MANOELISLAND(PROVVEDIMENTSPE¬JALI) [KAP. 259.   1
KAPITOLU 259
ATT DWAR IL-MANOEL ISLAND 
(PROVVEDIMENT SPE~JALI)
Biex jipprovdi li tin]all l-enfitewsi ta’ partijiet ta’ Manoel Island
mog]tija lill-Manoel Island and Malta Marina Company Limited u biex
jipprovdi g]al ]wejje[ konnessi ma’ dan jew an`illari g]al hekk.
(5 ta’ Marzu, 1976)*
Sar li[i bl-ATT IV ta’ l-1976 u [ie emendat bl-Att XIII ta’ l-1983.
Titolu fil-qosor. 
(Provvediment Spe`jali).
Tifsir.
xort’o]ra - 
"enfitewsi" tfisser l-enfitewsi temporanja mog]tija bl-att tal-5 ta
Settembru, 1970, fl-atti tan-Nutar Anthony Attard ta’ artijiet u bini
u immobbli o]ra f’Manoel Island, il-G\ira, mag]duda parti minn
qieg] il-ba]ar li jmiss ma’ l-imsemmija g\ira, deskritti fl-att
imsemmi qabel u murija fuq pjanta annessa mieg]u, u fih deskritt
kollettivament b]ala l-art enfitewtika;
"il-Kumpannija" tfisser il-kumpannija mag]rufa bl-isem ta’
"Manoel Island and Malta Marina Company Limited" kostitwita bl-
att tal-25 ta’ Novembru, 1969, fl-atti tan-Nutar Victor Miller.
Xoljiment ta’ 
enfitewsi u 
river\joni ta’ l-art 
enfitewtika.
3. L-enfitewsi g]andha, bis-sa]]a ta’ dan l-Att u ming]ajr
aktar assigurazzjoni, tin]all b’se]] mill-1 ta’ Settembru, 1973,
min]abba nuqqasijiet tal-Kumpannija u kull [rajja o]ra li saret
qabel l-imsemmija data li jag]tu l-jedd lill-Gvern, b]ala l-padrun
dirett, li j]oll l-enfitewsi, u l-artijiet u l-bini kollha u kull immobbli
nklu\i fl-enfitewsi g]andhom, bl-istess mod u b’se]] mill-
imsemmija data jer[g]u lura g]and il-Gvern, b]ala padrun dirett,
]ielsa minn kull privile[[, ipoteka, lokazzjoni, gravami u kull pi\
ie]or ikun li jkun.
 Kumpens. 
Emendat: 
XIII. 1983.4. 
Kap. 12.
4. (1) Jekk xi persuna jidhrilha li g]andha tir`ievi kumpens
min]abba li kellha pussess ta’, jew interess fi jew dritt fuq, xi
proprjetà ta’ kull xorta li tkun, u li dik il-proprjetà, interess jew
dritt ikun ittie]ed il-pussess tieg]u jew ikun [ie akkwistat b’mod
obbligatorju b’dan l-Att, dik il-persuna tista’ tibda pro`edimenti
quddiem il-Prim’Awla tal-Qorti ~ivili sabiex ji[i stabbilit l-
interess jew id-dritt tag]ha fi jew fuq il-proprjetà u l-ammont ta’
kumpens li g]alih jista jkollha jedd, u sabiex tikseb ]las ta’ dak il-
kumpens; u kull de`i\joni fuq xi pro`edimenti b]al dawk tkun
su[[etta g]al appell lill-Qorti ta l-Appell skond id-disposizzjonijiet
tal-Kodi`i ta’ Organizzazzjoni u Pro`edura ~ivili.
(2) Sabiex ji[i stabbilit il-kumpens (jekk ikun hemm) li g]andu
jit]allas dwar proprjetà, interess jew dritt (jekk ikun hemm) li
*Ara n-Notifikazzjoni tal-Gvern Nru. 124 tal-5 ta’ Marzu, 1976.
