TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-G}ADU{ERMANI|A [ KAP. 132.
KAPITOLU 132 
ORDINANZA DWAR IT-TQASSIM TAL-
PROPRJETÀ TA’ L-G}ADU {ERMANI|A* 
Biex tipprovdi g]all-[bir ta’ proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a, g]all-
eg]mil flus tag]ha u g]at-tqassim ta’ dak li jid]ol minnha, u g]al skopijiet
li g]andhom x’jaqsmu ma’ dan hawn qabel imsemmi.
(20 ta’ April, 1951)
Saret li[i bl-ORD1NANZA I ta’ l-l95l, u [iet emendata bl-Ordinanza II
ta’ l-1951; bl-Avvi\ Legali 46 ta’ l-1965; bl-Att LVIII ta’ l-1974; bl-Avvi\
Legali 148 ta’ l-1975; u bl-Att VII1 ta’ l-1990.
Titolu fil-qosor. 
Tqassim tal-Proprjetà ta’ l-G]adu {ermani\a.
Tifsir.
Emendat:
II. 1951.2; 
LVIII. 1974.68.
2. (1) F’din l-Ordinanza dawn il-kelmiet li [ejjin g]andhom
kull wa]da it-tifsira li ]ija hawnhekk lilhom mog]tija, ji[ifieri:
il-kelmiet "dejn ta’ l-g]adu {ermani\" ifissru - 
(a) kull somma li tkun tist]oqq fi \mien il-mog]dija ta’
din l-Ordinanza bis-sa]]a ta’ obbligazzjoni li bdiet
torbot qabel it-3 ta’ Settembru, 1939, li f’dak il-jum
kienet obbligazzjoni ta’ xi wie]ed jew ie]or minn
dawn il-persuni -
(i) l-Istat {ermani\;
(ii) xi bniedem illi f’dak il-jum kien sudditu
{ermani\ jg]ix fil-{ermanja;
(iii) kull xirka ta’ persuni (sew jekk korp [uridiku
jew mhux korp [uridiku) illi f’dak il-jum kien
korp [uridiku jew imwaqqaf fil-{ermanja jew
ta]t il-li[ijiet tag]ha;
lil wie]ed jew ie]or minn dawn il-persuni -
(iv) il-Gvern Imperjali Malti u l-Gvern ta’ Malta;
(v) kull sudditu Ingli\ jew persuna protetta Ingli\a li
f’dak il-jum kienet tg]ix jew kienet tmexxi n-
negozju tag]ha f’Malta;
(vi) kull xirka ta’ persuni (sew jekk korp [uridiku
jew mhux korp [uridiku) illi f’dak il-jum kien
korp [uridiku jew imwaqqaf ta]t il-li[ijiet fis-
se]] f’Malta;
]lief illi kull meta xi persuna jew xirka ta’ persuni
msemmija fis-sub-paragrafi (v) u (vi) ta’ hawnhekk
kienu jmexxu n-negozju fl-imsemmi jum sew f’Malta
kemm barra minnha, kull somma li g]andha tin[abar
g]an-negozju immexxi barra minn Malta g]andha ti[i
*Ara ukoll 1-Ordinanza dwar it-Tqassim tal-Proprjetà ta’ l-G]adu {ermani\a
(Kapitolu 139). 
