 271 ta’ l-
1932;
N.G. 539 ta’ l-
1933.
13. Kull meta u sakemm ikun hemm imtellg]a bandiera ]amra
fuq il-batterija msemmija fir-regolament ta’ qabel dan, ]add ma
g]andu jistad f’dik il-bi``a mmarkata b’\ew[ bagi kif [ej:
Posizzjoni -  (a)  11.8 cables 075°  mid-dawl tal-Breakwater ta’
Sant’Jiermu
(b)  8.2 cables 067.5°  mid-dawl tal-Breakwater ta’
Sant’Jiermu.
Deskrizzjoni - (a) and (b) bagi ta’ forma konika, mi\bug]in
]omor, u bi staffa u globu fuq kull wa]da
minnhom.
Il-bastimenti ma 
g]andhomx 
ig]addu [ewwa l-
imsemmija bagi.
14. Il-bastimenti ma g]andhomx ig]addu [ewwa l-imsemmija
bagi fil-waqt illi jkun hemm imtella’ bandiera ]amra fuq il-
Batterija Navali ta’ l-Ixkubetti f’Wied G]ammieq, kemm-il darba
ma jkollhomx ta’ bil-fors jg]addu minn [o fihom min]abba l-
maltemp; f’dan il-ka\, it-tieni paragrafu tar-regolament 7 ikun
japplika.
Bandiera titla’ 
qabel ma tiba’ l-
e\er`itazzjoni ta’ l-
isparar bl-
ixkubetti.
15. Fuq il-Batterija Navali ta’ l-Ixkubetti f’G]ajn Tuffie]a
titla’ bandiera ]amra ]mistax-il minuta qabel ma tibda’ l-
e\er`itazzjoni ta’ l-isparar bl-ixkubetti mill-Batterija ta’ G]ajn
Tuffie]a, u titni\\el malli tispi``a l-e\er`itazzjoni.
}add ma g]andu 
jistad meta 
tittellg]a l-
bandiera.
Sostitwit:
N.G. 271 ta’ l-
1932;
N.G. 539 ta’ l-
1933.
16. Kull meta u sakemm ikun hemm imtellg]a bandiera ]amra
fuq il-batterija msemmija fir-regolament ta’ qabel dan, ]add ma
g]andu jistad f’dik il-bi``a mmarkata b’\ew[ bagi kif [ej:
Posizzjoni -  (a)  10.9 cables 286°  mit-Torri ta’ G]ajn Tuffie]a
(b)  10.9 cables 244°  mit-Torri ta’ G]ajn Tuffie]a.
Deskrizzjoni - (a) and (b) bagi ta’ forma konika, mi\bug]in
]omor, u bi staffa u globu fuq kull wa]da
minnhom.
Il-bastimenti ma 
g]andhomx 
ig]addu [ewwa l-
imsemmija bagi.
17. Il-bastimenti ma g]andhomx ig]addu [ewwa l-imsemmija
bagi fil-waqt illi jkun hemm imtella’ bandiera ]amra fuq il-
Batterija Navali ta’ G]ajn Tuffie]a, kemm-il darba ma jkollhomx
ta’ bil-fors jg]addu minn [o fihom min]abba l-maltemp; f’dan il-
ka\, it-tieni paragrafu tar-regolament 7 ikun japplika.
Dg]ajjes jew 
in[enji o]ra tal-
ba]ar ma jistg]ux 
jid]lu [ol-Bajja ta’ 
Kalafrana.
18. Ebda dg]ajsa jew in[enju ie]or tal-ba]ar ma jistg]u jid]lu
[ol-Bajja ta’ Kalafrana f’kull ]in [ewwa linja mmarkata minn ras
il-Breakwater sat-Torpedo Pier Head.