 2      KAP. 259.]    MANOELISLAND(PROVVEDIMENTSPE¬JALI)
tieg]u ttie]ed pussess jew li [ie akkwistat b’mod obbligatorju
b’dan l-Att, dan il-ka\ g]andu jitqies b]ala ka\ spe`jali li fih il-
Parlament jidhirlu xieraq, fl-interess nazzjonali, li jistabbilixxi l-
kriterji li g]andhom jit]arsu, mag]duda l-fatturi u `-`irkostanzi l-
o]ra li g]andhom jitqiesu, g]al dak l-g]an.
(3) Il-kriterji li g]andhom jit]arsu, u l-fatturi u `-`irkostanzi l-
o]ra li g]andhom jitqiesu, sabiex ji[i stabbilit xi kumpens li jista’
jkollu jit]allas min]abba xi disposizzjoni ta’ dan l-Att ikunu dawn
li [ejjin:
(a) il-Kumpannija, fid-data msemmija fl-artikolu 3 ta’ dan
l-Att, kienet naqset li t]ares u tissodisfa l-pattijiet u l-
kondizzjonijiet ta’ l-enfitewsi u dawk in-nuqqasijiet
taw jedd lill-Gvern, b]ala padrun dirett, li j]oll l-
enfitewsi;
(b) huwa fl-interess nazzjonali li l-enfitewsi tin]all u li l-
art enfitewtika ter[a’ lura f’idejn il-Gvern mhux biss
ming]ajr id-dewmien li jie]du l-pro`edimenti
[udizzjarji i\da wkoll b’se]] minn data li hi iktar qrib
dik tan-nuqqas tal-Kumpannija;
(`) ma hemm ebda [ustifikazzjoni g]all-]las ta’ kumpens
min]abba l-fatt biss li l-enfitewsi qed tin]all b’li[i u
b’se]] retroattiv g]al data li ti[i wara n-nuqqas tal-
Kumpannija li jag]ti l-jedd lil-padrun dirett li j]oll l-
enfitewsi;
(d) kien hemm `irkostanzi li (indipendentement minn kull
`irkostanza istituzzjonali, pro`edurali jew xort’o]ra
ta’ din in-natura, mag]duda vakanzi fost id-diretturi
tal-Kumpannija) g]amluha impossibbli g]all-
Kumpannija li tissodisfa l-obbligi tag]ha ta]t l-
enfitewsi u li wasslu g]an-nuqqas tal-Kumpannija;
b’mod partikolari, i\da bla ]sara g]all-[eneralità ta’
dak li ntqal qabel, dawn kienu jinkludu:
(i) il-kondizzjoni ta’ l-enfitewsi li te]tie[ li jew il-
Kumpannija tibni breakwater u tikkonsenjah lill-
Gvern jew li \-\mien ta’ l-enfitewsi jitnaqqas
minn disg]a u disg]in g]al ]amsin sena, u d-
dilemma konsegwenzjali li [ejja: il-bini tal-
breakwater ma setax ji[i finanzjat mill-
Kumpannija ]lief mid-d]ul li jinkiseb mill-bqija
tal-pro[ett; il-fatt li l-breakwater  ma setax
jinbena fi stadju bikri tal-pro[ett naqqas il-
garanzija li l-Kumpannija setg]et toffri g]al
enfitewsi ta’ ]amsin sena, u kien impossibbli
g]all-Kumpannija li tikseb xi xorta ta’
finanzjament;
(ii) ix-xorta u l-kobor ta’ l-i\vilupp li l-Kumpannija
ntrabtet li tag]mel u l-infiq (ta’ mhux inqas
minn tliet miljun lira barra mill-ispi\a tal-
breakwater) li kienet obbligat ru]ha li tag]mel:
dawn kienu obbligi li l-Kumpannija, wisq qabel
in-nuqqasijiet tag]ha, ma kellha ebda prospetti
MANOELISLAND(PROVVEDIMENTSPE¬JALI) [KAP. 259.   3
veri li tissodisfa u li saru iktar impossibbli bit-
tnaqqis konsiderevoli ]afna fit-talba g]all-bini u
x-xiri ta’ vilel f’Malta li fuqha kien jiddependi s-
su``ess tal-pro[ett tal-Kumpannija.