 2      KAP. 132.]   TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-
m]ollija barra;
(b) kull somma, mhux imni\\la fil-paragrafu (a) ta’ hawn
hekk, li tkun -
(i) somma li tkun tist]oqq fi \mien il-mog]dija ta’
din l-Ordinanza bis-sa]]a ta’ xi titolu tal-
German  External Loan, 1924, jew tal-German
Government International 5½ per centum Loan,
1930,  li jkun titolu b’kitba li taqbel mas-
Supplementary Agreement  dwar il-]idma ta’ l-
artikolu 2 ta’ l-  Anglo-German Transfer
Agreement ta’ 1 ta’ Lulju, 1938;
(ii) somma li kienet tist]oqq fis-7 ta’ Mejju, 1945,
bis-sa]]a ta’ xi titolu ta’ l-Austrian Government
International Loan, 1930, jew ta’ l-Austrian
Government Credit Anstalt Bond, 1936, li jkun
titolu b’kitba kif imsemmi hawn qabel;
(iii) somma li kienet tist]oqq fis-7 ta’ Mejju, 1945,
bis-sa]]a ta’ xi titolu ta’ l-Austrian Government
International Guaranteed Loan, 1933-53, jew ta’
l-Austrian Government Guaranteed Conversion
Loan, 1934-59, li kien fost il-[id ta’ proprjetarju
Ingli\ (skond it-tifsir ta’ l-artikolu 4 ta’ l-
imsemmi  Anglo German Transfer Agreement)
fl-1 ta’ Lulju, 1938; jew
(iv) somma li tist]oqq fi \mien il-mog]dija ta’ din l-
Ordinanza bis-sa]]a ta’ xi titolu tal-
Konversionskasse 4 per centum Sterling Bonds;
il-kelma "{ermanja" tfisser art li kienet tag]mel se]em mill-Istat
{ermani\ fl-1 ta’ Marzu, 1938;
il-kelma "Malta" g]andha l-istess tifsir kif mog]ti lilha bl-
artikolu 124 tal-Kostituzzjoni ta’ Malta;
il-kelmiet "Ordinanza ta’ l-1939 dwar il-Kummer` ma’ l-G]adu"
jfissru l-Ordinanza ta’ l-1939 dwar il-Kummer` ma’ l-G]adu*, kif
imbiddla b’xi Ordinanza o]ra jew bis-sa]]a ta’ xi Ordinanza o]ra;
il-kelma "ordni" tfisser ordni ma]ru[ mill-President ta’ Malta u
mxandar fil-Gazzetta tal-Gvern;
il-kelma "proprjetà" tfisser proprjetà immobbli jew mobbli, u
t]addan kull jedd ta’ proprjetà jew interess fi proprjetà immobbli
jew mobbli, kull flejjes, kitba negozjabbli, dejn jew jedd ie]or ta’
azzjoni jew mobbli ie]or inkorporali, u kull jedd ie]or jew interess
ie]or sew jekk ikun fil-pussess jew le;
il-kelmiet "proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a" jfissru proprjetà illi,
f’dak il-jum li jista’ jkun ma]tur b’ordni ma]ru[ ta]t l-artikolu 3
ta’ din l-Ordinanza tkun, jew f’xi \mien wara dak il-jum taqa’ ta]t
il-kontroll bis-sa]]a ta’ l-artikolu 8 ta’ l-Ordinanza ta’ l-1939 dwar
il-Kummer` ma’ l-G]adu#, li tkun proprjetà, jew dak li jid]ol minn
*Im]ollija barra kemm fl-Edizzjoni Riveduta ta’ 1-1942 kif ukoll f’din 1-
Edizzjoni Riveduta min]abba li kienet li[i mag]mula biex isse]] biss g]a\-
\mien tal-gwerra.
TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-G}ADU{ERMANI|A [ KAP. 132.