Kull meta u sakemm ikun [ew imqeg]da tarki, u jkun
hemm imtellg]in bandieri ]omor fuqhom u fuq it-tarf tal-moll
f’Kalafrana, fil-Bajja ta’ Marsaxlokk, kif ukoll fl-Istazzjon Navali
f’Tas-Sil[, ebda dg]ajsa jew in[enju ie]or tal-ba]ar ma jit]allew
jid]lu, jaqsmu. jankraw, jew jitba]]ru fi\-\ona tal-batterija, li hi
mmarkata b’\ew[ bagi forma ta’ ga[[a fil-ponta ta’ l-Lvant u baga
vi`in u fit-Tramuntana tat-Torpedo Pier u b’\ew[ sinjali tad-dawl
f’linja li jkollhom fuqhom salib ta’ Sant’ Andrija biex jimmarka l-
limitu tat-Tramuntana ta\-\ona tal-periklu u \ew[ sinjali tad-dawl
o]ra li jkunu ukoll f’linja b’\ew[ strixxi biex ji[i mmarkat n-Nofs
in-Nhar ta\-\ona ta’ periklu.
Dawn is-sinjali tad-dawl huma mqeg]da max-xatt lejn il-
Punent tat-Torpedo Pier.
4 L.S.220.01 ]  }SARAT MIT-TIR TA’ KANUNI, XKUBETTI U TORPEDINI
G]andu jittella’ 
vessill ik]al fuq 
bandiera ]amra.
Emendat:
N.G. 95 ta’ l-1939;
N.G. 21 ta’ l-1954.
19. G]andu jittella’ vessill ik]al fuq bandiera ]amra, fil-post
tat-difi\a fejn g]andha ssir l-e\er`itazzjoni, wara nofsinhar tal-
[urnata ta’ qabel ma g]andha ssir u ma’ sbie] filg]odu tal-[urnata
meta g]andha ssir l-e\er`itazzjoni. Dan is-sinjal g]andu jittella’
fuq il-lan`ja mag]\ula biex tivverifika l-isparaturi, meta titlaq mill-
port bit-tarki, kull meta e\er`itazzjoni ta’ sparaturi mill-kanuni
tkun ser issir minn xi post ta’ difi\a, u fid-direzzjoni ta’ xi wa]da
mill-arei msemmija hawn i\jed ’l quddiem.
L-arei g]all-e\er`itazzjoni fuq il-ba]ar g]andhom
jing]ataw post skond il-Malta approach lane ta’ ajruplani u g]andu
jkollhom base line li tibqa’ g]addejja mi`-`entru ta’ dan il-lane
f’direzzjoni ta’ 138°  sa 318°  mill-koppla tal-Knisja tal-Mosta.
Arei ta’ [ewwa
(a) L-arei ta’ [ewwa (li j[ibu l-ittri A. B, ~, D u E) je]tie[
jid]lu f’]ames linji li jg]aqqdu dawn il-posizzjonijiet:
(i) 36º 17’N. 14º  23’ E.
(ii) 35º  54.5’ N. 13º 52’ E.
(iii) 35º 31.5’ N. 14º 51’ E.
(iv) 35º 43.5’N. 14º 38’ E.
(v) 35º 52.2’ N. 14º 50.2’ E.
(b) L-area fuq in-na]a tal-Grigal tal-baseline g]andha
tinqasam fi tliet arei rettangolari A, B u ~. L-area A
tkun l-area tal-Majjistral u l-area ~ tkun l-area li fiha l-
Hurd Bank. I\-\ew[ linji li jaqsmu dawn l-arei
g]andhom jg]addu 048º  minn dawn i\-\ew[
posizzjonijiet -
(i) it-torri fid-dawra tal-Lbi` tal-G\ira ta’
Kemmuna;
(ii) il-Ponta tal-Lanterna ta’ Sant’Jiermu.
(c) L-area fil-Lbi` tal-baseline g]andha tinqasam f’\ew[
arei D u E b’linja li tg]addi 228º  minn Ras ir-Raheb.
L-area D g]andha tkun fix-Xlokk u l-area E g]andha
tkun fil-Majjistral ta’ din il-linja.
Arei ta’ barra
(d) L-area F g]andha tibqa’ g]addejja lejn il-Grigal mill-
area E bejn il-baseline u linja li tg]addi b’295.5º  minn
35º 54.5’ N. 13º 52’ E.
(e) L-area G g]andha tkun settur ta’ 90º  bejn il-baseline u
l-area A bil-[enb tal-Majjistral ta’ l-area A imtawwal
f’direzzjon ta’ 048º  mid-dawra tat-Tramuntana.