bejg] tal-proprjetà jew l-income li t]alli illi fit-3 ta’ Settembru,
1939, jew f’xi \mien wara dak il-jum, kienet ta’ jew kienet
mi\muma jew amministrata f’isem -
(a) l-Istat {ermani\;
(b) xi bniedem illi, fl-imsemmi 3 ta’ Settembru, 1939, jew
f’xi \mien wara dak il-jum, kien sudditu {ermani\
jg]ix fil-{ermanja jew f’xi art ta]t il-]akma ta’ Stat
illi fil-jum imsemmi jew f’xi \mien wara dak il-jum
kien fi gwerra mal-Maestà Tieg]u r-Re;
(`) xi bniedem illi kien sudditu {ermani\ fil-jum
imsemmi jew f’xi \mien wara dak il-jum u -
(i) kien imda]]al fost il-persuni imsemmija f’xi
ordni ma]ru[ ta]t is-subartikolu (2) ta’ l-
artikolu 3 ta’ l-Ordinanza ta’ l-1939 dwar il-
Kummer` ma’ l- G]adu*, jew
(ii) kienet persuna li l-proprjetà tag]ha waqg]et ta]t
il-kontroll bis-sa]]a ta’ l-artikolu 8 ta’ l-
imsemmija Ordinanza fi \mien meta hija ma
kenitx g]adu skond it-tifsira fl-imsemmija
Ordinanza;
(d) xi xirka ta’ persuni (sew jekk korp [uridiku jew mhux
korp [uridiku) illi fil-jum imsemmi jew f’xi \mien
wara dak il-jum kien korp [uridiku jew imwaqqaf fil-
{ermanja jew ta]t il-li[ijiet tag]ha;
(e) xi xirka ta’ persuni (sew jekk korp [uridiku jew mhux
korp [uridiku) illi fl-imsemmi jum jew f’xi \mien
wara dak il-jum kien ta]t il-kontroll ta’ xi bniedem jew
korp imsemmija fil-paragrafu (b), paragrafu (`), jew
paragrafu (d) ta’ hawnhekk;
il-kelmiet "sudditu {ermani\" ma jg]oddux dwar ebda persuna li
tkun kisbet in-nazzjonalità {ermani\a min]abba li, wara l-1 ta’
Marzu, 1938, xi art tkun [iet imda]]la fl-Istat {ermani\ u illi f’dak
il-jum ma kenitx tag]mel sehem minn dak l-Istat.
(2) G]all-g]anijiet ta’ din l-Ordinanza persuna illi f’xi \mien
kienet tg]ix fil-{ermanja g]andha titqies li kienet sudditu
{ermani\ f’dak i\-\mien kemm-il darba ma ji[ix ipprovat hekk li
jog][ob lill-amministratur, matul dak i\-\mien u hekk kif ikun
imsemmi f’ordni ta]t l-artikolu 3 ta’ din l-Ordinanza, illi hija ma
kenitx sudditu {ermani\ f’dak i\-\mien.
(3) G]all-g]anijiet ta’ din l-Ordinanza proprjetà, jew il-jedd
g]all-bejg] tag]ha, li jinsabu f’idejn il-Kustodju tal-Proprjetà ta’ l-
G]adu ma]tur ta]t l-artikolu 8 ta’ l-Ordinanza ta’ l-1939 dwar il-
Kummer` ma’ l-G]adu*, u proprjetà illi, bis-sa]]a ta’ xi ordni
ma]ru[ ta]t l-imsemmi artikolu 8, ma tistax titne]]a ming]ajr is-
sensja tal-President ta’ Malta, g]andhom jitqiesu li qeg]din ta]t
kontroll b’sa]]a l-imsemmi artikolu 8.
#Im]ollija barra kemm fl-Edizzjoni Riveduta ta’ 1-1942 kif ukoll f’din 1-
Edizzjoni Riveduta min]abba li kienet li[i mag]mula biex isse]] biss g]a\-
\mien tal-gwerra.
 4      KAP. 132.]   TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-
{bir eg]mil flus u 
tqassim ta’ 
proprjetà ta’ l-
g]adu {ermani\a. 
Emendat: 
LVIII. 1974.68.
3. (1) Il-President ta’ Malta jista’ b’ordni jie]u ]sieb dwar il-
[bir ta’ proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a, dwar l-g]emil flus ta’ dik
il-proprjetà u g]at-tqassim ta’ dak li jin[abar minnha, sa dak il-
limitu li jkun imsemmi fl-ordni, lil nies li jipprovaw il-jeddijiet
tag]hom dwar djun ta’ l-g]adu {ermani\i.
(2) Ming]ajr ]sara g]all-[eneralità tas-subartikolu li ja]bat
qabel dan, ordni ta]t dan l-artikolu jista’ jie]u ]sieb dwar dawn il-
]wejje[ li [ejjin:
(a) il-]atra ta’ amministratur g]all-g]anijiet ta’ l-ordni, u
l- g]oti lil dak l-amministratur ta’ dawk is-setg]at u t-
tqeg]id fuqu ta’ dawk id-dmirjiet li jkunu msemmija
bl-ordni;
(b) it-trasferiment ta’ proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a lill-
amministratur u t-tqeg]id f’idejh ta’ dik il-proprjetà u
l-]elsien ta’ kull persuna imsemmija fl-ordni minn
responsabbiltà dwar dak li g]amlet jew li naqset milli
tag]mel dwar proprjetà trasferita minnha lill-
amministratur;
(`) il-mod u \-\mien li fihom talbiet dwar djun ta’ l-g]adu
{ermani\i g]andhom jitressqu, u l-g]oti u il-verifika
ta’ tag]rif dwar kull talb b]al dak, mag]duda l-
produzzjoni tal-kotba u dokumenti;
(d) il-qtug], dwar xi talba minn dawk, tal-kwistjoni jekk
it- talba hijiex privata g]all-g]anijiet ta’ l-ordni u ta’ l-
ammont tat-talbiet;
(e) it-tqassim minn \mien g]al \mien ta’ dak li jid]ol
mill-eg]mil flus ta’ proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a lil
persuni li t-talbiet tag]hom dwar djun ta’ l-g]adu
{ermani\i [ew ipprovati g]all-g]anijiet ta’ l-ordni;
(f) l-intaxxar ta’ drittijiet li g]andhom i]allsu persuni li
jag]mlu talba dwar djun ta’ l-g]adu {ermani\i, u l-
[bir ta’ dawk id-drittijiet bi tnaqqis mill-ammonti li
g]andhom jitqassmu kif imsemmi hawn qabel jew
xort’o]ra;
(g) dak li jsir minn somma f’idejn l-amministratur illi,
min]abba nuqqas li jinkixef fejn jinsabu il-persuni li
lilhom is-somom imisshom jitqassmu jew g]al xi
ra[uni o]ra ma jistg]ux ji[u mqassma;
(h) it-trasferiment lill-Gvern tal-Maestà Tag]]a fir-Renju
Unit ta\-\ejjed ]ieles minn spejjez, jekk ikun hemm, li
jifdal minn dak li jid]ol minn proprjetà ta’ l-g]adu
{ermani\a wara illi jkunu [ew sodisfatti t-talbiet
kollha milqug]a minn kredituri f’Malta kontra l-istess.
(3) L-amministratur ma]tur ta]t dan l-artikolu g]andu jkun
mag]ruf bl-isem ta’ Amministratur tal-Proprjetà ta’ l-G]adu
{ermani\a, u f’din l-Ordinanza huwa jissejja] "l-amministratur".
(4) Ming]ajr ]sara g]all-[eneralità tad-disposizzjonijiet ta’
qabel f’dan l-artikolu, ordni ma]ru[ ta]t dan l-artikolu jista’-
(a) i]alli barra mill-]idma ta’ l-ordni dawk ix-xorta ta’
TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-G}ADU{ERMANI|A [ KAP. 132.
talbiet li jistg]u jkunu msemmija fl-ordni;
(b) jag]\el bejn ix-xorta differenti ta’ talbiet, g]al dik li hi
proprjetà li fiha l-]lasijiet g]andhom isiru u l-
estensjoni tal-]lasijiet;
(`) jag]mel disposizzjoni sabiex dak li jid]ol minn
proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a li kienet ta' jew kienet
mi\muma jew amministrata f’isem persuna li
tissemma jew xirka ta’ persuni li tissemma biex
jitqassam lil persuni li jipprovaw talbiet dwar djun li
jist]oqqu minn dik il-persuna jew minn dik ix-xirka.