(f) L-area H g]andha tibqa’ g]addejja g]ad-dritt lejn il-
Grigal mill-area A bejn \ew[ linji li jg]addu b’048º
mill-posizzjonijiet 36º 17’N., 14º 23’E., u 36º  08.9’N.,
14º  31.8’E.
(g) L-area J g]andha tibqa’ g]addejja lejn il-Grigal mill-
area B bejn l-area H u linja li tg]addi b’048º  mill-
Ponta tal-Lanterna ta’ Sant’Jiermu.
(h) L-area K g]andha tibqa’ g]addejja lejn il-Grigal mill-
 }SARAT MIT-TIR TA’ KANUNI, XKUBETTI U TORPEDINI [ L.S.220.01 5
area ~ bejn l-area J u linja li tg]addi b’048º  minn 35º
52.2’ N., 14º  50.2’ E.
(i) L-area L g]andha tkun settur ta’ 90º  bejn il-baseline u
t-trufijiet tax-Xlokk ta’ l-arei ~ u K.
(j) L-area M g]andha tibqa’ g]addejja lejn Nofs in-Nhar
mill-area D bejn l-area L u linja li tg]addi b’228º  minn
Ras ir-Raheb.
(k) L-area N g]andha tibqa’ g]addejja lejn il-Lbi` mill-
arei E u F bejn l-area M u linja li tg]addi b’295.5º
minn 35º  47.35’ N., 10.1’E.
Dawn l-arei japplikaw fil-ka\ ta’ e\er`itazzjonijiet ta’
sparar ta’ kanuni minn bastimenti tal-gwerra tal-Forzi Armati.
I\-\ona tal-periklu testendi g]al tnax-il elf tmien mija u
metru punt sitta minn fejn isir l-isparar.
Bandiera ]amra 
tittellg]a qabel l-
e\er`itazzjoni.
Emendat:
N.G. 95 ta’ l-1939.
20. }mistax il-minuta qabel ma tibda’ l-e\er`itazzjoni, u waqt
li ssir l-e\er`itazzjoni fid-direzzjon ta’ xi wa]da mill-arei fuq
imsemmija, tittellg]a bandiera ]amra fuq il-post fejn g]andha ssir
l-e\er`itazzjoni.
}add ma g]andu 
jistad meta 
tittellg]a l-
bandiera.
21. Kull meta u sakemm ikun hemm imtellg]a bandiera ]amra
fuq il-batteriji msemmija fir-regolament ta’ qabel dan, ]add ma
g]andu jistad f’dik l-area fejn g]andha ssir l-e\er`itazzjoni, u l-
bastimenti ma g]andhomx ig]addu [ewwa l-imsemmija area,
kemm-il darba ma jkollhomx ta’ bil-fors jg]addu minn [o fiha
min]abba l-maltemp; f’dan il-ka\, it-tieni paragrafu tar-regolament
7 ikun japplika
Reati u pieni.
Kap. 220.
22. Kull min jinqabad jistad bi ksur tad-disposizzjonijiet tar-
regolamenti 4, 9, 13, 16 u 21, u l-kaptan ta’ xi bastiment li jkun ]ati
ta’ ksur ta’ dawn ir-Regolamenti, jkun su[[ett g]all-pro`eduri
skond l-Att dwar il-Forzi Armati, u jkun su[[ett g]all-pieni
provvduti skond dak l-Att, u l-bastiment ikun su[[ett li ji[i
rmonkat barra mill-area ta’ projbizzjoni b’lane` tal-Gvern li jkunu
posizzjonati fil-vi`in g]al dan il-g]an.
Bastimenti 
barranin.
23. Dawn ir-Regolamenti ma jg]oddux g]al bastimenti
barranin, meta dawn jkunu ’l barra mil-limiti ta’ l-ib]ra territorjali
ta’ dawn il-G\ejjer.
Jekk l-a[ir ta’ bastiment barrani ’l barra mill-ib]ra
territorjali jfixkel l-e\er`itazzjonijiet ta’ l-artillerija, allura l-
isparar g]andu jieqaf u l-bastiment ji[i mitlub jitlaq mi\-\ona ta’ l-
isparar.