(5) Il-President ta’ Malta jista’ b’ordnijiet o]ra jippreskrivi l-
formuli g]all-g]anijiet ta’ xi ordni ma]ru[ ta]t dan l-artikolu, u l-
aktar g]all-eg]mil ta’ talbiet u g]all-g]oti ta’ tag]rif.
(6) Minkejja kull ma jinsab f’dan l-artikolu, il-President ta’
Malta jista’ jag]ti direzzjoni lill-amministratur fejn jordnalu biex
jittrasferixxi lil jew g]all-[id ta’ xi persuna imsemmija fid-
direzzjoni xi proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a, jew dak li jid]ol
minn xi proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a, li g]aliha dik il-persuna
kien ikollha jedd li ma kienx g]at-t]addim ta’ l-Ordinanza ta’ l-
1939 dwar il-Kummer` ma’ l-G]adu*, jew g]al xi ordni ma]ru[
ta]tha, u l-amministratur g]andu joqg]od g]al kull direzzjoni b]al
dik.
(7) Meta fit-3 ta’ Settembru, 1939, jew f’xi \mien wara dak il-
jum, xi proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a kienet ta’ kumpanija
{ermani\a, jew kienet mi\muma jew amministrata f’isim]a, u l-
President ta’ Malta jidhirlu illi l-kumpannija kienet fl-imsemmi
jum ta]t il-kontroll, dirett jew indirett, ta’ kumpannija Maltija, il-
President ta’ Malta jista’ jqis dik il-proprjetà g]all-g]anijiet ta’ l-
a]]ar subartikolu qabel dan, sa fejn il-President ta’ Malta jidhirlu
xieraq billi jqis l-estensjoni ta’ l-interess tal-kumpannija Maltija
fil-kumpannija {ermani\a, b]ala proprjetà li g]ali]a l-kumpannija
Maltija kien ikoll]a jedd li ma kienx g]at-t]addim ta’ l-Ordinanza
ta’ l-1939 dwar il-Kummer` ma’ l-G]adu*, jew g]al xi ordni
ma]ru[ ta]tha.
F’dan is-subartikolu, il-kelmiet "kumpannija {ermani\a"
jfissru korp [uridiku fil-{ermanja jew ta]t il-li[ijiet tag]ha, u l-
kelmiet "kumpannija Maltija" jfissru kumpannija imwaqqfa ta]t il-
li[ijiet ta’ Malta.
Reati.
Emendat: 
A.L. 46 ta’ l-1965; 
LVIII. 1974.68; 
A.L. 148 ta’ l-
1975;
VIII. 1990.3.
4. (1) Jekk persuna illi -
(a) tkun projbita minn jew ta]t l-ordni ma]ru[ bis-sa]]a
ta’ l-artikolu ta’ qabel dan milli jkollha x’taqsam ma’
xi proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a xort’o]ra milli bis-
sensja ta’ l-amministratur, jew
(b) tkun im[ieg]la minn jew ta]t dak l-ordni li
tittrasferixxi proprjetà ta’ l-g]adu {ermani\a lill-
amministratur jew li tag]mel xort’o]ra dwar dik il-
*Im]ollija barra kemm fl-Edizzjoni Riveduta ta’ 1-1942 kif ukoll f’din 1-
Edizzjoni Riveduta min]abba li kienet li[i mag]mula biex isse]] biss g]a\-
\mien tal-gwerra.
 6      KAP. 132.]   TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-
proprjetà skond id-direzzjonijiet ta’ l-amministratur, 
tikser il-projbizzjoni jew ma toqg]odx g]all-]tie[a, hija tkun ]atja
ta’ reat ta]t dan l-artikolu.
(2) Kull persuna illi -
(a) ming]ajr ra[uni xierqa, tonqos milli toqg]od g]al xi
]tie[a mag]mula minn jew ta]t dak l-ordni li tag]ti
tag]rif jew li turi kotba jew dokumenti, jew
(b) meta tag]ti tag]rif g]all-g]an ta’ xi ordni b]al dak,
bid-dehen jew b’nuqqas ta’ ]sieb tg]id xi ]a[a li tkun
tqarraq f’xi ]a[a importanti, 
tkun ]atja ta’ reat ta]t dan l-artikolu.
(3) Kull persuna illi tkun ]atja ta’ reat ta]t dan l-artikolu tkun
tista’ te]el -
(a) meta tinsab ]atja mill-Qorti tal-Ma[istrati b]ala qorti
ta’ [udikatura kriminali, multa ta’ mhux i\jed minn
mitt lira jew pri[unerija g]al \mien mhux itwal minn
tliet x]ur jew sew g]al dik il-pri[unerija kemm g]al
dik il-multa flimkien; jew
(b) meta tinsab ]atja fuq att ta’ akku\a, multa ta’ mhux
i\jed minn ]ames mitt lira jew pri[unerija g]al \mien
ta’ mhux i\jed minn sentejn jew sew g]al dik il-
pri[unerija kemm g]al dik il-multa flimkien.
(4) Meta xi reat ta]t dan l-artikolu jkun sar minn korp [uridiku,
kull persuna illi fi\-\mien ta’ l-g]emil tar-reat kienet direttur,
general manager, segretarju jew uffi`jal ie]or b]al dawk tal-korp
[uridiku, jew kienet qieg]da tag]milha li g]andha xi kariga b]al
dik, g]andha titqies li hi ]atja ta’ dak ir-reat kemm-il darba hija ma
tipprovax illi r-reat kien sar ming]ajr is-sensja tag]ha jew ming]ajr
ma ]adet ebda sehem fil-g]emil tieg]u u illi hija g]amlet mill-a]jar
li setg]et biex ma t]allix li jsir ir-reat kif kien imissha g]amlet billi
titqies ix-xorta ta’ dmirijietha f’dik il-kariga u billi jitqiesu `-
`irkostanzi kollha.
(5) Qabel ma jinbdew pro`edimenti kriminali dwar reat ta]t
dan l-artikolu, l-Avukat {enerali jista’ jordna -
(a) illi l-pro`edimenti jinbdew quddiem Qorti tal-
Ma[istrati b]ala qorti ta’ kompilazzjoni, u, meta l-
kompilazzjoni tintbag]at lill-Avukat {enerali mill-
imsemmija qorti, l-Avukat {enerali jista’ jew iressaq
fil-Qorti Kriminali att ta’ akku\a kontra l-mixli jew
jibg]at lura l-ka\ g]as-smig] tal-kaw\a fuq l-istess
kompilazzjoni mill-istess Qorti tal-Ma[istrati li
toqg]od bhala qorti ta’ [udikatura kriminali; jew
(b) illi l-pro`edimenti jinbdew quddiem Qorti tal-
Ma[istrati li toqg]od b]ala qorti ta’ [udikatura
kriminali; imma f’kull \mien waqt il-pro`edimenti
qabel ma ting]ata s-sentenza huwa jista’ jitlob illi l-
persuna mixlija tg]addi kaw\a fuq att ta’ akku\a mill-
Qorti Kriminali, u meta ssir talba bhal dik, il-Qorti tal-
Ma[istrati g]andha tissokta l-pro`edimenti b]ala qorti
TQASSIMTAL-PROPRJETÀ TA’ L-G}ADU{ERMANI|A [ KAP. 132.
ta’ kompilazzjoni g]all-kaw\a tar-reat imsemmi fl-att
ta’ l-akku\a mill-Qorti Kriminali.
Kap. 9.
(6) Ming]ajr ]sara g]ad-disposizzjonijiet li jinsabu fis-
subartikolu (5) ta’ dan l-artikolu, kull disposizzjoni applikabbli tal-
Kodi`i Kriminali g]andha tg]odd dwar reati ta]t dan l-artikolu.
 Ordnijiet.
t]addan setg]a g]at-ta]sir jew tibdil ta’ ordnijiet mag]mula bis-
sa]]a ta’ dik is-setg]a.
